Nội dung được dịch bởi AI, chỉ mang tính chất tham khảo
Suy Giảm Chức Năng Tay Trong Xơ Cứng Hệ Thống: Các Biểu Hiện Khác Nhau và Các Phương Pháp Điều Trị Hiện Có
Tóm tắt
Xơ cứng hệ thống (SSc) là một bệnh tự miễn được nhận biết ban đầu bởi sự tham gia của tay với các triệu chứng đặc trưng như hiện tượng Raynaud (RP), phù tay, da dày lên và co rút mô giống như dị dạng bàn tay. SSc góp phần gây suy giảm chức năng tay thông qua viêm khớp dạng thấp, co rút khớp, trầy xước gân (TFR), RP, loét kỹ thuật số (DU), tay phù, xơ hóa da, acro-osteolysis và calcinose. Những biểu hiện này, thường xảy ra đồng thời, có thể gây khó khăn trong các hoạt động nghề nghiệp và hoạt động hàng ngày (ADL), dẫn đến giảm chất lượng cuộc sống. Tuy nhiên, mặc dù đã có những hiểu biết này, hầu hết các nguyên tắc chẩn đoán và điều trị trong SSc tập trung vào các biểu hiện nội tạng do mối liên hệ đã biết với tỷ lệ bệnh tật và tử vong. Điều trị viêm khớp dạng thấp dựa trên triệu chứng và sử dụng corticosteroid ≤10 mg mỗi ngày, methotrexate, thuốc ức chế nhân tố hoại tử khối u, tocilizumab và abatacept. Các co rút khớp nhỏ được quản lý theo các nguyên tắc của liệu pháp tay nghề và hiếm khi cần đến phẫu thuật. TFRs có thể được điều trị tương tự như viêm khớp dạng thấp bằng corticosteroid. Tất cả bệnh nhân có RP và DU nên giữ cho các ngón tay được che kín và ấm, đồng thời tránh xa các tác nhân làm co mạch. Quản lý dược lý đối với RP bắt đầu bằng việc sử dụng các chất chặn kênh canxi, nhưng các tác nhân bổ sung có thể được xem xét là fluoxetine và các thuốc ức chế phosphodiesterase 5 (PDE5). Quản lý DU cũng liên quan đến các thuốc giãn mạch bao gồm các chất chặn kênh canxi và các thuốc PDE5; bosentan cũng đã được chứng minh là ngăn ngừa DU. Trong các bệnh nhân có RP nặng và DU hoạt động, epoprostenol tiêm tĩnh mạch hoặc iloprost có thể được sử dụng và các thủ tục phẫu thuật, chẳng hạn như tiêm botulinum và cắt giác mạc kỹ thuật số, có thể được xem xét. Đối với những bệnh nhân có xơ cứng da kiểu lan tỏa sớm cần dùng thuốc ức chế miễn dịch cho tình trạng xơ hóa da, có thể sử dụng methotrexate hoặc mycophenolate mofetil, nhưng tác nhân được ưa chuộng tùy thuộc vào các biểu hiện đồng tồn tại, chẳng hạn như viêm khớp dạng thấp và/hoặc tổn thương phổi. Nhiều tác nhân dược lý cho calcinose đã được xem xét nhưng thường không hiệu quả; tuy nhiên, các tùy chọn phẫu thuật, bao gồm cắt bỏ các vùng calcinose, có thể được xem xét. Quản lý tổng thể tình trạng suy giảm chức năng tay cho tất cả bệnh nhân SSc nên bao gồm các kỹ thuật liệu pháp tay nghề như bài tập vận động, paraffin wax, và các thiết bị hỗ trợ cho ADL. Do đó, các tùy chọn điều trị cho các biểu hiện khác nhau gây suy giảm chức năng tay trong SSc là hạn chế và thường có hiệu quả khiêm tốn nhất. Cần có các nghiên cứu mạnh mẽ hơn để giải quyết các biểu hiện của SSc góp phần làm giảm chức năng tay.
Từ khóa
#xơ cứng hệ thống #suy giảm chức năng tay #viêm khớp dạng thấp #điều trị thuốc #liệu pháp nghề nghiệp #hiện tượng Raynaud #loét kỹ thuật số #calcinoseTài liệu tham khảo
Sandqvist G, Eklund M, Akesson A, Nordenskiold U. Daily activities and hand function in women with scleroderma. Scand J Rheumatol. 2004;33(2):102–7.
Avouac J, Clements PJ, Khanna D, Furst DE, Allanore Y. Articular involvement in systemic sclerosis. Rheumatology. 2012;51(8):1347–56. doi:10.1093/rheumatology/kes041.
Avouac J, Walker U, Tyndall A, Kahan A, Matucci-Cerinic M, Allanore Y, et al. Characteristics of joint involvement and relationships with systemic inflammation in systemic sclerosis: results from the EULAR Scleroderma Trial and Research Group (EUSTAR) database. J Rheumatol. 2010;37(7):1488–501. doi:10.3899/jrheum.091165.
Avouac J, Walker UA, Hachulla E, Riemekasten G, Cuomo G, Carreira PE, et al. Joint and tendon involvement predict disease progression in systemic sclerosis: a EUSTAR prospective study. Ann Rheum Dis. 2016;75(1):103–9. doi:10.1136/annrheumdis-2014-205295.
Morrisroe KB, Nikpour M, Proudman SM. Musculoskeletal manifestations of systemic sclerosis. Rheum Dis Clin North Am. 2015;41(3):507–18. doi:10.1016/j.rdc.2015.04.011.
Randone SB, Guiducci S, Cerinic MM. Musculoskeletal involvement in systemic sclerosis. Best Pract Res Clin Rheumatol. 2008;22(2):339–50. doi:10.1016/j.berh.2008.01.008.
Elhai M, Guerini H, Bazeli R, Avouac J, Freire V, Drape JL, et al. Ultrasonographic hand features in systemic sclerosis and correlates with clinical, biologic, and radiographic findings. Arthritis Care Res. 2012;64(8):1244–9. doi:10.1002/acr.21668.
Abdel-Magied RA, Lotfi A, AbdelGawad EA. Magnetic resonance imaging versus musculoskeletal ultrasonography in detecting inflammatory arthropathy in systemic sclerosis patients with hand arthralgia. Rheumatol Int. 2013;33(8):1961–6. doi:10.1007/s00296-013-2665-8.
Low AH, Lax M, Johnson SR, Lee P. Magnetic resonance imaging of the hand in systemic sclerosis. J Rheumatol. 2009;36(5):961–4. doi:10.3899/jrheum.080795.
Sandqvist G, Nilsson JA, Wuttge DM, Hesselstrand R. Development of a modified hand mobility in scleroderma (HAMIS) test and its potential as an outcome measure in systemic sclerosis. J Rheumatol. 2014;41(11):2186–92. doi:10.3899/jrheum.140286.
Mouthon L, Carpentier PH, Lok C, Clerson P, Gressin V, Hachulla E, et al. Ischemic digital ulcers affect hand disability and pain in systemic sclerosis. J Rheumatol. 2014;41(7):1317–23. doi:10.3899/jrheum.130900. Prospective, multicenter study evaluating the functional effect of SSc-related DU with results indicating an association of DU with pain and hand disability.
Gordon JK, Berrocal VJ, Girish G, Zhang M, Hatzis C, Assassi S, et al. Reliability and validity of the total joint count and swollen joint count in early diffuse systemic sclerosis [abstract]. Arthritis Rheumatol. 2015;67:suppl 10. http://acrabstracts.org/abstract/reliability-and-validity-of-the-total-joint-count-and-swollen-joint-count-in-early-diffuse-systemic-sclerosis/. Accessed December 8, 2015.
Lorand V, Czirjak L, Minier T. Musculoskeletal involvement in systemic sclerosis. Presse Med. 2014;43(10 Pt 2):e315–28. doi:10.1016/j.lpm.2014.03.027.
Phumethum V, Jamal S, Johnson SR. Biologic therapy for systemic sclerosis: a systematic review. J Rheumatol. 2011;38(2):289–96. doi:10.3899/jrheum.100361.
Young A, Khanna D. Systemic sclerosis: a systematic review on therapeutic management from 2011 to 2014. Curr Opin Rheumatol. 2015;27(3):241–8. doi:10.1097/BOR.0000000000000172. A systematic review discussing the pharmacologic and non-pharmacologic management of systemic sclerosis.
Elhai M, Meunier M, Matucci-Cerinic M, Maurer B, Riemekasten G, Leturcq T, et al. Outcomes of patients with systemic sclerosis-associated polyarthritis and myopathy treated with tocilizumab or abatacept: a EUSTAR observational study. Ann Rheum Dis. 2013;72(7):1217–20. doi:10.1136/annrheumdis-2012-202657.
Nacci F, Righi A, Conforti ML, Miniati I, Fiori G, Martinovic D, et al. Intravenous immunoglobulins improve the function and ameliorate joint involvement in systemic sclerosis: a pilot study. Ann Rheum Dis. 2007;66(7):977–9. doi:10.1136/ard.2006.060111.
Bogoch ER, Gross DK. Surgery of the hand in patients with systemic sclerosis: outcomes and considerations. J Rheumatol. 2005;32(4):642–8.
Avouac J, Guerini H, Wipff J, Assous N, Chevrot A, Kahan A, et al. Radiological hand involvement in systemic sclerosis. Ann Rheum Dis. 2006;65(8):1088–92. doi:10.1136/ard.2005.044602.
Jewett LR, Hudson M, Malcarne VL, Baron M, Thombs BD, Canadian Scleroderma Research Group. Sociodemographic and disease correlates of body image distress among patients with systemic sclerosis. PLoS One. 2012;7(3):e33281. doi:10.1371/journal.pone.0033281.
Anandacoomarasamy A, Englert H, Manolios N, Kirkham S. Reconstructive hand surgery for scleroderma joint contractures. J Hand Surg. 2007;32(7):1107–12. doi:10.1016/j.jhsa.2007.06.011.
Gilbart MK, Jolles BM, Lee P, Bogoch ER. Surgery of the hand in severe systemic sclerosis. J Hand Surg. 2004;29(6):599–603. doi:10.1016/j.jhsb.2004.03.013.
Balint Z, Farkas H, Farkas N, Minier T, Kumanovics G, Horvath K, et al. A three-year follow-up study of the development of joint contractures in 131 patients with systemic sclerosis. Clin Exp Rheumatol. 2014;32(6 Suppl 86):S-68–74.
Radic M, Martinovic Kaliterna D, Ljutic D. The level of anti-topoisomerase I antibodies highly correlates with metacarpophalangeal and proximal interphalangeal joints flexion contractures in patients with systemic sclerosis. Clin Exp Rheumatol. 2006;24(4):407–12.
Ashida R, Ihn H, Mimura Y, Jinnin M, Asano Y, Kubo M, et al. Clinical features of scleroderma patients with contracture of phalanges. Clin Rheumatol. 2007;26(8):1275–7. doi:10.1007/s10067-006-0490-0.
Poole JL, Macintyre NJ, Deboer HN. Evidence-based management of hand and mouth disability in a woman living with diffuse systemic sclerosis (scleroderma). Physiotherapy Canada Physiotherapie Canada. 2013;65(4):317–20. doi:10.3138/ptc.2012-40. A case study emphasizing various occupational hand therapy techniques used for hand impairment in systemic sclerosis.
Fox P, Chung L, Chang J. Management of the hand in systemic sclerosis. J Hand Surg. 2013;38(5):1012–6. doi:10.1016/j.jhsa.2013.02.012. quiz 7.
Rose S, Varga J. Diffuse palpable tendon friction rubs in a patient with seronegative erosive polyarthritis. J Clin Rheumatol. 2010;16(6):300–1. doi:10.1097/RHU.0b013e3181ef6ee1.
Steen VD, Medsger Jr TA. The palpable tendon friction rub: an important physical examination finding in patients with systemic sclerosis. Arthritis Rheum. 1997;40(6):1146–51. doi:10.1002/1529-0131(199706)40:6<1146::AID-ART19>3.0.CO;2-9.
Stoenoiu MS, Houssiau FA, Lecouvet FE. Tendon friction rubs in systemic sclerosis: a possible explanation—an ultrasound and magnetic resonance imaging study. Rheumatology. 2013;52(3):529–33. doi:10.1093/rheumatology/kes307.
Khanna PP, Furst DE, Clements PJ, Maranian P, Indulkar L, Khanna D, et al. Tendon friction rubs in early diffuse systemic sclerosis: prevalence, characteristics and longitudinal changes in a randomized controlled trial. Rheumatology. 2010;49(5):955–9. doi:10.1093/rheumatology/kep464.
Domsic RT, Nihtyanova SI, Wisniewski SR, Fine MJ, Lucas M, Kwoh CK et al. Derivation and external validation of a 5-year mortality prediction rule for patients with early diffuse cutaneous systemic sclerosis. Arthritis Rheumatol. 2015. doi:10.1002/art.39490.
Dore A, Lucas M, Ivanco D, Medsger Jr TA, Domsic RT. Significance of palpable tendon friction rubs in early diffuse cutaneous systemic sclerosis. Arthritis Care Res. 2013;65(8):1385–9. doi:10.1002/acr.21964.
Nagaraja V, Denton CP, Khanna D. Old medications and new targeted therapies in systemic sclerosis. Rheumatology. 2015;54(11):1944–53. doi:10.1093/rheumatology/keu285.
Thompson AE, Shea B, Welch V, Fenlon D, Pope JE. Calcium-channel blockers for Raynaud’s phenomenon in systemic sclerosis. Arthritis Rheum. 2001;44(8):1841–7. doi:10.1002/1529-0131(200108)44:8<1841::AID-ART322>3.0.CO;2-8.
Garcia de la Pena Lefebvre P, Nishishinya MB, Pereda CA, Loza E, Sifuentes Giraldo WA, Roman Ivorra JA, et al. Efficacy of Raynaud’s phenomenon and digital ulcer pharmacological treatment in systemic sclerosis patients: a systematic literature review. Rheumatol Int. 2015;35(9):1447–59. doi:10.1007/s00296-015-3241-1.
Coleiro B, Marshall SE, Denton CP, Howell K, Blann A, Welsh KI, et al. Treatment of Raynaud’s phenomenon with the selective serotonin reuptake inhibitor fluoxetine. Rheumatology. 2001;40(9):1038–43.
Roustit M, Blaise S, Allanore Y, Carpentier PH, Caglayan E, Cracowski JL. Phosphodiesterase-5 inhibitors for the treatment of secondary Raynaud’s phenomenon: systematic review and meta-analysis of randomised trials. Ann Rheum Dis. 2013;72(10):1696–9. doi:10.1136/annrheumdis-2012-202836.
Wall LB, Stern PJ. Nonoperative treatment of digital ischemia in systemic sclerosis. J Hand Surg. 2012;37(9):1907–9. doi:10.1016/j.jhsa.2012.02.009.
Silva I, Almeida J, Vasconcelos C. A PRISMA-driven systematic review for predictive risk factors of digital ulcers in systemic sclerosis patients. Autoimmun Rev. 2015;14(2):140–52. doi:10.1016/j.autrev.2014.10.009.
Matucci-Cerinic M, Krieg T, Guillevin L, Schwierin B, Rosenberg D, Cornelisse P, et al. Elucidating the burden of recurrent and chronic digital ulcers in systemic sclerosis: long-term results from the DUO Registry. Ann Rheum Dis. 2015. doi:10.1136/annrheumdis-2015-208121.
Young A, Khanna D. Systemic sclerosis: commonly asked questions by rheumatologists. J Clin Rheumatol. 2015;21(3):149–55. doi:10.1097/RHU.0000000000000232.
Tingey T, Shu J, Smuczek J, Pope J. Meta-analysis of healing and prevention of digital ulcers in systemic sclerosis. Arthritis Care Res. 2013;65(9):1460–71. doi:10.1002/acr.22018.
Bongi SM, Del Rosso A, Passalacqua M, Miccio S, Cerinic MM. Manual lymph drainage improving upper extremity edema and hand function in patients with systemic sclerosis in edematous phase. Arthritis Care Res. 2011;63(8):1134–41. doi:10.1002/acr.20487.
Avouac J, Fransen J, Walker UA, Riccieri V, Smith V, Muller C, et al. Preliminary criteria for the very early diagnosis of systemic sclerosis: results of a Delphi Consensus Study from EULAR Scleroderma Trials and Research Group. Ann Rheum Dis. 2011;70(3):476–81. doi:10.1136/ard.2010.136929.
Avouac J, Mogavero G, Guerini H, Drape JL, Mathieu A, Kahan A, et al. Predictive factors of hand radiographic lesions in systemic sclerosis: a prospective study. Ann Rheum Dis. 2011;70(4):630–3. doi:10.1136/ard.2010.134304.
Johnstone EM, Hutchinson CE, Vail A, Chevance A, Herrick AL. Acro-osteolysis in systemic sclerosis is associated with digital ischaemia and severe calcinosis. Rheumatology. 2012;51(12):2234–8. doi:10.1093/rheumatology/kes214.
Valenzuela A, Chung L. Calcinosis: pathophysiology and management. Curr Opin Rheumatol. 2015;27(6):542–8. doi:10.1097/BOR.0000000000000220. A recent review on available treatment for calcinosis, which indicates pharmacologic agents have variable outcomes, and surgical excision is a key treatment option for calcinosis.
Chander S, Gordon P. Soft tissue and subcutaneous calcification in connective tissue diseases. Curr Opin Rheumatol. 2012;24(2):158–64. doi:10.1097/BOR.0b013e32834ff5cd.
Sandqvist G, Akesson A, Eklund M. Evaluation of paraffin bath treatment in patients with systemic sclerosis. Disabil Rehabil. 2004;26(16):981–7. doi:10.1080/09638280410001702405.
Mancuso T, Poole JL. The effect of paraffin and exercise on hand function in persons with scleroderma: a series of single case studies. J Hand Ther. 2009;22(1):71–7. doi:10.1016/j.jht.2008.06.009. quiz 8.
Seeger MW, Furst DE. Effects of splinting in the treatment of hand contractures in progressive systemic sclerosis. Am J Occup Ther. 1987;41(2):118–21.
Poole JL, Skipper B, Mendelson C. Evaluation of a mail-delivered, print-format, self-management program for persons with systemic sclerosis. Clin Rheumatol. 2013;32(9):1393–8. doi:10.1007/s10067-013-2282-7.
Bongi SM, Del Rosso A, Galluccio F, Sigismondi F, Miniati I, Conforti ML, et al. Efficacy of connective tissue massage and Mc Mennell joint manipulation in the rehabilitative treatment of the hands in systemic sclerosis. Clin Rheumatol. 2009;28(10):1167–73. doi:10.1007/s10067-009-1216-x.
Del Papa N, Di Luca G, Sambataro D, Zaccara E, Maglione W, Gabrielli A, et al. Regional implantation of autologous adipose tissue-derived cells induces a prompt healing of long-lasting indolent digital ulcers in patients with systemic sclerosis. Cell Transplant. 2015;24(11):2297–305. doi:10.3727/096368914X685636.
Granel B, Daumas A, Jouve E, Harle JR, Nguyen PS, Chabannon C, et al. Safety, tolerability and potential efficacy of injection of autologous adipose-derived stromal vascular fraction in the fingers of patients with systemic sclerosis: an open-label phase I trial. Ann Rheum Dis. 2015;74(12):2175–82. doi:10.1136/annrheumdis-2014-205681.
Guillaume-Jugnot P, Daumas A, Magalon J, Jouve E, Nguyen PS, Truillet R, et al. Autologous adipose-derived stromal vascular fraction in patients with systemic sclerosis: 12-month follow-up. Rheumatology. 2015. doi:10.1093/rheumatology/kev323. An example of an encouraging novel-therapeutic approach for hand impairment in SSc using autologous adipose-derived stromal vascular fraction (ADSVF).