Viêm mũi dị ứng (Allergic rhinitis) là tình trạng viêm mạn tính của niêm mạc mũi xuất hiện khi hệ thống miễn dịch phản ứng quá mẫn với các hạt dị nguyên trong không khí. Bệnh lý này ảnh hưởng đáng kể đến chất lượng giấc ngủ, năng suất học tập, làm việc và thường đi kèm với bệnh hen phế quản hoặc viêm kết mạc dị ứng. một căn bệnh mà các phản ứng dị ứng xảy ra trong niêm mạc mũi khi tiếp xúc với các chất gây dị ứng. Có nhiều loại viêm mũi dị ứng, nhưng phổ biến nhất là viêm mũi dị ứng mùa, viêm mũi dị ứng quanh năm và viêm mũi dị ứng do dị ứng thức ăn.
Nguyên nhân chính của viêm mũi dị ứng là tiếp xúc với các chất gây dị ứng như phấn hoa, phấn mít, bụi nhà, hóa chất, thức ăn, nấm mốc, phân mèo, phân cún... Khi một người nhạy cảm tiếp xúc với chất gây dị ứng, hệ miễn dịch của cơ thể sẽ tự phản ứng bằng cách sản sinh histamine và một số chất dị ứng khác. Sự phản ứng này gây ra các triệu chứng như sổ mũi, ngứa mũi, chảy nước mũi, hắt hơi, ngứa mắt, đỏ mắt, ho khan và đau họng.
Viêm mũi dị ứng không phải là một căn bệnh nguy hiểm nhưng có thể gây khó chịu và ảnh hưởng đến chất lượng cuộc sống hàng ngày của người bệnh. Việc hạn chế tiếp xúc với các chất gây dị ứng, sử dụng thuốc giảm triệu chứng dị ứng hoặc tiêm phòng dị ứng có thể giúp kiểm soát và giảm triệu chứng của viêm mũi dị ứng. Viêm mũi dị ứng là một bệnh về hệ miễn dịch, trong đó hệ miễn dịch của cơ thể phản ứng quá mức với các chất gây dị ứng thông qua việc tạo ra các chất dị ứng như histamine. Nguyên nhân chính của bệnh là tiếp xúc với các chất gây dị ứng, gọi là allergen.
Viêm mũi dị ứng mùa (hay còn gọi là cảm mùa hoặc vịt mùa) là loại bệnh phổ biến nhất trong viêm mũi dị ứng. Nó xảy ra vào mùa xuân và mùa thu khi cây cỏ, cây hoa phát triển và thả đủ phấn hoa vào không khí. Một số allergen phổ biến gây ra viêm mũi dị ứng mùa bao gồm phấn hoa cây (như cây trên cỏ, thảo mộc, cây thông), phấn hoa cỏ (như cỏ mỳ, lúa mì, lúa), phấn hoa cây kỳ đà (như cây dứa, đinh lăng).
Viêm mũi dị ứng quanh năm xảy ra suốt cả năm và có thể do nhiều loại allergen gây ra, bao gồm bụi nhà, phấn hoa, nấm mốc, phân động vật (như phân mèo, phân cún), và hóa chất như xăng, thuốc nhuộm, mực in.
Viêm mũi dị ứng do dị ứng thức ăn xảy ra sau khi tiêu thụ một loại thức ăn cụ thể gây dị ứng, như hạt dẻ, hải sản, trứng, sữa, lúa mì. Các triệu chứng bao gồm ngứa mũi, rát họng, rát mắt, ngứa và đỏ da, khó thở, ói mửa, tiêu chảy hay đau bụng.
Triệu chứng của viêm mũi dị ứng có thể làm ảnh hưởng đến chất lượng cuộc sống hàng ngày, gây khó chịu, suy giảm năng suất làm việc và giảm chất lượng giấc ngủ. Để kiểm soát triệu chứng, người bị viêm mũi dị ứng có thể sử dụng thuốc giảm triệu chứng như antihistamine, corticosteroid mũi, và nasal decongestant. Đối với viêm mũi dị ứng do dị ứng thức ăn, việc tránh tiếp xúc với thực phẩm gây dị ứng là cần thiết. Trong một số trường hợp nghiêm trọng, người bệnh có thể xem xét tiêm phòng dị ứng.