Từ điển học thuật Kỹ thuật và công nghệ

Fourth industrial revolution là gì? Các công bố khoa học về Fourth industrial revolution

Tiếng AnhFourth Industrial Revolution / Industry 4.0

Fourth Industrial Revolution (Cách mạng công nghiệp lần thứ tư hay Công nghiệp 4.0) là bước chuyển đổi công nghệ nền tảng đặc trưng bởi sự hội tụ và tích hợp sâu rộng giữa các hệ thống kỹ thuật số, vật lý và sinh học, với cốt lõi là hệ thống mạng - vật lý (CPS), trí tuệ nhân tạo (AI), dữ liệu lớn và Internet vạn vật (IoT).

302 lượt xem Cập nhật 11/9/2026

Fourth Industrial Revolution (Fourth Industrial Revolution / Industry 4.0) là kỷ nguyên chuyển đổi cơ cấu sản xuất và xã hội toàn cầu dựa trên sự xóa nhòa ranh giới giữa các lĩnh vực vật lý, kỹ thuật số và sinh học, được thúc đẩy bởi sự kết hợp đột phá của trí tuệ nhân tạo, điện toán đám mây, robot tự hành thông minh và công nghệ chuỗi khối. Nó ám chỉ sự kết hợp giữa thế giới vật lý và kỹ thuật số, trong đó các công nghệ mới như trí tuệ nhân tạo, robot học, tự động hóa, Internet of Things (IoT), trí tuệ nhân tạo và máy học có ảnh hưởng sâu sắc đến cách chúng ta làm việc, sống và tương tác với nhau.

Fourth Industrial Revolution tạo ra những thay đổi đáng kể trong các lĩnh vực như công nghệ thông tin, sản xuất, năng lượng, y tế và nhiều lĩnh vực khác. Các công nghệ mới này mang lại nhiều cơ hội phát triển và tăng cường hiệu quả, song đồng thời cũng đặt ra những thách thức về việc thích nghi và quản lý dữ liệu, an ninh mạng và tác động xã hội. Trong chi tiết hơn, Fourth Industrial Revolution đề cập đến sự hòa quyện giữa thế giới vật lý, kỹ thuật số và sinh thái, trong đó công nghệ thông tin và truyền thông đang đóng vai trò quan trọng.

Các công nghệ mới như trí tuệ nhân tạo (AI), robot học, tự động hóa, Internet of Things (IoT), trí tuệ nhân tạo và máy học đã tạo ra những cơ hội và thách thức cho cả cá nhân và các ngành kinh tế. Các công nghệ này đang thay đổi cách chúng ta làm việc, sống và tương tác trong xã hội.

Trong lĩnh vực sản xuất, Fourth Industrial Revolution mang đến sự tự động hóa và thông minh hóa, nhờ sự phát triển của robot học và trí tuệ nhân tạo. Công nghiệp 4.0 cũng đặt nền tảng cho sự kết nối giữa các máy móc và thiết bị thông qua IoT, tạo ra một hệ thống mạng lưới thông minh.

Công nghệ 4.0 còn có ảnh hưởng lớn đến các lĩnh vực như năng lượng, y tế và giao thông. Ví dụ, trong lĩnh vực năng lượng, công nghệ tổng hợp và lưu trữ năng lượng mở ra khả năng sử dụng và quản lý tài nguyên năng lượng một cách hiệu quả hơn.

Tuy nhiên, Fourth Industrial Revolution cũng đặt ra những thách thức và rủi ro, bao gồm việc đảm bảo an ninh mạng, bảo vệ quyền riêng tư và quản lý dữ liệu. Sự phụ thuộc vào công nghệ và tự động hóa cũng có thể tạo ra mất việc làm và tình trạng mất cân bằng về thu nhập trong xã hội.

Vì vậy, Fourth Industrial Revolution đòi hỏi các cá nhân và tổ chức thích nghi với sự thay đổi và phát triển các kỹ năng mới để đáp ứng nhu cầu của một thế giới ngày càng kỹ thuật số hóa và liên kết hơn.

Câu hỏi thường gặp

Các công nghệ trụ cột của Cách mạng công nghiệp lần thứ tư là gì?

Các trụ cột công nghệ bao gồm trí tuệ nhân tạo (AI) và học máy, hệ thống mạng - vật lý (CPS), Internet vạn vật (IoT), điện toán đám mây, phân tích dữ liệu lớn (Big Data), sản xuất bồi đắp (in 3D), chuỗi khối (Blockchain) và công nghệ sinh học phân tử.

Nhà máy thông minh (Smart Factory) trong Công nghiệp 4.0 vận hành như thế nào?

Nhà máy thông minh sử dụng các cảm biến IoT gắn trên dây chuyền kết nối với bản sao kỹ thuật số (Digital Twin), cho phép máy móc tự giao tiếp, giám sát quá trình sản xuất theo thời gian thực, tự động thích ứng với biến động đơn hàng và dự đoán bảo trì trước khi xảy ra sự cố.

Cách mạng công nghiệp lần thứ tư tác động như thế nào đến thị trường lao động?

Nó làm tự động hóa các công việc lặp đi lặp lại và thủ công, đồng thời gia tăng mạnh mẽ nhu cầu về nhân lực chất lượng cao trong các ngành khoa học dữ liệu, an ninh mạng, kỹ thuật robot và đòi hỏi người lao động phải liên tục nâng cao kỹ năng (upskilling/reskilling).

Tài liệu tham khảo

  1. Um (2019). Introduction to the Fourth Industrial Revolution. Drones as Cyber-Physical Systems. DOI: 10.1007/978-981-13-3741-3_1
  2. Um (2019). Cyber Systems. Drones as Cyber-Physical Systems. DOI: 10.1007/978-981-13-3741-3_3
  3. Um (2019). Physical Systems. Drones as Cyber-Physical Systems. DOI: 10.1007/978-981-13-3741-3_4