Hoạt tính kháng nấm là gì? Các công bố khoa học về Hoạt tính kháng nấm

Đánh giá vi sinh và độc tính khảo sát 6 peptide dẫn xuất từ Cn-AMP1 (CAP-X, CAP-Y và 4 peptide thế leucine) trên nấm gây bệnh Candida albicans ATCC 10231. Thử nghiệm vi pha loãng ghi nhận CAP-Y và CAP-X thể hiện hoạt tính kháng nấm mạnh nhất qua các giá trị MIC và MFC. Hai peptide này gây tan máu dưới 10% và không độc với tế bào 4T1 ở mức 512 µM, được đề xuất làm ứng viên phát triển thuốc chống nấm mới.

Hệ thống lên men từ phụ phẩm bã đậu nành nuôi sinh khối vi khuẩn Bacillus amyloliquefaciens EB.CK9 đạt mật độ 9,56 × 10¹¹ CFU/mL sau 10 giờ. Sinh khối thể hiện hoạt tính kháng nấm in vitro với tỷ lệ ức chế 56,25% trên Fusarium incarnatum, 68,75% trên Fusarium solani và 67,50% trên Fusarium oxysporum. Nghiên cứu gợi mở giải pháp tái sử dụng phế phẩm nông nghiệp tạo chế phẩm sinh học bảo vệ sầu riêng.

Khảo sát đối kháng vi sinh kiểm tra tác động của dịch nổi và sinh khối Lactobacillus trên hai chủng nấm mốc Aspergillus niger CBS 76997 và Penicillium oxalicum 20B. Hiệu quả ức chế phát triển khuẩn ty đạt 35,3–84,7% với dịch nuôi và 30,6–100% với sinh khối, đồng thời trì hoãn tạo bào tử 2–10 ngày. Dữ liệu cho thấy hoạt tính kháng nấm triển vọng của vi khuẩn lên men trong bảo quản nông sản chế biến.

Tuyển chọn vi sinh vật vùng rễ lúa từ 68 chủng phân lập đã xác định vi khuẩn Burkholderia vietnamiensis NRV12 có tiềm năng kiểm soát sinh học nấm gây bệnh đạo ôn Magnaporthe oryzae. Thử nghiệm in vitro cho thấy chủng thể hiện hoạt tính kháng nấm với tỷ lệ ức chế 72,7 ± 3,44%, đồng thời giúp giảm 40% bệnh đạo ôn in vivo. Vi khuẩn còn tiết enzyme thủy phân và kích thích rễ lúa tăng trưởng 23,3%.

Khảo sát vi sinh đánh giá hoạt tính kháng nấm của các hạt nano chitosan (LMW, HMW và dẫn xuất TMC) trước Candida albicans, Fusarium solani và Aspergillus niger. Dạng nano đạt MIC từ 0,25–1,0 mg/mL trên C. albicans và 0,5–1,2 mg/mL trên F. solani, vượt trội so với dung dịch thường (MIC 3 mg/mL). Hiệu lực ức chế nấm phụ thuộc vào thế zeta và kích thước hạt, giúp nâng cao hiệu quả kháng nấm của hợp chất gốc.

Kỹ thuật vi pha loãng được sử dụng để khảo sát hoạt tính kháng nấm của phenyllactic acid (PLA) trên 23 chủng nấm mốc thuộc các chi Aspergillus, Penicillium và Fusarium từ thực phẩm. Nồng độ dưới 7,5 mg/mL ức chế 90% sinh trưởng mọi chủng, trong khi mức ≤10 mg/mL diệt hoàn toàn 19 chủng. Ở pH 4, hợp chất duy trì ức chế 50–92,4%, gợi ý tiềm năng ứng dụng PLA làm chất bảo quản tự nhiên.

Phân tích cơ chế phân tử khảo sát tác động của peptide nước bọt histatin 5 lên ty thể và tế bào nấm men Candida albicans. Thử nghiệm với đầu dò dihydroethidium cho thấy peptide ức chế hô hấp ty thể và tạo các gốc oxy phản ứng (ROS) tương quan với tỷ lệ nấm chết. Chất chống oxy hóa l-cysteine giúp chặn đứng ROS và bảo vệ tế bào, làm sáng tỏ cách thức peptide thể hiện hoạt tính kháng nấm.

Thử nghiệm in vitro bằng phương pháp nhỏ giọt khảo sát hoạt tính kháng nấm của các chủng Lactobacillus đối kháng Aspergillus niger CBS 76997 và Penicillium oxalicum 20B. Dịch nổi không tế bào ức chế sợi nấm 35,3–84,7%, trong khi sinh khối đạt tỷ lệ 30,6–100% và làm chậm sinh bào tử từ 2 đến 10 ngày. Tác giả đề xuất ứng dụng vi khuẩn lactic làm tác nhân ức chế sinh học an toàn trong bảo quản thực phẩm.

Thực nghiệm phân lập 20 mẫu nấm đối kháng từ đất trồng cam nhằm tìm kiếm chủng ức chế nấm Penicillium digitatum gây bệnh thối quả. Hai chủng Trichoderma asperellum Tr.HG6 và Tr.HG11 thể hiện hoạt tính kháng nấm vượt trội với đường kính vòng vô khuẩn lần lượt đạt 64,0 ± 1,0 mm và 45,3 ± 1,5 mm. Dịch nuôi Tr.HG6 chịu nhiệt tốt ở 50 °C và ức chế nấm trên quả thật, hứa hẹn ứng dụng bảo quản cam.

Mô hình sàng lọc đối kháng trên 245 chủng xạ khuẩn tuyển chọn tác nhân ức chế 5 loài nấm gây bệnh thực vật. Chủng Streptomyces hydrogenans VTCC 41117 thể hiện hoạt tính kháng nấm ổn định trên Phytophthora capsici, Alternaria sp., Colletotrichum gloeosporioides, Fusarium sp. và Botrytis cinerea với hiệu suất 40–55%. Tác giả đề xuất khai thác chủng này để sản xuất chế phẩm sinh học kiểm soát nấm hại mùa màng.

Phân tích hóa thực vật khảo sát hoạt tính sinh học các phân đoạn cao chiết củ sâm đại hành (Eleutherine bulbosa) thu hái tại Việt Nam. Phân đoạn ethyl acetate thể hiện hoạt tính kháng nấm nổi bật trên Botryosphaeria dothidea với tỷ lệ ức chế 96,8% tại nồng độ 312,5 µg/mL và MIC đạt 10.000 µg/mL. Nghiên cứu mở ra hướng phát triển các sản phẩm dược phẩm và thực phẩm tự nhiên chống nấm bệnh.

Quy trình thực nghiệm tối ưu hóa sản xuất 18 mẫu chế phẩm nano (BN1–BN18) từ nhựa dầu nghệ, nano bạc và chitosan ở quy mô pilot 5 lít mỗi mẻ. Toàn bộ các mẫu đều thể hiện hoạt tính kháng nấm tốt trước Colletotrichum spp. và Phytophthora spp., với hiệu lực ức chế tăng dần theo hàm lượng nhựa dầu nghệ. Tác giả đề xuất tỷ lệ hoạt chất trên phụ gia tối ưu là 3/1 để phát triển chế phẩm nano bảo vệ thực vật an toàn.

Thử nghiệm vi sinh theo chuẩn CLSI khảo sát hiệu lực của gel phụ khoa phối hợp clotrimazol và tinh dầu hương nhu trắng trên 5 chủng vi nấm cùng 4 chủng vi khuẩn. Phương pháp khuếch tán và pha loãng môi trường lỏng ghi nhận đường kính vòng ức chế 18–26 mm và nồng độ MIC đạt 125–250 µg/mL. Chế phẩm thể hiện hoạt tính kháng nấm tốt, mở ra tiềm năng ứng dụng tại chỗ điều trị viêm nhiễm do vi nấm.

Phương pháp chiết xuất hỗ trợ siêu âm được ứng dụng để trích ly hợp chất phenolic từ quả khổ qua rừng (Momordica charantia var. abbreviata) tại Bến Tre. Đánh giá in vitro trên 2 chủng nấm và 5 chủng vi khuẩn ghi nhận hoạt tính kháng nấm và kháng khuẩn với nồng độ MIC đạt 64–256 µg/mL. Phân đoạn cao methanol quả chưa chín (U-M-MeOH) cho hiệu quả cao nhất, hứa hẹn tiềm năng phát triển thuốc kháng vi sinh vật tự nhiên.