Glôcôm góc đóng cấp (Acute angle-closure glaucoma (AACG)) là tình trạng cấp cứu nhãn khoa xảy ra do mống mắt chu biên đột ngột áp sát và bít tắc hoàn toàn vùng bè của góc tiền phòng, cản trở đường thoát lưu của thủy dịch khiến nhãn áp tăng vọt dẫn đến tổn thương thiếu máu cấp thị thần kinh và nguy cơ mù lòa vĩnh viễn.
{"ops":[{"insert":"Glôcôm góc đóng cấp là một loại bệnh lý mắt mà áp lực trong mắt tăng do dịch kính mắt không thoát ra được. Điều này gây ra sự tắc nghẽn của lỗ thoát dịch kính mắt góc trước, dẫn đến tăng áp lực trong mắt. Glôcôm góc đóng cấp có thể gây đau mắt, mất thị lực và trong một số trường hợp nghiêm trọng có thể gây mù. Nếu không được điều trị kịp thời, glôcôm góc đóng cấp có thể gây thiệt hại vĩnh viễn cho mắt.\nGlôcôm góc đóng cấp là một trong các loại glôcôm, một nhóm bệnh lý mắt mà áp lực trong mắt tăng do sự cản trở trong quá trình thoát dịch kính mắt. Bằng cách tự nhiên, mắt sản xuất dịch kính mắt và dịch này cần được thoát ra để duy trì áp lực trong mực hợp lý. Nhưng trong trường hợp glôcôm góc đóng cấp, dịch kính mắt không thoát ra được do tắc nghẽn ở góc trước của mắt, nơi mà nước mắt dọc theo lỗ thoát.\n\nGây tắc nghẽn của lỗ thoát có thể do nhiều nguyên nhân, bao gồm:\n\n1. Góc trước hẹp: Khi góc trước của mắt hẹp đi, không còn đủ không gian cho dịch kính mắt để thoát ra. Những người có đặc điểm cấu trúc mắt góc trước hẹp tự nhiên có nguy cơ cao mắc glôcôm góc đóng cấp.\n\n2. Tắc nghẽn cơ học: Đôi khi có thể có những nguyên nhân vật lý gây tắc nghẽn lỗ thoát, như cơ quan xác từng rập và các dấu hiệu viêm nhiễm.\n\n3. Khi dùng thuốc: Một số loại thuốc có thể gây tắc nghẽn lỗ thoát, gây tăng áp lực trong mắt. Ví dụ, đồng vị prostaglandin F2-alpha có thể gây co bóp cơ trơn và dẫn đến tắc nghẽn lỗ thoát dịch kính mắt.\n\nNguyên nhân chính của tăng áp lực trong mắt trong glôcôm góc đóng cấp là do dịch kính mắt không thoát ra được, dẫn đến tích tụ dịch kính trong mắt và tăng áp lực. Áp lực mắt tăng khiến giao thoa của mạng lưới mạch máu và dây thần kinh ở vùng cháu dưới não mắt bị tắc nghẽn, gây sự đau mắt, suy giảm thị lực và có thể gây hại vĩnh viễn cho thị lực nếu không được phát hiện và điều trị kịp thời.\n\nĐiều trị glôcôm góc đóng cấp tập trung vào giảm áp lực trong mắt bằng cách sử dụng thuốc, dùng laser hoặc phẫu thuật để mở rộng lỗ thoát dịch kính mắt. Việc chẩn đoán và điều trị glôcôm góc đóng cấp nhanh chóng và hiệu quả rất quan trọng để bảo vệ thị lực của bệnh nhân.\n"}]} Từ điển học thuật Khoa học y - dược
glôcôm góc đóng cấp
Acute angle-closure glaucoma (AACG)
Glôcôm góc đóng cấp là tình trạng cấp cứu nhãn khoa xảy ra do mống mắt chu biên đột ngột áp sát và bít tắc hoàn toàn vùng bè của góc tiền phòng, cản trở đường thoát lưu của thủy dịch khiến nhãn áp tăng vọt dẫn đến tổn thương thiếu máu cấp thị thần kinh và nguy cơ mù lòa vĩnh viễn.
Bộ triệu chứng lâm sàng kinh điển của cơn glôcôm góc đóng cấp là gì?
Đau nhức mắt và nửa đầu dữ dội cùng bên, nhìn mờ đột ngột, thấy quầng tán sắc cầu vồng quanh nguồn sáng, buồn nôn hoặc nôn mửa; khám thấy mắt cương tụ rìa, giác mạc phù mờ như gương đọng hơi nước, tiền phòng rất nông, đồng tử giãn méo và mất phản xạ ánh sáng, nhãn áp tăng rất cao (thường > 40-50 mmHg).
Những yếu tố nguy cơ giải phẫu nào làm tăng nguy cơ xuất hiện cơn góc đóng cấp?
Độ sâu tiền phòng nông, chiều dài trục nhãn cầu ngắn (thường gặp ở người viễn thị), thể thủy tinh dày và dịch chuyển ra trước do tuổi tác, và góc tiền phòng hẹp bẩm sinh; cơn thường khởi phát khi đồng tử giãn vừa phải (trong bóng tối hoặc dùng thuốc kích thích giao cảm/kháng cholinergic).
Các bước xử trí cấp cứu ban đầu và can thiệp dứt điểm là gì?
Cấp cứu hạ nhãn áp khẩn cấp bằng truyền tĩnh mạch mannitol 20%, nhỏ thuốc ức chế tiết thủy dịch (chẹn beta, ức chế CA) kết hợp pilocarpine 1-2% co đồng tử; sau khi giác mạc trong lại và nhãn áp kiểm soát, tiến hành phẫu thuật cắt mống mắt chu biên bằng laser Nd:YAG (LPI) trên cả hai mắt để mở đường lưu thông thủy dịch vĩnh viễn.
- Bala, Biswas (2026). Comparative Evaluation of Intraocular Pressure Control and Visual Outcomes Following Laser Peripheral Iridotomy versus Early Lens Extraction in Acute Angle- Closure Glaucoma. Acta Medica International. DOI: 10.21276/amit.2026.v13.i1.410
- Rahmasari (2022). Comparison of Intraocular Pressure After Phacoemulsification Compared to Laser Peripheral Iridotomy (LPI) in Acute Primary Angle Closure (APAC) Patients: A Systematic Review. Research Review. DOI: 10.52845/cmro/2022/5-12-3
- Salmon (1993). Long-Term Intraocular Pressure Control After Nd-YAG Laser Iridotomy in Chronic Angle-Closure Glaucoma. Journal of Glaucoma. DOI: 10.1097/00061198-199300240-00012