Ghép tế bào gốc tạo máu (Stem cell transplant) là quá trình chuyển giao tế bào gốc tạo máu từ một nguồn sang một cá nhân khác để điều trị một loại bệnh liên quan đến hệ thống tạo máu, chẳng hạn như ung thư máu (như bệnh bạch cầu bất thường hoặc ung thư tủy xương) hoặc bệnh thalassemia. Quá trình này bao gồm việc thu thập tế bào gốc từ nguồn (thường là tủy xương hoặc máu tuỷ), sau đó tế bào gốc được ghép vào cơ thể người bệnh thông qua tĩnh mạch để tạo ra các tế bào máu mới và thay thế các tế bào máu bị tổn thương hoặc bất thường. Ghép tế bào gốc tạo máu có thể giúp cải thiện hệ thống tạo máu và tăng cường chức năng miễn dịch.
Quá trình ghép tế bào gốc tạo máu có thể được thực hiện bằng hai phương pháp chính: ghép tế bào gốc tủy xương (bone marrow transplant) và ghép tế bào gốc máu tuỷ (peripheral blood stem cell transplant). Dưới đây là các bước chi tiết của quá trình ghép tế bào gốc tạo máu:
1. Chuẩn bị nguồn tế bào gốc: Tế bào gốc tạo máu có thể được thu thập từ bản thân của người bệnh hoặc từ một người khác (nguồn hiến tặng). Nếu nguồn tế bào gốc đến từ bản thân, quá trình này gọi là ghép tế bào gốc tự thân. Nếu tế bào gốc đến từ nguồn hiến tặng, quá trình này gọi là ghép tế bào gốc không tự thân.
2. Tiền xử lý: Trước khi ghép, tế bào gốc cần được tiền xử lý. Điều này bao gồm điều trị chuẩn bị như hóa trị xạ trị (chemotherapy) hoặc phôi tạng (total body irradiation) để loại bỏ tế bào gốc tồi tệ hoặc loại bỏ tế bào gốc của người bệnh trước khi ghép.
3. Ghép tế bào gốc: Tế bào gốc được chuyển giao vào cơ thể người bệnh thông qua ống tĩnh mạch. Quá trình này tương tự như trong việc tiêm dịch thông qua mạch máu. Tế bào gốc di chuyển đến tủy xương và bắt đầu tạo ra các tế bào máu mới.
4. Hồi phục: Sau khi ghép, tế bào gốc sẽ di chuyển vào tủy xương và bắt đầu tạo ra các tế bào máu mới. Quá trình hồi phục có thể kéo dài từ vài tuần đến vài tháng. Trong thời gian này, người bệnh cần được chăm sóc và theo dõi một cách cẩn thận để đảm bảo hệ thống miễn dịch và hệ thống tạo máu hồi phục tốt.
5. Theo dõi và chăm sóc sau ghép: Sau khi ghép, người bệnh cần được theo dõi và chăm sóc theo lịch trình định kỳ. Các bác sĩ sẽ kiểm tra tình trạng tạo máu và hệ thống miễn dịch để đảm bảo sự hồi phục thành công và ngăn ngừa các biến chứng có thể xảy ra sau quá trình ghép.
Quá trình ghép tế bào gốc tạo máu có thể mang lại lợi ích lớn cho người bệnh, như khắc phục các bệnh lý hệ thống tạo máu hoặc cải thiện hệ thống miễn dịch. Tuy nhiên, có thể tồn tại một số rủi ro và tác động phụ, vì vậy quyết định về quá trình ghép tế bào gốc tạo máu nên được thực hiện sau khi xem xét kỹ lưỡng từ các chuyên gia y tế.
Ghép tế bào gốc tạo máu là gì? Các công bố khoa học về Ghép tế bào gốc tạo máu
Ghép tế bào gốc tạo máu (Stem cell transplant) là quá trình chuyển giao tế bào gốc tạo máu từ một nguồn sang một cá nhân khác để điều trị một loại bệnh liên qua...
Trích dẫn nhiều nhất
- Kết quả thu hoạch khối tế bào gốc tạo máu ngoại vi ở bệnh nhi u nguyên bào thần kinhAI tóm tắt
Nghiên cứu nhi khoa đánh giá hiệu quả thu hoạch tế bào tủy phục vụ quy trình ghép tế bào gốc tạo máu tự thân ở bệnh nhi mắc u nguyên bào thần kinh neuroblastoma nguy cơ cao. Phác đồ huy động tủy kết hợp hóa trị liều cao và yếu tố kích thích dòng hạt giúp đạt số lượng tế bào CD34 dương tính mục tiêu sau 1 đến 2 lần gạn tách máu ngoại vi. Thủ thuật an toàn và tạo điều kiện tiến hành ghép tạng thuận lợi cho các bệnh nhi thể nặng.
- 37. Khảo sát thời gian mọc mảnh ghép hồng cầu ở bệnh nhân ghép tế bào gốc tạo máu đồng loài tại Viện Huyết học - Truyền máu Trung ương giai đoạn 2019 - 2022AI tóm tắt
Theo dõi lâm sàng đánh giá thời gian phục hồi dòng hồng cầu recovery sau ghép tế bào gốc tạo máu đồng loài allogeneic tại Viện Huyết học - Truyền máu Trung ương transfusion. Tình trạng bất đồng nhóm máu hệ ABO giữa người cho và người nhận làm chậm đáng kể quá trình tái tạo tủy xương chu phẫu. Dữ liệu thực tế giúp bác sĩ tối ưu hóa phác đồ truyền máu hỗ trợ và kiểm soát nguy cơ tan máu sau ghép.
- Kỹ thuật multiplex PCR phát hiện các bệnh nhiễm virus sau ghép tế bào gốc tạo máu đồng loàiAI tóm tắt
Nghiên cứu vi sinh ứng dụng kỹ thuật multiplex PCR phát hiện sớm nhiễm virus sau ghép tế bào gốc tạo máu đồng loài allogeneic ở người lớn. Giám sát tải lượng virus định kỳ giúp nhận diện sớm các đợt tái hoạt CMV và EBV trước khi bùng phát triệu chứng lâm sàng. Kết quả cung cấp căn cứ chỉ định điều trị kháng virus kịp thời, giảm thiểu biến chứng nhiễm trùng cơ hội nguy hiểm sau ghép.