Hạ huyết áp tư thế đứng và suy giảm nhận thức: một mối liên hệ nguy hiểm?

Neurological Sciences - Tập 35 - Trang 951-957 - 2014
Luisa Sambati1, Giovanna Calandra-Buonaura1, Roberto Poda1, Pietro Guaraldi1, Pietro Cortelli1
1IRCCS Istituto delle Scienze Neurologiche di Bologna e Dipartimento di Scienze Biomediche e NeuroMotorie, Alma Mater Studiorum, Università di Bologna, Bologna, Italy

Tóm tắt

Nhiều nghiên cứu đã làm rõ mối liên hệ giữa hạ huyết áp tư thế đứng (OH) và suy giảm nhận thức (CI) ở người cao tuổi, trong các tình trạng suy giảm nhận thức nhẹ, sa sút trí tuệ mạch máu và thoái hoá thần kinh, cũng như các rối loạn vận động, chẳng hạn như bệnh Parkinson. Tuy nhiên, các kết quả liên quan đến sự đồng tồn tại gia tăng của hai tình trạng này và mối quan hệ nguyên nhân của chúng vẫn còn gây tranh cãi. Theo tài liệu hiện có, ba giả thuyết có thể được hình thành về mối liên hệ giữa OH và CI. Trong các bệnh thoái hoá thần kinh, OH và CI có thể là kết quả của một quá trình bệnh lý chung ảnh hưởng đến các vùng có liên quan đến cả nhận thức và kiểm soát tự động thần kinh tim mạch. Hoặc có thể, OH dẫn đến tình trạng thiếu máu não, điều này được cho là đóng vai trò trong sự phát triển của CI. Cuối cùng, dữ liệu mới đây cho thấy rằng CI có thể được coi là một triệu chứng tạm thời của OH hơn là một tác động mãn tính. Nghiên cứu này tổng hợp các báo cáo tài liệu về mối quan hệ giữa OH và CI và nhấn mạnh nhu cầu về các nghiên cứu theo chiều dọc được thiết kế để điều tra chủ đề này.

Từ khóa

#Hạ huyết áp tư thế đứng #suy giảm nhận thức #bệnh thoái hóa thần kinh #sa sút trí tuệ #bệnh Parkinson

Tài liệu tham khảo

Mayeux R, Reitz C, Brickman AM, Haan MN, Manly JJ, Glymour MM, Weiss CC, Yaffe K, Middleton L, Hendrie HC, Warren LH, Hayden KM, Welsh-Bohmer KA, Breitner JC, Morris JC (2011) Operationalizing diagnostic criteria for Alzheimer’s disease and other age-related cognitive impairment-part 1. Alzheimers Dement 7:15–34. doi:10.1016/j.jalz.2010.11.005 Freeman R, Wieling W, Axelrod FB, Benditt DG, Benarroch E, Biaggioni I, Cheshire WP, Chelimsky T, Cortelli P, Gibbons CH, Goldstein DS, Hainsworth R, Hilz MJ, Jacob G, Kaufmann H, Jordan J, Lipsitz LA, Levine BD, Low PA, Mathias C, Raj SR, Robertson D, Sandroni P, Schatz I, Schondorff R, Stewart JM, van Dijk JG (2011) Consensus statement on the definition of orthostatic hypotension, neurally mediated syncope and the postural tachycardia syndrome. Clin Auton Res 21:69–72. doi:10.1007/s10286-011-0119-5 Heims HC, Critchley HD, Martin NH, Jäger HR, Mathia CR, Cipolotti L (2006) Cognitive functioning in orthostatic hypotension due to pure autonomic failure. Clin Auton Res 16:113–120. doi:10.1007/s10286-006-0318-7 Poda R, Guaraldi P, Solieri L, Calandra-Buonaura G, Marano G, Gallassi R, Cortelli P (2012) Standing worsens cognitive functions in patients with neurogenic orthostatic hypotension. Neurol Sci 33:469–473. doi:10.1007/s10072-011-0746-6 Gibbons CH, Centi J, Vernino S, Freeman R (2012) Autoimmune autonomic ganglionopathy with reversible cognitive impairment. Arch Neurol 69:461–466. doi:10.1001/archneurol 2011.2372 Mehrabian S, Duron E, Labouree F, Rollot F, Bune A, Traykov L, Hanon O (2010) Relationship between orthostatic hypotension and cognitive impairment in the elderly. J Neurol Sci 299:45–48 Moretti R, Torre P, Antonello RM, Manganaro D, Vilotti C, Pizzolato G (2008) Risk factors for vascular dementia: hypotension as a key point. Vasc Health Risk Manag 4:395–402 Rose KM, Couper D, Eigenbrodt ML, Mosley TH, Sharrett AR, Gottesman RF (2010) Orthostatic hypotension and cognitive function: the Atherosclerosis Risk in Communities Study. Neuroepidemiology 34(1):1–7. doi:10.1159/000255459 Yap PL, Niti M, Yap KB, Ng TP (2008) Orthostatic hypotension, hypotension and cognitive status: early comorbid markers of primary dementia? Dement Geriatr Cogn Disord 26:239–246. doi:10.1159/000160955 Bendini C, Angelini A, Salsi F, Finelli ME, Martini E, Neviani F, Mussi C, Neri M (2007) Relation of neurocardiovascular instability to cognitive, emotional and functional domains. Arch Gerontol Geriatr 44(Suppl 1):69–74 Kuo HK, Sorond F, Iloputaife I (2004) Effect of blood pressure on cognitive functions in elderly persons. J Gerontol A Biol Sci Med Sci 59:1191–1194 Viramo P, Luukinen H, Koski K, Laippala P, Sulkava R, Kivela S-L (1999) Orthostatic hypotension and cognitive decline in older people. J Am Geriatr Soc 47:600–604 The Consensus Committee of the American Autonomic Society and the American Academy of Neurology (1996) Consensus statement on the definition of orthostatic hypotension, pure autonomic failure, and multiple system atrophy. Neurology 46:1470 Idiaquez J, Roman GC (2011) Autonomic dysfunction in neurodegenerative dementias. J Neurol Sci 305:22–27. doi:10.1016/j.jns.2011.02.033 Schoon Y, Lagro J, Verhoeven Y, Rikkert MO, Claassen J (2013) Hypotensive syndromes are not associated with cognitive impairment in geriatric patients. Am J Alzheimers Dis Other Demen. 28:47–53. doi:10.1177/1533317512466692 Andersson M, Hansson O, Minthon L, Ballard CG, Londos E (2008) The period of hypotension following orthostatic challenge is prolonged in dementia with lewy bodies. Int J Geriatr Psychiatry 23:192–198 Allan LM, Ballard CG, Allen J, Murray A, Davidson AW, McKeith IG, Kenny RA (2007) Autonomic dysfunction in dementia. J Neurol Neurosurg Psychiatry 78:671–677 Passant U, Warkentin S, Gustafson L (1997) Orthostatic hypotension and low blood pressure in organic dementia: a study of prevalence and related clinical characteristics. Int J Geriatr Psychiatry 12:395–403 Sonnesyn H, Nilsen DW, Rongve A, Nore S, Ballard C, Tysnes OB, Aarsland D (2009) High prevalence of orthostatic hypotension in mild dementia. Dement Geriatr Cogn Disord 28:307–313. doi:10.1159/000247586 Velseboer DC, de Haan RJ, Wieling W, Goldstein DS, de Bie RMA (2011) Prevalence of orthostatic hypotension in Parkinson’s disease: a systematic review and meta-analysis. Parkinsonism Relat Disord 17:724–729 Marras C, Armstrong MJ, Meaney CA, Fox S, Rothberg B, Reginold W, Tang-Wai DF, Gill D, Eslinger PJ, Zadikoff C, Kennedy N, Marshall FJ, Mapstone M, Chou KL, Persad C, Litvan I, Mast BT, Gerstenecker AT, Weintraub S, Duff-Canning S (2013) Measuring mild cognitive impairment in patients with Parkinson’s disease. Mov Disord 28:626–633. doi:10.1002/mds.25426 Litvan I, Aarsland D, Adler CH (2011) MDS task force on mild cognitive impairment in Parkinson’s disease: critical review of PD-MCI. Mov Disord 26:1814–1824 Allcock LM, Ullyart K, Kenny RA, Burn DJ (2004) Frequency of orthostatic hypotension in a community based cohort of patients with Parkinson’s disease. J Neurol Neurosurg Psychiatry 75:1470–1471 Idiaquez J, Benarroch EE, Rosales H, Milla P, Rios L (2007) Autonomic and cognitive dysfunction in Parkinson’s disease. Clin Auton Res 17:93–98 Gilman S, Low PA, Quinn N, Albanese A, Ben-Schlomo Y, Fowler CJ, Kaufmann H, Klockgether T, Lang AE, Lantos PL, Litvan I, Mathias CJ, Oliver E, Robertson D, Schatz I, Wenning GK (1999) Consensus statement on the diagnosis of multiple system atrophy. J Neurol Sci 163:94–98 Allcock LM, Kenny RA, Burn DJ (2006) Clinical phenotype of subjects with Parkinson’s disease and orthostatic hypotension: autonomic symptom and demographic comparison. Mov Disord 21:1851–1855 Allcock LM, Kenny RA, Mosimann UP, Tordoff S, Wesnes KA, Hildreth AJ, Burn DJ (2006) Orthostatic hypotension in Parkinson’s disease: association with cognitive decline? Int J Geriatr Psychiatry 21:778–783 Pilleri M, Facchini S, Gasparoli E, Biundo R, Bernardi L, Marchetti M, Formento P, Antonini A (2013) Cognitive and MRI correlates of orthostatic hypotension in Parkinson’s disease. J Neurol 260:253–259. doi:10.1007/s00415-012-6627-y Peralta C, Stampfer-Kountchev M, Karner E, Köllensperger M, Geser F, Wolf E, Seppi K, Benke T, Poewe W, Wenning GK (2007) Orthostatic hypotension and attention in Parkinson’s disease with and without dementia. J Neural Transm 114:585–588 Kim JS, Oh YS, Lee KS, Kim YI, Yang DW, Goldstein DS (2012) Association of cognitive dysfunction with neurocirculatory abnormalities in early Parkinson disease. Neurology 79:1323–1331 Oh ES, Lee JH, Seo JG, Sohn EH, Lee AY (2011) Autonomic and cognitive functions in Parkinson’s disease. Arch Gerontol Geriatr 52:84–88. doi:10.1016/j.archger.2010.02.005 Gilman S, Wenning GK, Low PA, Brooks DJ, Mathias CJ, Trojanowski JQ, Wood NW, Colosimo C, Dürr A, Fowler CJ, Kaufmann H, Klockgether T, Lees A, Poewe W, Quinn N, Revesz T, Robertson D, Sandroni P, Seppi K, Vidailhet M (2008) Second consensus statement on the diagnosis of multiple system atrophy. Neurology 71:670–676. doi:10.1212/01.wnl.0000324625.00404.15 Rose JC, Mayer S (2004) Optimizing blood pressure in neurological emergencies. Neurocrit Care 3:287–299 Fukuoka S, Hayashida K, Nishiooeda Y, Hirose Y, Miyashita K, Kawano S, Shimotsu Y, Ishida Y, Nishimura T (1996) Cerebral hypoperfusion in orthostatic hypotension with globally denervated myocardium. J Nucl Med 37:1824–1826 Siennicki-Lantz A, Lilja B, Elmståhl S (1999) Orthostatic hypotension in Alzheimer’s disease: result or cause of brain dysfunction? Aging (Milano) 11:155–160 Basile B, Bassi A, Calcagnini G, Strano S, Caltagirone C, Macaluso E, Cortelli P, Bozzali M (2013) Direct stimulation of the autonomic nervous system modulates activity of the brain at rest and when engaged in a cognitive task. Hum Brain Mapp 34:1605–1614