Chiến lược phẫu thuật ung thư phổi không tế bào nhỏ có bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính: kinh nghiệm bước đầu tại Bệnh viện Phạm Ngọc Thạch

Nguyễn Khánh Quang1, Nguyễn Hoài Nam2, Trương Thanh Thiết, Nguyễn Văn Thời, Trần Lê Bảo Châu, Đỗ Cao Duy Anh3, Lê Tiến Dũng4
11University Medical Center Ho Chi Minh City
2Minh Anh International General Hospital
3Ho Chi Minh City University of Technology
4Pham Ngoc Thach Hospital

Tóm tắt

Đặt vấn đề: Ung thư phổi không tế bào nhỏ (UTPKTBN) và bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính (BPTNMT) thường đồng mắc, làm tăng nguy cơ biến chứng chu phẫu. Tuy nhiên, tại Việt Nam còn thiếu dữ liệu tiến cứu đánh giá kết quả phẫu thuật ở bệnh nhân UTPKTBN kèm BPTNMT, đặc biệt theo phân tầng GOLD. Phương pháp: Nghiên cứu quan sát tiến cứu, theo dõi dọc, đơn trung tâm được thực hiện tại Bệnh viện Phạm Ngọc Thạch trong giai đoạn từ tháng 10/2024 đến tháng 9/2027. Báo cáo này trình bày phân tích tạm thời (interim analysis) trên 45 bệnh nhân liên tiếp được phẫu thuật từ 10/2024 đến 8/2025. Các biến số thu thập bao gồm đặc điểm dân số, chức năng hô hấp, kỹ thuật phẫu thuật, biến chứng hậu phẫu 30 ngày, thời gian nằm viện và tử vong 30 ngày. Kết quả được đối chiếu với y văn quốc tế (2014–2025). Kết quả: Tuổi trung bình 65,2 ± 7,4; nam giới chiếm 82,2%. FEV₁ và DLCO trung bình lần lượt đạt 61% và 64% giá trị dự đoán. PTNSLN có video hỗ trợ được thực hiện trong 66,7% trường hợp. Biến chứng hậu phẫu ghi nhận ở 28,9% bệnh nhân (viêm phổi 13,3%, rò khí kéo dài 8,9%), không có tử vong 30 ngày. Thời gian nằm viện trung vị là 8 ngày. Kết quả phù hợp với các báo cáo quốc tế.(7, 9, 11) Kết luận: Phẫu thuật cắt thùy phổi ở bệnh nhân UTPKTBN kèm BPTNMT mức độ nhẹ–trung bình có tính an toàn và khả thi cao, đặc biệt khi áp dụng kỹ thuật PTNSLN có video hỗ trợ. Việc mở rộng chỉ định cắt phân thùy phổi cho các khối u nhỏ ngoại vi có thể giúp tối ưu bảo tồn nhu mô phổi trong tương lai.

Từ khóa

#ung thư phổi không tế bào nhỏ #bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính #GOLD #phẫu thuật ít xâm lấn #PTNSLN có video hỗ trợ #biến chứng chu phẫu

Tài liệu tham khảo

Altorki N, Wang X, Kozono D, et al. Lobar or Sublobar Resection for Peripheral Stage IA Non-Small-Cell Lung Cancer. N Engl J Med. Feb 9 2023;388(6):489-498. doi:10.1056/NEJMoa2212083

Roy E, Rheault J, Pigeon MA, et al. Lung cancer resection and postoperative outcomes in COPD: A single-center experience. Chron Respir Dis. 2020;17:1479973120925430. doi:10.1177/1479973120925430..

Xu K, Cai W, Zeng Y, et al. Video-assisted thoracoscopic surgery for primary lung cancer resections in patients with moderate to severe chronic obstructive pulmonary diseases. Transl Lung Cancer Res. Jun 2021;10(6):2603-2613. doi:10.21037/tlcr-21-449

Durham AL, Adcock IM. The relationship between COPD and lung cancer. Lung Cancer. Nov 2015;90(2):121-7. doi:10.1016/j.lungcan.2015.08.017

Global Initiative for Chronic Obstructive Lung Disease. Global Strategy for Prevention, Diagnosis and Management of COPD: 2025 Report. Published November 15, 2024

Li Y, Mei J, Yang Z, et al. Ten-year survival outcomes of video-assisted thoracic surgery vs. open major lung resection for stage I-III non-small cell lung cancer: a large cohort study in China. Transl Lung Cancer Res. Sep 30 2024;13(9):2162-2174. doi:10.21037/tlcr-24-150

Lee BE, Altorki N. Sub-Lobar Resection: The New Standard of Care for Early-Stage Lung Cancer. Cancers (Basel). 2023;15(11):2914. doi:10.3390/cancers15112914

Sahai D, Nayak R. The evolution of vats and minimally invasive techniques in the treatment of lung cancer: a narrative review. Video-assist Thorac Surg. 2023;8:40. doi:10.21037/vats-22-63

Metlay JP, Waterer GW, Long AC, et al. Diagnosis and Treatment of Adults with Community-acquired Pneumonia. An Official Clinical Practice Guideline of the American Thoracic Society and Infectious Diseases Society of America. Am J Respir Crit Care Med. Oct 1 2019;200(7):e45-e67. doi:10.1164/rccm.201908-1581ST

Higuchi M, Yaginuma H, Yonechi A, et al. Long-term outcomes after video-assisted thoracic surgery (VATS) lobectomy versus lobectomy via open thoracotomy for clinical stage IA non-small cell lung cancer. J Cardiothorac Surg. May 17 2014;9:88. doi:10.1186/1749-8090-9-88

Otorkpa MJ, Arif S, Gooseman M, Tentzeris V, Qadri S. Comparing perioperative outcomes in video-assisted thoracic surgery and robot-assisted thoracic surgery in lung cancer surgeries: a single-centre experience. Cardiothorac Surg. 2025;33:9. doi:10.1186/s43057-025-00153-5

Harirpoush A, Rakovich G, Kersten-Oertel M, Xiao Y. Virtual reality-based preoperative planning for optimized trocar placement in thoracic surgery: A preliminary study. Healthc Technol Lett. Dec 2024;11(6):418-426. doi:10.1049/htl2.12114