Mức lọc cầu thận (hoặc còn gọi là tỷ lệ lọc cầu thận, GFR - glomerular filtration rate) là một chỉ số sử dụng trong y học để đánh giá chức năng cầu thận. Nó đo lường khả năng cầu thận loại bỏ các chất lọc từ máu và tạo thành nước tiểu.
Mức lọc cầu thận được tính toán bằng cách sử dụng công thức GFR = kết quả xét nghiệm creatinine (Cr) x hệ số tương quan (thể tích hoàn lọc C = 140) / nồng độ creatinine huyết thanh (cCr).
Mức lọc cầu thận bình thường ở người trưởng thành khoảng 90-120 ml/phút/1,73m². Mức lọc cầu thận thấp hơn 60 ml/phút/1,73m² được coi là bất thường và có thể cho thấy các vấn đề về chức năng cầu thận như suy thận. Mức lọc cầu thận thấp hơn 15 ml/phút/1,73m² được coi là giai đoạn suy thận cuối cùng và có thể yêu cầu liệu pháp thay thế chức năng thận, như máy lọc thận hoặc cấy ghép thận.
Mức lọc cầu thận (GFR) là một chỉ số quan trọng để đánh giá chức năng cầu thận trong quá trình loại bỏ các chất lọc từ máu và tạo thành nước tiểu. GFR được tính toán dựa trên kết quả xét nghiệm của creatinine trong máu và các yếu tố khác như độ tuổi, giới tính và trọng lượng cơ thể.
Xét nghiệm creatinine trong máu là một phần quan trọng trong việc đánh giá GFR. Creatinine là một chất còn lại từ quá trình chuyển đổi creatine thành năng lượng trong cơ bắp. Chất này được tạo ra liên tục và loại bỏ thông qua cầu thận. Mức độ loại bỏ creatinine từ máu sẽ phụ thuộc vào chức năng cầu thận.
Để tính toán GFR, công thức thông thường được sử dụng là công thức MDRD (Modification of Diet in Renal Disease). Công thức này tính toán GFR dựa trên nồng độ creatinine trong huyết thanh, tuổi, giới tính và etnic. Tuy nhiên, công thức này có một số hạn chế và không được chính xác hoàn toàn đối với tất cả các trường hợp.
Kết quả GFR được biểu thị bằng đơn vị mL/phút/1,73m², với 1,73m² là diện tích bề mặt cơ thể chuẩn. Mức lọc cầu thận bình thường ở người trưởng thành khoảng 90-120 mL/phút/1,73m².
Mức lọc cầu thận được sử dụng để đánh giá sự tổn thương cầu thận và theo dõi sự tiến triển của các bệnh liên quan. Mức lọc cầu thận thấp hơn 60 mL/phút/1,73m² được coi là bất thường và có thể chỉ ra sự suy giảm chức năng cầu thận. Nếu GFR liên tục giảm và dưới 15 mL/phút/1,73m², người bệnh được chẩn đoán là ở giai đoạn suy thận cuối cùng (end-stage renal disease - ESRD) và cần phải xem xét liệu pháp thay thế chức năng thận như lọc máu hoặc cấy ghép thận.
Mức lọc cầu thận có thể bị ảnh hưởng bởi nhiều yếu tố như bệnh thận, bệnh tim mạch, tuổi tác, giới tính, trạng thái cơ thể và dùng thuốc. Bởi vậy, việc theo dõi GFR thường được thực hiện thường xuyên nhằm đánh giá chức năng cầu thận và chẩn đoán các vấn đề liên quan đến suy thận.
Mức lọc cầu thận là gì? Các công bố khoa học về Mức lọc cầu thận
Mức lọc cầu thận (hoặc còn gọi là tỷ lệ lọc cầu thận, GFR - glomerular filtration rate) là một chỉ số sử dụng trong y học để đánh giá chức năng cầu thận. Nó đo ...
Trích dẫn nhiều nhất
- SỰ THAY ĐỔI NỒNG ĐỘ URE, CREATININ, MỨC LỌC CẦU THẬN VÀ NỒNG ĐỘ TACROLIMUS Ở NGƯỜI BỆNH SAU GHÉP THẬN TẠI BỆNH VIỆN TRUNG ƯƠNG QUÂN ĐỘI 108 GIAI ĐOẠN NĂM 2022 - 2024AI tóm tắt
Theo dõi dọc trên 226 người bệnh ghép thận tại Bệnh viện 108 giai đoạn 2022–2024 nhằm kiểm soát biến thiên mức lọc cầu thận ước tính eGFR và nồng độ tacrolimus. Sau mổ ghép, ure và creatinin máu giảm nhanh song hành với eGFR tăng ổn định, trong khi tacrolimus duy trì ở mức 6,86 ± 1,95 ng/mL sau 12 tháng. Báo cáo đánh giá hiệu quả ổn định tạng ghép, mặc dù độ dao động nồng độ thuốc giai đoạn sớm còn lên tới 19,4%.
Nổi bật tại Việt Nam
- ĐÁNH GIÁ THAY ĐỔI CHỈ SỐ MEN GAN VÀ MỨC LỌC CẦU THẬN Ở NGƯỜI BỆNH HIV/AIDS SAU ĐIỀU TRỊ ARV TẠI TRUNG TÂM BỆNH NHIỆT ĐỚI, BỆNH VIỆN BẠCH MAIAI tóm tắt
Theo dõi hồi cứu 3 năm trên 648 bệnh nhân HIV điều trị ARV tại Bệnh viện Bạch Mai nhằm đánh giá suy giảm mức lọc cầu thận. Tỷ lệ độ lọc dưới 90 mL/phút/1,73m2 tăng từ 18,2% lên 30,6% sau 36 tháng, với phác đồ chứa TDF làm tăng nguy cơ tổn thương thận gấp 2,69 lần. Nghiên cứu nhấn mạnh việc theo dõi chức năng thận định kỳ, song số liệu chưa đánh giá độc lập các yếu tố bệnh nền kèm theo.