Viêm đường mật cấp (Acute cholangitis) là tình trạng nhiễm trùng cấp tính của hệ thống đường mật trong và ngoài gan, khởi phát do sự kết hợp giữa ứ trệ dòng chảy mật và sự nhân lên của vi khuẩn trong dịch mật.
Các nguyên nhân gây viêm đường mật cấp có thể bao gồm sỏi mật, viêm nhiễm, nhiễm trùng đường mật, hoặc tắc nghẽn đường mật do các nguyên nhân khác nhau như u mật, viêm tuyến tụy, hoặc viêm ruột thừa.
Đau vùng bụng phải, đặc biệt sau khi ăn chút dầu mỡ, có thể là một trong những triệu chứng ban đầu của viêm đường mật cấp. Ngoài ra, bệnh nhân cũng có thể bị sốt, buồn nôn, nôn mửa, và khó chịu.
Điều trị viêm đường mật cấp thường bao gồm nghỉ ngơi, chế độ ăn kiêng, và sử dụng thuốc chống viêm hoặc kháng sinh tùy thuộc vào nguyên nhân gây bệnh. Trong trường hợp nặng, có thể cần phải phẫu thuật để loại bỏ sỏi mật hoặc điều trị tắc nghẽn đường mật.
Nếu bạn nghi ngờ mình có thể bị viêm đường mật cấp, bạn nên đi gặp bác sĩ để được tư vấn và điều trị.
Viêm đường mật cấp có thể gây ra các biến chứng nguy hiểm như viêm tụy, viêm nhiễm cơ bản, hoặc nhiễm trùng huyết. Viêm đường mật cấp cần được điều trị kịp thời để tránh nguy cơ này.
Ngoài ra, viêm đường mật cấp cũng có thể diễn biến thành viêm đường mật mãn tính nếu không được chữa trị đúng cách.
Để đưa ra chẩn đoán chính xác, bác sĩ có thể yêu cầu các xét nghiệm huyết thanh, siêu âm và CT scan để xác định nguyên nhân gây viêm và quyết định phương pháp điều trị tốt nhất.
Nếu bạn cảm thấy có các triệu chứng của viêm đường mật cấp hoặc có bất kỳ câu hỏi hoặc lo lắng nào, hãy liên hệ ngay với bác sĩ để được tư vấn cụ thể và điều trị.
Ngoài các biện pháp điều trị y tế, việc thay đổi chế độ ăn uống cũng rất quan trọng trong việc điều trị viêm đường mật cấp. Việc giảm bớt chất béo, ăn nhẹ và tránh các thức ăn khó tiêu hóa có thể giúp giảm bớt các triệu chứng và hỗ trợ quá trình điều trị.
Ngoài ra, việc duy trì một lối sống lành mạnh và hạn chế tiếp xúc với các chất gây độc hại cũng đóng vai trò quan trọng trong việc phòng ngừa viêm đường mật cấp và giúp cải thiện sức khỏe tổng thể.
Nếu bạn hoặc người thân của bạn nghi ngờ mắc viêm đường mật cấp, hãy tìm kiếm sự chăm sóc y tế kịp thời từ bác sĩ. Ông hoặc bà sẽ có thể đưa ra đánh giá và điều trị cụ thể dựa trên triệu chứng và tình trạng sức khỏe cụ thể.
Ngoài các điều trị và thay đổi lối sống như đã đề cập, việc duy trì cân nặng lý tưởng, tập thể dục đều đặn và hạn chế tiêu thụ rượu và thuốc lá cũng đóng vai trò quan trọng trong việc phòng ngừa viêm đường mật cấp.
Nếu bạn đã từng gặp vấn đề về đường mật hoặc có yếu tố nguy cơ, hãy tìm kiếm tư vấn từ bác sĩ hoặc chuyên gia dinh dưỡng để thiết kế một chế độ ăn uống và lối sống lành mạnh phù hợp.
Khi điều trị và sau khi phục hồi từ viêm đường mật cấp, việc theo dõi và kiểm tra định kỳ bởi bác sĩ rất quan trọng để đảm bảo sức khỏe của bạn ổn định và ngăn chặn sự tái phát bệnh.
Hãy luôn tìm kiếm hỗ trợ y tế chuyên nghiệp khi cần thiết và tuân thủ theo chỉ dẫn của bác sĩ để đảm bảo sức khỏe tốt nhất cho mình.
Nguyên nhân và sinh lý bệnh
Nguyên nhân phổ biến nhất của viêm đường mật cấp là sỏi ống mật chủ (choledocholithiasis) chiếm 70–80% các trường hợp, tiếp theo là hẹp đường mật lành tính hoặc ác tính (ung thư biểu mô đường mật, u tụy, u bóng Vater) và biến chứng sau can thiệp nội soi mật tụy ngược dòng (ERCP). Sự tắc nghẽn làm tăng áp lực đường mật vượt ngưỡng 20–25 cmH2O, phá vỡ hàng rào biểu mô mật-mạch máu (biliary-blood barrier), tạo điều kiện cho vi khuẩn và độc tố xâm nhập vào hệ tuần hoàn gây nhiễm khuẩn huyết và sốc nhiễm khuẩn.
Tiêu chuẩn chẩn đoán Tokyo Guidelines (TG18)
Tam chứng Charcot kinh điển bao gồm: đau hạ sườn phải, sốt kèm rét run và vàng da. Khi bệnh tiến triển nặng thành viêm đường mật ứ mủ tắc nghẽn cấp tính, ngũ chứng Reynolds xuất hiện thêm hạ huyết áp (sốc) và rối loạn tri giác. Hướng dẫn Tokyo 2018 (TG18) phân độ viêm đường mật thành 3 mức độ (nhẹ, trung bình, nặng) dựa trên mức độ đáp ứng viêm toàn thân và suy cơ quan, làm căn cứ chỉ định dẫn lưu mật cấp cứu kết hợp kháng sinh phổ rộng (cephalosporin thế hệ 3/4 hoặc carbapenem phối hợp metronidazole).