Triệu chứng dopaminergic trong cơn đau nửa đầu

Piero Barbanti1, L. Fofi1, C. Aurilia1, G. Egeo1
1Headache and Pain Unit, Department of Neurological, Motor and Sensorial Sciences, IRCCS San Raffaele Pisana, Rome, Italy.

Tóm tắt

Đau nửa đầu thường đi kèm, được dẫn trước và theo sau bởi các triệu chứng dopaminergic (ngáp trong tiền triệu chứng và buồn ngủ, buồn nôn và nôn đi kèm, buồn ngủ trong giai đoạn sau cơn, hưng phấn và tiểu nhiều). Sau khi xem xét bằng chứng từ các nghiên cứu về dược lý, sinh hóa, di truyền và thí nghiệm trên động vật về mối quan hệ giữa dopamine và đau nửa đầu, và khớp nối những dữ liệu này với các đặc điểm lâm sàng của bệnh nhân, chúng tôi giả thuyết rằng các cơn đau nửa đầu có thể được đặc trưng bởi sự giải phóng dopamine trong cơn ở một đối tượng có độ nhạy cảm cao với thụ thể dopamine do sự thiếu hụt dopamine mãn tính bổ sung cho sự suy giảm serotoninergic. Đánh giá của chúng tôi cho thấy khi cơn đau bắt đầu, nồng độ dopamine trong huyết tương thấp kích thích các thụ thể dopamine trung ương tiền synapse nhạy cảm, từ đó gây ra các triệu chứng tiền triệu chứng như ngáp và buồn ngủ. Mặc dù nồng độ dopamine tăng lên nhưng vẫn chưa đủ để ngăn chặn sự kích hoạt trigeminovascular, nhưng nồng độ dopamine lại kích thích các thụ thể dopamine hậu synapse, từ đó gây ra buồn nôn, nôn mửa và huyết áp thấp. Cuối cùng, nồng độ dopamine từ từ trở về mức cơ bản, dẫn đến tình trạng buồn ngủ và mệt mỏi, nhưng trong một số trường hợp, nồng độ này tiếp tục tăng lên gây ra các triệu chứng sau cơn như hưng phấn và tiểu nhiều.

Từ khóa

#đau nửa đầu #triệu chứng dopaminergic #buồn nôn #thụ thể dopamine #serotonin

Tài liệu tham khảo

Blau JN (2005) Feeling and seeing headaches. J Headache Pain 6:10–19 Sicuteri F (1977) Dopamine the second putative protagonist in headache. Headache 17:129–131 Headache Classification Subcommittee of the International Headache Society (2004) The International Classification of Headache Disorders. 2nd edn. Cephalalgia 24(1):1–160 Blin O, Azulay JP, Masson G, Aubrespy G, Serratrice G (1991) Apomorphine-induced yawning in migraine patients: enhanced responsiveness. Clin Neuropharmacol 14:91–95 Del Bene E, Poggioni M, De Tommasi F (1994) Video assessment of yawning induced by sublingual apomorphine in migraine. Headache 34:536–538 Cerbo R, Barbanti P, Buzzi MG, Fabbrini G, Brusa L, Roberti C et al (1997) Dopamine hypersensitivity in migraine: role of the apomorphine test. Clin Neuropharmacol 20:36–41 Bussone G, Boiardi A, La Mantia L, Frediani F, Lamperti E, Peccarisi C et al (1986) Clinical usefulness of a dopaminergic agonist in headache diagnosis. Int J Clin Pharmacol Res 6:23–26 Fanciullacci M, Michelacci S, Curradi C, Sicuteri F (1980) Hyperresponsiveness of migraine patients to the hypotensive action of bromocriptine. Headache 20:99–102 Nagel-Leiby S, Welch KM, D’Andrea G, Grunfeld S, Brown E (1990) Event-related slow potentials and associated catecholamine function in migraine. Cephalalgia 10:317–329 Castillo J, Martinez F, Suarez C, Naveiro J, Lema M, Noya M (1996) Cerebrospinal fluid tyrosine and 3,4-dihydroxyphenylacetic acid levels in migraine patients. Cephalalgia 16:56–61 Gruber HJ, Bernecker C, Pailer S, Lechner A, Horejsi R, Möller R et al (2010) Increased dopamine is associated with the cGMP and homocysteine pathway in female migraineurs. Headache 50:109–116 D’Andrea G, Granella F, Perini F, Farruggio A, Leone M, Bussone G (2006) Platelet levels of dopamine are increased in migraine and cluster headache. Headache 46:585–591 D’Andrea G, D’Arrigo A, Dalle Caerbonare M, Leon A (2012) Pathogenesis of migraine: role of neuromodulators. Headache 52:1155–1163 Barbanti P, Bronzetti E, Ricci A, Cerbo R, Fabbrini G, Buzzi MG et al (1996) Increased density of dopamine D5 receptor in peripheral blood lymphocytes of migraineurs: a marker for migraine? Neurosci Lett 29(207):73–76 Barbanti P, Fabbrini G, Ricci A, Pascali MP, Bronzetti E, Amenta F et al (2000) Migraine patients show an increased density of dopamine D3 and D4 receptors on lymphocytes. Cephalalgia 20:15–19 Ghosh J, Pradhan S, Mittal B (2013) Identification of a novel ANKK1 and other dopaminergic (DRD2 and DBH) gene variants in migraine susceptibility. Neuromolecular Med 15:61–73 Todt U, Netzer C, Toliat M, Heinze A, Goebel I, Nürnberg P et al (2009) New genetic evidence for involvement of the dopamine system in migraine with aura. Hum Genet 125:265–279 Peroutka SJ, Price SC, Wilhoit TL, Jones KW (1998) Comorbid migraine with aura, anxiety, and depression is associated with dopamine D2 receptor (DRD2) NcoI alleles. Mol Med 4:14–21 Asuni C, Cherchi A, Congiu D, Piccardi MP, Del Zompo M, Stochino ME (2007) Association study between clinical response to rizatriptan and some candidate genes. J Headache Pain 8:185–189 Stochino ME, Asuni C, Congiu D, Del Zompo M, Severino G (2003) Association study between the phenotype migraine without aura-panic disorder and dopaminergic receptor genes. Pharmacol Res 48:531–534 Del Zompo M, Cherchi A, Palmas MA, Ponti M, Bocchetta A, Gessa GL, Piccardi MP (1998) Association between dopamine receptor genes and migraine without aura in a Sardinian sample. Neurology 51:781–786 Rebaudengo N, Rainero I, Parziale A, Rosina F, Pavanelli E, Rubino E et al (2004) Lack of interaction between a polymorphism in the dopamine D2 receptor gene and the clinical features of migraine. Cephalalgia 24:503–507 Mochi M, Cevoli S, Cortelli P, Pierangeli G, Soriani S, Scapoli C, Montagna P (2003) A genetic association study of migraine with dopamine receptor 4, dopamine transporter and dopamine-beta-hydroxylase genes. Neurol Sci 23:301–305 Cevoli S, Mochi M, Scapoli C, Marzocchi N, Pierangeli G, Pini LA et al (2006) Genetic association study of dopamine metabolism-related genes and chronic headache with drug abuse. Eur J Neurol 13:1009–1013 Barbanti P, Fabbrini G (2002) Migraine and the extrapyramidal system. Cephalalgia 22:2–11 Cao Y, Aurora SK, Nagesh V, Patel SC, Welch KM (2002) Functional MRI-BOLD of brainstem structures during visually triggered migraine. Neurology 59:72–78 Barbanti P, Fabbrini G, Vanacore N, Rum A, Lenzi GL, Meco G, Cerbo R (2000) Dopamine and migraine: does Parkinson’s disease modify migraine course? Cephalalgia 20:720–723 Cubo E, Kompoliti K, Leurgans SE, Raman R (2004) Dopaminergic hypersensitivity in patients with Parkinson disease and migraine. Clin Neuropharmacol 27:30–32 Charbit AR, Akerman S, Goadsby PJ (2009) Comparison of the effects of central and peripheral dopamine receptor activation on evoked firing in the trigeminocervical complex. J Pharmacol Exp Ther 331:752–763 Charbit AR, Akerman S, Goadsby PJ (2011) Trigeminocervical complex responses after lesioning dopaminergic A11 nucleus are modified by dopamine and serotonin mechanisms. Pain 152:2365–2376 Lai M, Loi V, Pisano MR, Del Zompo M (1997) Therapy of migraine by modulating dopamine hypersensitivity: its effect on mood and pain. Int J Clin Pharmacol Res 17:101–103 Somerville BW, Herrmann WM (1978) Migraine prophylaxis with Lisuride hydrogen maleate—a double blind study of Lisuride versus placebo. Headache 18:75–79 Bussone G, Cerbo R, Martucci N, Micieli G, Zanferrari C, Grazzi L et al (1999) Alpha-dihydroergocryptine in the prophylaxis of migraine: a multicenter double-blind study versus flunarizine. Headache 39:426–431 Wöber C, Brücke T, Wöber-Bingöl C, Asenbaum S, Wessely P, Podreka I (1994) Dopamine D2 receptor blockade and antimigraine action of flunarizine. Cephalalgia 14:235–240 Cupini LM, Troisi E, Placidi F, Diomedi M, Silvestrini M, Argiro G, Bernardi G (1999) Does the antimigraine action of flunarizine involve the dopaminergic system? A clinical-neuroendocrinological study. Cephalalgia 19:27–31 Waelkens J (1984) Dopamine blockade with domperidone: bridge between prophylactic and abortive treatment of migraine? A dose-finding study. Cephalalgia 4:85–90 Marmura J (2012) Use of dopamine antagonists in treatment of migraine. Curr Treat Options Neurol 14:27–35