Từ điển học thuật Khoa học xã hội

Problem solving capacity là gì? Các công bố khoa học về Problem solving capacity

Tiếng AnhProblem-solving capacity / Problem-solving ability

Năng lực giải quyết vấn đề (problem-solving capacity) là khả năng nhận thức và hành động phức hợp của một cá nhân hoặc tổ chức trong việc nhận diện bản chất vấn đề, phân tích nguyên nhân, xây dựng chiến lược và thực thi giải pháp tối ưu.

270 lượt xem Cập nhật 2/9/2026

problem solving capacity (Problem-solving capacity / Problem-solving ability) là Năng lực giải quyết vấn đề (problem-solving capacity) là khả năng nhận thức và hành động phức hợp của một cá nhân hoặc tổ chức trong việc nhận diện bản chất vấn đề, phân tích nguyên nhân, xây dựng chiến lược và thực thi giải pháp tối ưu.

{"ops":[{"insert":"Problem solving capacity (năng lực giải quyết vấn đề) là khả năng của một cá nhân hoặc một tổ chức trong việc nhận diện, phân tích và giải quyết các vấn đề phức tạp. Năng lực này bao gồm khả năng tìm ra các giải pháp sáng tạo, đánh giá và quản lý rủi ro, tư duy logic và phân tích thông tin, đặt mục tiêu và lập kế hoạch, và làm việc với các bên liên quan. Problem solving capacity là một yếu tố quan trọng trong sự phát triển cá nhân và thành công nghề nghiệp.\nProblem solving capacity là khả năng của một cá nhân hoặc tổ chức trong việc giải quyết các vấn đề phức tạp và không có lời giải đơn giản. Năng lực này bao gồm nhiều khía cạnh:\n\n1. Nhận diện vấn đề: Năng lực của một người trong việc nhận biết và hiểu rõ vấn đề cần giải quyết. Việc nhận diện vấn đề một cách chính xác và đầy đủ là bước quan trọng để tìm ra giải pháp hiệu quả.\n\n2. Phân tích vấn đề: Sau khi nhận diện vấn đề, năng lực giải quyết vấn đề bao gồm khả năng phân tích sự phức tạp của vấn đề, xác định các yếu tố quan trọng, và hiểu mối quan hệ giữa các yếu tố khác nhau.\n\n3. Tư duy logic và sáng tạo: Năng lực giải quyết vấn đề đòi hỏi sự tư duy logic để xác định các quy trình và phương pháp phù hợp để giải quyết vấn đề. Đồng thời, nó cũng yêu cầu khả năng sáng tạo trong việc tìm ra các giải pháp mới và không truyền thống.\n\n4. Đánh giá và quản lý rủi ro: Khi giải quyết vấn đề, năng lực giải quyết vấn đề bao gồm khả năng đánh giá và quản lý rủi ro. Điều này đòi hỏi một cái nhìn tổng thể để xác định các rủi ro có thể xảy ra và áp dụng các biện pháp để giảm thiểu tác động tiêu cực của chúng.\n\n5. Xây dựng kế hoạch và thực hiện: Năng lực giải quyết vấn đề cũng đòi hỏi khả năng xây dựng kế hoạch chi tiết và thực hiện chúng. Điều này bao gồm việc đặt ra mục tiêu, lựa chọn giải pháp hiệu quả nhất, và triển khai kế hoạch theo bước.\n\n6. Làm việc với các bên liên quan: Trong nhiều trường hợp, giải quyết vấn đề yêu cầu sự hợp tác và giao tiếp với các bên liên quan. Năng lực giải quyết vấn đề đòi hỏi khả năng làm việc trong nhóm, lắng nghe và hiểu quan điểm của người khác, và tìm ra các giải pháp mà đáp ứng nhu cầu của tất cả các bên liên quan.\n\nViệc phát triển problem solving capacity có thể được thực hiện thông qua việc rèn luyện và tăng cường các kỹ năng phân tích, tư duy logic, tư duy sáng tạo, quản lý rủi ro, lập kế hoạch, giao tiếp, và làm việc nhóm.\n"}]}

Câu hỏi thường gặp

Các giai đoạn chính trong quy trình giải quyết vấn đề chuẩn là gì?

Bao gồm 5 bước cốt lõi: (1) Nhận diện và xác định vấn đề, (2) Thu thập và phân tích thông tin, (3) Phát triển các phương án giải pháp, (4) Lựa chọn và thực thi giải pháp, (5) Đánh giá và điều chỉnh kết quả.

Tư duy phân kỳ (divergent) và tư duy hội tụ (convergent) đóng vai trò gì trong giải quyết vấn đề?

Tư duy phân kỳ giúp sáng tạo và tạo ra nhiều ý tưởng mới đa dạng trong giai đoạn tìm giải pháp; tư duy hội tụ giúp sàng lọc, phân tích logic và chọn ra phương án khả thi và tối ưu nhất.

Làm thế nào để đo lường và phát triển năng lực giải quyết vấn đề trong giáo dục?

Sử dụng các bài đánh giá tình huống phức hợp (như khung đánh giá PISA), áp dụng phương pháp học tập qua dự án (PBL) và rèn luyện kỹ năng siêu nhận thức (metacognition).

Tài liệu tham khảo

  1. Amri, Yudianto, Firmansyah, Susanto et al. (2026). Mathematical Problem-Solving Cooperative Learning (MPSCL): Enhancing Geometry Problem-Solving Ability among Santri in an Islamic Boarding School. International Journal of Current Science Research and Review. doi:10.47191/ijcsrr/v9-i6-31 DOI: 10.47191/ijcsrr/v9-i6-31
  2. Zaki, Mulbar, Bahri (2022). The Analysis of Problem-Solving Ability in Model-Eliciting Activities Problem Solving Skill (MEAs-PSS) Learning Model. International Journal of Science and Research (IJSR). doi:10.21275/sr221024144908 DOI: 10.21275/sr221024144908
  3. Doz, Passolunghi, Cotič (2024). What Makes Word Problem-Solving Difficult? Factors InfluencingWord Problem-Solving Ability. Pedagoška vizija. doi:10.26493/978-961-293-358-6.203-220 DOI: 10.26493/978-961-293-358-6.203-220