Phẫu thuật phụ khoa (gynecologic surgery) là chuyên ngành ngoại khoa can thiệp điều trị các bệnh lý lành tính, ác tính và dị tật bẩm sinh thuộc hệ sinh dục nữ bao gồm tử cung, buồng trứng, vòi tử cung, âm đạo và tầng sinh môn.
Chỉ định và phân loại trong phẫu thuật phụ khoa
Phẫu thuật phụ khoa được chỉ định rộng rãi trong nhiều tình huống lâm sàng từ cấp cứu đến phẫu thuật theo kế hoạch:
- Bệnh lý lành tính: U xơ tử cung kích thước lớn hoặc gây rong kinh thiếu máu nặng, u nang buồng trứng thực thể, lạc nội mạc tử cung sâu, sa tạng chậu và tiểu không kiểm soát khi gắng sức.
- Cấp cứu phụ khoa: Thai ngoài tử cung vỡ, xoắn buồng trứng hoặc xoắn u phần phụ, áp xe buồng trứng vòi trứng vỡ gây viêm phúc mạc chậu.
- Ung thư phụ khoa: Phẫu thuật triệt căn trong ung thư nội mạc tử cung, ung thư cổ tử cung, ung thư buồng trứng và ung thư âm hộ kết hợp vét hạch chậu và hạch cạnh động mạch chủ bụng.
Các phương pháp tiếp cận ngoại khoa
Phẫu thuật nội soi ổ bụng
Phẫu thuật nội soi ổ bụng đã trở thành tiêu chuẩn vàng cho phần lớn các can thiệp phụ khoa lành tính. Thông qua các vết rạch nhỏ trên thành bụng, camera độ phân giải cao và các dụng cụ vi phẫu tinh xảo được đưa vào khoang chậu dưới áp lực khí carbon dioxide. So với mổ mở truyền thống, phẫu thuật nội soi mang lại nhiều lợi ích vượt trội: giảm mất máu trong mổ, giảm đau sau mổ, rút ngắn thời gian nằm viện và hạn chế nguy cơ dính ruột sau mổ.
Phẫu thuật nội soi buồng tử cung
Phương pháp này cho phép bác sĩ tiếp cận khoang buồng tử cung thông qua ngả âm đạo và cổ tử cung mà không cần rạch thành bụng. Nội soi buồng tử cung vừa có giá trị chẩn đoán xác định các tổn thương bề mặt nội mạc, vừa có thể can thiệp điều trị cắt đốt polyp buồng tử cung, cắt u xơ tử cung dưới niêm mạc, tách dính buồng tử cung và cắt vách ngăn tử cung bẩm sinh.
Phẫu thuật ngả âm đạo
Phẫu thuật cắt tử cung qua ngả âm đạo là kỹ thuật xâm lấn tối thiểu không để lại sẹo thành bụng, đặc biệt phù hợp cho các trường hợp sa sinh dục kèm sa tử cung độ nặng. Phương pháp này giảm thiểu sang chấn thành bụng và có thời gian hồi phục nhanh chóng.
Phẫu thuật với sự trợ giúp của Robot
Hệ thống phẫu thuật robot cung cấp hình ảnh không gian ba chiều phóng đại và các cánh tay cơ học có độ linh hoạt vượt trội cổ tay con người. Kỹ thuật này phát huy ưu thế cao trong các ca mổ phức tạp như bóc tách lạc nội mạc tử cung dính sâu vào trực tràng bàng quang hoặc phẫu thuật ung thư phụ khoa đòi hỏi nạo vét hạch chậu tỉ mỉ.
Chăm sóc hậu phẫu và kiểm soát biến chứng
Kiểm soát nhiễm khuẩn là ưu tiên hàng đầu trong phẫu thuật phụ khoa. Việc sử dụng kháng sinh dự phòng trước khi rạch da theo khuyến cáo lâm sàng giúp giảm thiểu tỷ lệ nhiễm trùng vết mổ và viêm phúc mạc tiểu khung. Ngoài ra, việc áp dụng chương trình hồi phục sớm sau phẫu thuật (ERAS) bao gồm vận động sớm, nuôi dưỡng đường tiêu hóa sớm và kiểm soát đau đa mô thức không opioid đã cải thiện đáng kể kết quả phục hồi của bệnh nhân.