Từ điển học thuật Khoa học y - dược

Liệu pháp sóng xung kích tim là gì? Các công bố khoa học về Liệu pháp sóng xung kích tim

Tiếng AnhCardiac shock wave therapy (CSWT)

Liệu pháp sóng xung kích tim là phương pháp điều trị tim mạch không xâm lấn, sử dụng sóng xung kích năng lượng thấp tác động định vị vào vùng cơ tim thiếu máu cục bộ nhằm kích thích tăng sinh mạch máu mới và cải thiện tưới máu cơ tim.

273 lượt xem Cập nhật 7/9/2026

Liệu pháp sóng xung kích tim (Cardiac shock wave therapy (CSWT)) là kỹ thuật can thiệp không xâm lấn sử dụng sóng âm năng lượng thấp tác động định vị chính xác vào các vùng cơ tim bị thiếu máu cục bộ để kích thích tái tạo vi tuần hoàn và cải thiện chức năng co bóp tim. Liệu pháp sóng xung kích tim là

Pháp sóng xung kích tim là một quy trình y tế được sử dụng để điều trị nhịp tim bất thường, đặc biệt là rối loạn nhịp hoạt động nhanh như giảm nhịp tim. Quá trình này sử dụng sóng điện từ trong việc tạo ra các xung điện ngắn và cường độ cao, được áp dụng trực tiếp lên tim bằng cách đặt các thiết bị điện cực trên ngực. Sóng điện từ sẽ tạo ra một xung điện mạnh và ngắn, gây ra một hiện tượng gọi là dépolar hóa và tái cực hóa, giúp khôi phục nhịp tim bình thường. Quá trình này thường được thực hiện trong môi trường bệnh viện hoặc phòng điều trị chuyên dụng. Pháp sóng xung kích tim, hay còn được gọi là pháp điện xung kích, hoặc đồng tử hồi sinh, được sử dụng rộng rãi trong lĩnh vực y tế để khôi phục nhịp tim bất thường hoặc dừng tim.

Quá trình này bắt đầu bằng việc đặt các thiết bị điện cực lên ngực bệnh nhân, chúng sẽ gửi các đòn điện trực tiếp vào tim. Mục tiêu của pháp điện xung kích là tạo ra một xung điện mạnh, ngắn và cường độ cao trong một khoảng thời gian rất ngắn. Điều này được thực hiện bằng cách sử dụng một máy phát xung điện, có thể tạo ra điện áp từ vài trăm đến vài nghìn volt. Khi chỉ thị từ máy phát xung điện được sử dụng, điện áp từ các điện cực được gửi vào tim, tạo ra một xung điện đi qua tử cung và tim.

Sau khi xung điện được gửi vào tim, nó gây ra hiện tượng gọi là dépolar hóa và tái cực hóa. Depolar hóa là quá trình diễn ra khi làm mất điện tích điện tử trong màng tế bào, cung cấp một cơ hội mới cho tế bào tim để tổ chức và hồi phục nhịp độ. Sau khi quá trình tái cực hóa xảy ra, các tín hiệu nhịp điện tử mới được tạo ra và nhịp tim bình thường có thể được khôi phục.

Đối với những bệnh nhân bị tim ngừng đập hoặc nhịp tim mất điều kiện, pháp sóng xung kích tim có thể được sử dụng như một phương pháp cấp cứu để hồi sinh tim. Trong trường hợp này, pháp sóng xung kích tim thường được thực hiện ngay tại hiện trường hoặc trong phòng cấp cứu để khôi phục nhịp tim và duy trì huyết áp cơ bản cho bệnh nhân.

Pháp sóng xung kích tim là một công cụ quan trọng trong lĩnh vực cứu sống và điều trị tim mạch, góp phần đánh bại nhiều rối loạn nhịp tim nguy hiểm và ngăn chặn các biến chứng rối loạn nhịp tim.

Câu hỏi thường gặp

Cơ chế sinh học phân tử của liệu pháp CSWT trong việc kích thích tạo mạch là gì?

Sóng xung kích năng lượng thấp tạo kích thích cơ học vi thể (mechanotransduction), giải phóng oxide nitric (NO) và kích thích biểu hiện các yếu tố tăng trưởng nội mô mạch máu (VEGF, bFGF), thúc đẩy quá trình sinh mạch mới (angiogenesis).

Chỉ định lâm sàng chính của liệu pháp sóng xung kích tim là những bệnh nhân nào?

Dành cho bệnh nhân mắc bệnh động mạch vành mạn tính có đau thắt ngực kháng trị (refractory angina) đã tối ưu hóa điều trị nội khoa nhưng không còn chỉ định hoặc không thể can thiệp tái tưới máu qua da (PCI) hay phẫu thuật bắc cầu mạch vành (CABG).

Quy trình điều trị một đợt CSWT tiêu chuẩn diễn ra như thế nào và có an toàn không?

Một đợt điều trị thường gồm nhiều phiên chiếu sóng định vị dưới hướng dẫn của siêu âm tim kết hợp điện tâm đồ đồng bộ vào thời kỳ trơ tâm trương để tránh kích thích loạn nhịp thất; phương pháp này an toàn và không gây tổn thương mô tim.

Tài liệu tham khảo

  1. Mehrad, Mehrad (2022). Sono- shock wave combination angiogenic therapy for cardiac function improvement in the hypercholesterolemic hamsters with myocardial ischemia. Atherosclerosis. DOI: 10.1016/j.atherosclerosis.2022.06.939
  2. Shimokawa, Shimokawa (2006). Extracorporeal cardiac shock wave therapy ameliorates myocardial ischemia in animals and humans. The Journal of the Acoustical Society of America. DOI: 10.1121/1.4787337
  3. Nudi, Nudi, Tomai (2022). Is Cardiac Shock Wave Therapy an Option for the Treatment of Myocardial Ischemia in Patients with Refractory Angina?. Journal of Nuclear Cardiology. DOI: 10.1007/s12350-021-02821-5