[{"data":1,"prerenderedAt":-1},["ShallowReactive",2],{"_public_topic_publications_tr%E1%BB%9F%20l%E1%BB%B1c{\"limit\":5}":3,"_public_topic_byId_trở lực":47},{"code":4,"data":5,"meta":11},"SUCCESS",{"latest":6,"mostCited":7,"vietnamFeatured":45,"vietnamLatest":46},[],[8,24,35],{"publicationId":9,"title":10,"originalTitle":11,"authorNames":12,"authorCount":16,"journalName":17,"vietnamJournal":18,"publishDate":19,"publishYear":20,"totalCitation":11,"url":21,"doi":22,"summary":23},"cff402c8-dc29-4d69-baf5-4b13a6ba163c","Evolution of the satellite fast rotation due to the gravitational torque in a dragging medium",null,[13,14,15],"L. D. Akulenko","D. D. Leshchenko","A. L. Rachinskaya",3,"Mechanics of Solids",false,"2008-06-01",2008,"https:\u002F\u002Flink.springer.com\u002Farticle\u002F10.3103\u002FS0025654408020027","10.3103\u002FS0025654408020027","\u003Cp>Cơ học thiên thể mô hình hóa sự tiến hóa chuyển động quay nhanh của vệ tinh phi đối xứng \u003Ci>satellite\u003C\u002Fi> chịu tác động đồng thời của mô men hấp dẫn và mô men ma sát \u003Ci>torque\u003C\u002Fi> trong môi trường có \u003Cb class=\"publication-topic-keywords\">trở lực\u003C\u002Fb> khí quyển mỏng. Phương pháp giải tích xác định quy luật suy giảm dần năng lượng động học và góc nghiêng mặt phẳng quay. Mô hình đóng góp công thức dự báo quỹ đạo thoái hóa chính xác dưới ảnh hưởng của \u003Cb class=\"publication-topic-keywords\">trở lực\u003C\u002Fb> môi trường vũ trụ.\u003C\u002Fp>",{"publicationId":25,"title":26,"originalTitle":11,"authorNames":27,"authorCount":29,"journalName":11,"vietnamJournal":18,"publishDate":30,"publishYear":31,"totalCitation":11,"url":32,"doi":33,"summary":34},"efff1f9c-f0dd-4efd-9689-4ac8dfdaf39c","Air Drag of Needle-Punch Filter Material",[28],"A. V. Dedov",1,"2004-07-01",2004,"http:\u002F\u002Flink.springer.com\u002F10.1023\u002FB:FICH.0000047367.68898.b3","10.1023\u002FB:FICH.0000047367.68898.b3","\u003Cp>Cơ học chất khí thực nghiệm đánh giá ảnh hưởng của công nghệ xăm kim \u003Ci>needle-punch\u003C\u002Fi> đến hệ số \u003Cb class=\"publication-topic-keywords\">trở lực\u003C\u002Fb> khí động học ban đầu của màng lọc vải \u003Ci>filter\u003C\u002Fi> công nghiệp. Sự phân bố mật độ và độ xốp của cấu trúc vật liệu quyết định trực tiếp tới độ sụt áp dòng khí khi đi qua lớp màng chắn bụi. Kết quả nghiên cứu cung cấp tiêu chuẩn lựa chọn quy trình sản xuất nhằm giảm thiểu \u003Cb class=\"publication-topic-keywords\">trở lực\u003C\u002Fb> không khí cho thiết bị lọc khí thải.\u003C\u002Fp>",{"publicationId":36,"title":37,"originalTitle":11,"authorNames":38,"authorCount":29,"journalName":11,"vietnamJournal":18,"publishDate":40,"publishYear":41,"totalCitation":11,"url":42,"doi":43,"summary":44},"eff9543d-32a5-4bb0-98c8-cc52ce686004","Wave drag of slender star-shaped bodies at moderate supersonic flight velocities",[39],"M. I. Follé","1983-09-01",1983,"https:\u002F\u002Flink.springer.com\u002Farticle\u002F10.1007\u002FBF01091003","10.1007\u002FBF01091003","\u003Cp>Khí động lực học tính toán phân tích thông số \u003Cb class=\"publication-topic-keywords\">trở lực\u003C\u002Fb> sóng của các vật thể mảnh dạng hình sao \u003Ci>slender\u003C\u002Fi> chuyển động ở dải vận tốc siêu thanh \u003Ci>supersonic\u003C\u002Fi> vừa phải. So với thân đối xứng trục truyền thống, cấu trúc mặt cắt hình sao tạo ra trường áp suất phân kỳ giúp giảm đáng kể năng lượng tiêu tán do sóng xung kích. Khám phá hỗ trợ tối ưu hóa hình học khí cụ bay để triệt tiêu thành phần \u003Cb class=\"publication-topic-keywords\">trở lực\u003C\u002Fb> sóng khi bay tốc độ cao.\u003C\u002Fp>",[],[],{"code":4,"data":48,"meta":11},{"id":49,"title":50,"description":51,"content":52,"term":49,"englishTitle":53,"synonyms":54,"definition":59,"discipline":60,"references":61,"faqs":79,"createUser":89,"publishUser":11,"keywords":92,"keywordCount":101,"enrichTopicLink":18,"status":102,"createTime":103,"updateTime":104,"publishTime":11,"linkEnrichedTime":105,"publicationScanTime":106,"contentErrorMessage":11,"viewCount":107,"relateTopics":108},"trở lực","Trở lực là gì? Các công bố khoa học về Trở lực","Trở lực là lực cản xuất hiện khi vật thể chuyển động trong môi trường như không khí hoặc chất lỏng, luôn ngược hướng với chuyển động và làm giảm tốc độ của vật. Đây là lực phi bảo toàn, thường gặp trong các hiện tượng vật lý thực tiễn như bay, bơi, chạy, rơi.","\u003Ch2>Trở lực là gì?\u003C\u002Fh2>\u003Cp>Trở lực là một khái niệm cơ bản trong vật lý, thuộc lĩnh vực cơ học chất lưu và cơ học chuyển động. Nó mô tả lực cản trở sự chuyển động của một vật thể khi vật đó di chuyển trong một môi trường như không khí, nước hoặc các chất lỏng, chất khí khác. Trở lực luôn có xu hướng ngược chiều với hướng chuyển động của vật, làm chậm chuyển động và tiêu tán năng lượng của hệ thống.\u003C\u002Fp>\u003Cp>Trở lực là một loại lực phi bảo toàn, nghĩa là nó không bảo toàn cơ năng. Khi xuất hiện trở lực, một phần động năng của vật chuyển động sẽ bị chuyển hóa thành nhiệt năng hoặc dạng năng lượng khác thông qua tương tác với môi trường xung quanh.\u003C\u002Fp>\u003Cp>Khái niệm này rất quan trọng trong các ứng dụng từ đời sống hằng ngày như thiết kế xe, tàu, máy bay, cho đến các nghiên cứu khoa học như {{topic|%7B%22topic%22%3A%22kh%C3%AD%20%C4%91%E1%BB%99ng%20h%E1%BB%8Dc%22%7D}}, thuỷ động học, và mô phỏng vật lý trong môi trường thực tế.\u003C\u002Fp>\u003Ch2>Các dạng trở lực phổ biến\u003C\u002Fh2>\u003Cp>Tùy thuộc vào môi trường và điều kiện chuyển động, trở lực có thể biểu hiện theo nhiều dạng khác nhau. Dưới đây là các dạng trở lực phổ biến nhất:\u003C\u002Fp>\u003Ch3>1. Trở lực nhớt\u003C\u002Fh3>\u003Cp>Trở lực nhớt xuất hiện khi một vật thể chuyển động trong môi trường chất lỏng hoặc chất khí có {{topic|%7B%22topic%22%3A%22%C4%91%E1%BB%99%20nh%E1%BB%9Bt%22%7D}}, như nước, dầu hoặc không khí. Trong trường hợp này, lực cản tỷ lệ với vận tốc của vật thể, và được mô tả theo định luật Stokes:\u003C\u002Fp>\u003Cp>\u003Cscript type=\"math\u002Ftex\">F_d = -6\\pi \\eta r v\u003C\u002Fscript>\u003C\u002Fp>\u003Cp>Trong đó:\u003C\u002Fp>\u003Cul>\u003Cli>\u003Cscript type=\"math\u002Ftex\">\\eta\u003C\u002Fscript>: độ nhớt động của chất lỏng\u003C\u002Fli>\u003Cli>\u003Cscript type=\"math\u002Ftex\">r\u003C\u002Fscript>: bán kính của vật thể hình cầu\u003C\u002Fli>\u003Cli>\u003Cscript type=\"math\u002Ftex\">v\u003C\u002Fscript>: vận tốc của vật\u003C\u002Fli>\u003C\u002Ful>\u003Cp>Trở lực nhớt đặc biệt quan trọng trong lĩnh vực sinh học, y học (ví dụ: chuyển động của tế bào trong máu) và vi cơ học.\u003C\u002Fp>\u003Ch3>2. Trở lực không khí (Drag force)\u003C\u002Fh3>\u003Cp>Đây là loại trở lực thường gặp nhất trong các bài toán khí động học. Trở lực không khí xuất hiện khi một vật thể chuyển động trong khí quyển và bị lực cản của không khí làm giảm tốc độ.\u003C\u002Fp>\u003Cp>Với vận tốc lớn, trở lực không khí thường tỷ lệ với bình phương vận tốc:\u003C\u002Fp>\u003Cp>\u003Cscript type=\"math\u002Ftex\">F_d = \\frac{1}{2} C_d \\rho A v^2\u003C\u002Fscript>\u003C\u002Fp>\u003Cp>Trong đó:\u003C\u002Fp>\u003Cul>\u003Cli>\u003Cscript type=\"math\u002Ftex\">C_d\u003C\u002Fscript>: hệ số cản, phụ thuộc vào hình dạng và kết cấu bề mặt của vật thể\u003C\u002Fli>\u003Cli>\u003Cscript type=\"math\u002Ftex\">\\rho\u003C\u002Fscript>: mật độ không khí\u003C\u002Fli>\u003Cli>\u003Cscript type=\"math\u002Ftex\">A\u003C\u002Fscript>: diện tích mặt cắt ngang của vật\u003C\u002Fli>\u003Cli>\u003Cscript type=\"math\u002Ftex\">v\u003C\u002Fscript>: vận tốc tương đối của vật so với không khí\u003C\u002Fli>\u003C\u002Ful>\u003Cp>Để tìm hiểu thêm về lực cản không khí, có thể tham khảo bài viết của \u003Ca href=\"https:\u002F\u002Fen.wikipedia.org\u002Fwiki\u002FDrag_(physics)\">Wikipedia - Drag (physics)\u003C\u002Fa>.\u003C\u002Fp>\u003Ch3>3. Lực ma sát\u003C\u002Fh3>\u003Cp>Mặc dù không luôn được gọi là \"trở lực\", lực ma sát cũng là một dạng cản trở chuyển động đáng kể. Trong chuyển động trên bề mặt rắn, lực ma sát trượt hoặc ma sát lăn sẽ làm giảm tốc độ hoặc làm vật ngừng chuyển động. Công thức phổ biến là:\u003C\u002Fp>\u003Cp>\u003Cscript type=\"math\u002Ftex\">F_{ma\\_sat} = \\mu N\u003C\u002Fscript>\u003C\u002Fp>\u003Cp>Trong đó:\u003C\u002Fp>\u003Cul>\u003Cli>\u003Cscript type=\"math\u002Ftex\">\\mu\u003C\u002Fscript>: hệ số ma sát\u003C\u002Fli>\u003Cli>\u003Cscript type=\"math\u002Ftex\">N\u003C\u002Fscript>: phản lực pháp tuyến\u003C\u002Fli>\u003C\u002Ful>\u003Cp>Ma sát có thể được coi là một phần của trở lực khi phân tích các hệ thống cơ học, đặc biệt trong robot học và cơ điện tử.\u003C\u002Fp>\u003Ch2>Sự phụ thuộc của trở lực vào vận tốc\u003C\u002Fh2>\u003Cp>Tùy vào mức độ vận tốc và môi trường, trở lực có thể biến thiên theo hai dạng chính:\u003C\u002Fp>\u003Ch3>1. Tuyến tính với vận tốc\u003C\u002Fh3>\u003Cp>Dạng này áp dụng trong môi trường nhớt ở vận tốc thấp:\u003C\u002Fp>\u003Cp>\u003Cscript type=\"math\u002Ftex\">F_d \\propto v\u003C\u002Fscript>\u003C\u002Fp>\u003Ch3>2. Tỷ lệ với bình phương vận tốc\u003C\u002Fh3>\u003Cp>Dạng này xuất hiện ở vận tốc cao, phổ biến trong khí động học và thuỷ động học:\u003C\u002Fp>\u003Cp>\u003Cscript type=\"math\u002Ftex\">F_d \\propto v^2\u003C\u002Fscript>\u003C\u002Fp>\u003Cp>Việc xác định mối quan hệ đúng giữa trở lực và vận tốc là rất quan trọng trong mô phỏng và thiết kế các hệ thống chuyển động như drone, máy bay, tàu biển, hoặc tên lửa.\u003C\u002Fp>\u003Ch2>Ứng dụng và tác động của trở lực\u003C\u002Fh2>\u003Cp>Trở lực đóng vai trò then chốt trong nhiều lĩnh vực kỹ thuật và khoa học:\u003C\u002Fp>\u003Cul>\u003Cli>\u003Cstrong>Hàng không:\u003C\u002Fstrong> Thiết kế khí động học giúp giảm hệ số \u003Cscript type=\"math\u002Ftex\">C_d\u003C\u002Fscript>, từ đó giảm mức tiêu hao nhiên liệu. Máy bay siêu thanh phải vượt qua trở lực cực lớn trong khí quyển ở tốc độ cao. Tham khảo thêm tại \u003Ca href=\"https:\u002F\u002Fwww.nasa.gov\u002Faudience\u002Fforstudents\u002F5-8\u002Ffeatures\u002Fnasa-knows\u002Fwhat-is-drag-58.html\">NASA - What is drag?\u003C\u002Fa>.\u003C\u002Fli>\u003Cli>\u003Cstrong>Ô tô:\u003C\u002Fstrong> Các hãng xe đầu tư nghiên cứu mô phỏng CFD (Computational Fluid Dynamics) để tối ưu hóa thiết kế thân xe, giảm lực cản không khí nhằm tăng hiệu suất nhiên liệu và giảm khí thải.\u003C\u002Fli>\u003Cli>\u003Cstrong>Thể thao:\u003C\u002Fstrong> Trong bơi lội, lực cản nước quyết định đáng kể thành tích thi đấu. Quần áo thi đấu và kỹ thuật bơi được điều chỉnh để giảm thiểu trở lực. Tương tự, trong đua xe đạp, các vận động viên thường núp gió phía sau nhau để tránh trở lực không khí.\u003C\u002Fli>\u003Cli>\u003Cstrong>Kỹ thuật tên lửa và vệ tinh:\u003C\u002Fstrong> Khi phóng vệ tinh qua tầng khí quyển, trở lực không khí là một yếu tố lớn ảnh hưởng đến tốc độ và quỹ đạo bay.\u003C\u002Fli>\u003C\u002Ful>\u003Ch2>Mô phỏng trở lực trong thực tiễn\u003C\u002Fh2>\u003Cp>Trong các phần mềm mô phỏng vật lý như ANSYS, COMSOL, hay SolidWorks, trở lực được tính toán thông qua các mô hình CFD. Các kỹ sư dùng dữ liệu này để đánh giá hiệu suất thiết kế trước khi sản xuất thực tế, tiết kiệm chi phí và tối ưu hoá vận hành.\u003C\u002Fp>\u003Cp>Ở quy mô học thuật, trở lực thường được mô phỏng trong các bài toán động học hoặc trong các phòng thí nghiệm với mô hình đơn giản như quả cầu rơi trong dầu, để đo hệ số nhớt hoặc lực cản không khí.\u003C\u002Fp>\u003Ch2>Kết luận\u003C\u002Fh2>\u003Cp>Trở lực là một hiện tượng phổ biến và có ảnh hưởng lớn trong cơ học chuyển động. Từ vật rơi tự do trong dầu, chiếc xe chạy ngoài đường, đến máy bay siêu thanh trên bầu trời – trở lực luôn hiện diện và cần được tính đến. Hiểu rõ bản chất, cách tính và ảnh hưởng của trở lực giúp chúng ta thiết kế các hệ thống cơ học hiệu quả hơn, tiết kiệm năng lượng và nâng cao hiệu suất vận hành.\u003C\u002Fp>\n\u003Ch2>Phân loại các thành phần trở lực khí động và thủy động\u003C\u002Fh2>\n\u003Cp>Trong cơ học chất lưu thực tế, tổng lực cản tác dụng lên một vật thể chuyển động gồm nhiều thành phần vật lý riêng biệt:\u003C\u002Fp>\n\u003Cul>\n\u003Cli>\u003Cstrong>Trở lực ma sát mặt (Skin friction drag):\u003C\u002Fstrong> Do {{topic|%7B%22topic%22%3A%22l%E1%BB%B1c%20c%E1%BA%AFt%22%7D}} nhớt tác dụng trực tiếp lên bề mặt tiếp xúc của vật thể. Trong {{topic|%7B%22topic%22%3A%22l%E1%BB%9Bp%20bi%C3%AAn%22%7D}} chảy tầng, trở lực ma sát tỷ lệ với vận tốc dòng chảy, trong khi trong lớp biên chảy rối, trở lực ma sát tăng theo hàm mũ vận tốc xấp xỉ \u003Cscript type=\"math\u002Ftex\">F_d \\propto v^2\u003C\u002Fscript>.\u003C\u002Fli>\n\u003Cli>\u003Cstrong>Trở lực hình dáng \u002F áp suất (Form \u002F Pressure drag):\u003C\u002Fstrong> Xuất hiện do sự chênh lệch {{topic|%7B%22topic%22%3A%22%C3%A1p%20su%E1%BA%A5t%20t%C4%A9nh%22%7D}} giữa mặt trước và mặt sau vật thể khi có hiện tượng tách lớp biên ở phía đuôi, tạo nên vùng xoáy áp suất thấp.\u003C\u002Fli>\n\u003Cli>\u003Cstrong>Trở lực cảm ứng (Induced drag):\u003C\u002Fstrong> Xuất hiện đặc thù trên các bề mặt tạo lực nâng (như {{topic|%7B%22topic%22%3A%22c%C3%A1nh%20m%C3%A1y%20bay%22%7D}}, cánh ngầm hydrofoil) do các xoáy lốc đầu cánh phát sinh từ sự chênh lệch áp suất giữa mặt dưới và mặt trên cánh.\u003C\u002Fli>\n\u003Cli>\u003Cstrong>Trở lực sóng (Wave drag):\u003C\u002Fstrong> Xuất hiện khi vật thể chuyển động ở vận tốc gần hoặc vượt âm thanh (tạo {{topic|%7B%22topic%22%3A%22s%C3%B3ng%20xung%20k%C3%ADch%22%7D}} shock wave) hoặc tàu thuyền di chuyển trên mặt nước tạo ra hệ sóng mặt biển.\u003C\u002Fli>\n\u003C\u002Ful>\n\n\u003Ch2>Công nghệ giảm trở lực trong Kỹ thuật và Mô phỏng sinh học\u003C\u002Fh2>\n\u003Cp>Giảm thiểu trở lực là mục tiêu then chốt nhằm tiết kiệm nhiên liệu và tối ưu hóa vận tốc trong ngành hàng không, hàng hải và thiết kế ô tô:\u003C\u002Fp>\n\u003Ctable>\n\u003Cthead>\n\u003Ctr>\n\u003Cth>Phương pháp giảm trở lực\u003C\u002Fth>\n\u003Cth>Cơ chế hoạt động\u003C\u002Fth>\n\u003Cth>Ứng dụng thực tế\u003C\u002Fth>\n\u003C\u002Ftr>\n\u003C\u002Fthead>\n\u003Ctbody>\n\u003Ctr>\n\u003Ctd>Thiết kế biên dạng khí động học (Streamlining)\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>Thuôn nhọn phần đuôi vật thể giúp giữ lớp biên bám dính lâu hơn, hạn chế tách dòng và giảm triệt để trở lực áp suất.\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>Thân máy bay, ô tô thể thao, tàu cao tốc Shinkansen.\u003C\u002Ftd>\n\u003C\u002Ftr>\n\u003Ctr>\n\u003Ctd>Cánh con đầu cánh (Winglets)\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>Làm tiêu tán và phân tán các xoáy lốc đầu cánh máy bay, làm giảm đáng kể trở lực cảm ứng.\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>Cánh máy bay thương mại hiện đại (Boeing 787, Airbus A350).\u003C\u002Ftd>\n\u003C\u002Ftr>\n\u003Ctr>\n\u003Ctd>Mô phỏng sinh học da cá mập (Riblets)\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>Các rãnh vi mô dọc theo dòng chảy giúp hạn chế sự hình thành các cấu trúc xoáy cuộn trong lớp biên chảy rối.\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>Lớp sơn phủ vỏ tàu thủy, đồ bơi thi đấu chuyên nghiệp.\u003C\u002Ftd>\n\u003C\u002Ftr>\n\u003Ctr>\n\u003Ctd>Kiểm soát dòng chảy chủ động (Active flow control)\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>Sử dụng bơm hút hoặc thổi khí vi mô tại các điểm tách dòng để tái kích hoạt lớp biên.\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>Cánh tà máy bay và {{topic|%7B%22topic%22%3A%22tuabin%20gi%C3%B3%22%7D}} công suất lớn.\u003C\u002Ftd>\n\u003C\u002Ftr>\n\u003C\u002Ftbody>\n\u003C\u002Ftable>\n","drag",[55,56,57,58],"lực cản","lực cản môi trường","lực cản khí động học","fluid drag","Trở lực (drag \u002F fluid resistance, còn gọi là lực cản môi trường) là lực cơ học tác dụng theo hướng ngược chiều với chuyển động tương đối của một vật thể chuyển động bên trong chất lưu (chất lỏng hoặc khí), phát sinh từ ma sát nhớt giữa bề mặt vật thể với chất lưu và sự chênh lệch phân bố áp suất xung quanh vật thể.","NATURAL_SCIENCES",[62,68,74],{"citationText":63,"title":64,"authors":65,"source":11,"year":66,"doi":67,"url":11},"Batchelor, G. K. (2000). An Introduction to Fluid Dynamics. Cambridge University Press.","An Introduction to Fluid Dynamics","Batchelor",2000,"10.1017\u002Fcbo9780511800955",{"citationText":69,"title":70,"authors":71,"source":11,"year":72,"doi":73,"url":11},"Bushnell, D. M., & Moore, K. J. (1991). Drag Reduction in Nature. Annual Review of Fluid Mechanics, 23(1), 65-79.","Drag Reduction in Nature","Bushnell, Moore",1991,"10.1146\u002Fannurev.fl.23.010191.000433",{"citationText":75,"title":76,"authors":77,"source":11,"year":66,"doi":78,"url":11},"Gad-el-Hak, M. (2000). Flow Control: Passive, Active, and Reactive Flow Management. Cambridge University Press.","Flow Control","Gad-el-Hak","10.1017\u002Fcbo9780511529535",[80,83,86],{"question":81,"answer":82},"Trở lực (drag) là gì và phát sinh do đâu?","Trở lực là lực cản của chất lưu tác dụng lên vật thể đang chuyển động, phát sinh do hai cơ chế chính: lực ma sát nhớt tiếp tuyến trên bề mặt vật thể (trở lực ma sát) và sự chênh lệch áp suất giữa mặt trước và mặt sau khi có hiện tượng tách dòng (trở lực hình dáng\u002Fáp suất).",{"question":84,"answer":85},"Định luật Stokes về lực cản áp dụng trong điều kiện nào?","Định luật Stokes (Fd = 6*pi*eta*r*v) áp dụng cho các vật thể hình cầu chuyển động rất chậm trong chất lưu có độ nhớt cao ở chế độ số Reynolds rất nhỏ (Re \u003C\u003C 1), nơi lực ma sát nhớt hoàn toàn chiếm ưu thế so với lực quán tính.",{"question":87,"answer":88},"Làm thế nào để giảm trở lực khí động học cho phương tiện giao thông?","Các giải pháp bao gồm: thiết kế hình dáng khí động học thuôn mượt (streamlining), lắp cánh con đầu cánh (winglets) để giảm xoáy lốc, tạo bề mặt vi cấu trúc mô phỏng da cá mập (riblets), và kiểm soát dòng chảy lớp biên để trì hoãn hiện tượng tách dòng.",{"id":29,"researcherId":11,"name":90,"imageUrl":91},"Nguyễn Ngọc Sơn","https:\u002F\u002Flh3.googleusercontent.com\u002Fa\u002FACg8ocLGfGsF1nYQqYK5BasTLhNu1dBrBXg2fcEgBNPXJ0p2gqLQnO7i=s96-c",[93,94,95,96,97,98,99,100],"khí động học","độ nhớt","lực cắt","lớp biên","áp suất tĩnh","cánh máy bay","sóng xung kích","tuabin gió",8,"PUBLISHED","2024-12-26T13:48:16.189+00:00","2026-09-03T02:12:36.153+00:00","2026-08-28T09:04:10.263+00:00","2026-09-03T02:12:36.149+00:00",556,[109,112,115,118,121,124,127,130,133,136],{"id":110,"title":111,"term":110,"englishTitle":11,"definition":11,"discipline":11,"disciplineCode":11,"disciplineLabel":11,"disciplineColor":11,"disciplineIcon":11},"ứng suất","Ứng suất là gì? Các nghiên cứu khoa học về Ứng suất",{"id":113,"title":114,"term":113,"englishTitle":11,"definition":11,"discipline":11,"disciplineCode":11,"disciplineLabel":11,"disciplineColor":11,"disciplineIcon":11},"số reynolds","Số reynolds là gì? Các nghiên cứu khoa học về Số reynolds",{"id":116,"title":117,"term":116,"englishTitle":11,"definition":11,"discipline":11,"disciplineCode":11,"disciplineLabel":11,"disciplineColor":11,"disciplineIcon":11},"simulation","Simulation là gì? Các nghiên cứu khoa học về mô phỏng",{"id":119,"title":120,"term":119,"englishTitle":11,"definition":11,"discipline":11,"disciplineCode":11,"disciplineLabel":11,"disciplineColor":11,"disciplineIcon":11},"lqr tự chỉnh","LQR tự chỉnh là gì? Các công bố khoa học về LQR tự chỉnh",{"id":122,"title":123,"term":122,"englishTitle":11,"definition":11,"discipline":11,"disciplineCode":11,"disciplineLabel":11,"disciplineColor":11,"disciplineIcon":11},"phương trình chuyển động","Phương trình chuyển động là gì? Các bài nghiên cứu khoa học",{"id":125,"title":126,"term":125,"englishTitle":11,"definition":11,"discipline":11,"disciplineCode":11,"disciplineLabel":11,"disciplineColor":11,"disciplineIcon":11},"hệ thống phi tuyến","Hệ thống phi tuyến là gì? Các nghiên cứu khoa học liên quan",{"id":128,"title":129,"term":128,"englishTitle":11,"definition":11,"discipline":11,"disciplineCode":11,"disciplineLabel":11,"disciplineColor":11,"disciplineIcon":11},"khuếch tán","Khuếch tán là gì? Các công bố khoa học về Khuếch tán",{"id":131,"title":132,"term":131,"englishTitle":11,"definition":11,"discipline":11,"disciplineCode":11,"disciplineLabel":11,"disciplineColor":11,"disciplineIcon":11},"cột bê tông cốt thép","Cột bê tông cốt thép là gì? Các nghiên cứu khoa học về Cột bê tông cốt thép",{"id":134,"title":135,"term":134,"englishTitle":11,"definition":11,"discipline":11,"disciplineCode":11,"disciplineLabel":11,"disciplineColor":11,"disciplineIcon":11},"pectin","Pectin là gì? Các bài báo nghiên cứu khoa học về Pectin",{"id":137,"title":138,"term":137,"englishTitle":11,"definition":11,"discipline":11,"disciplineCode":11,"disciplineLabel":11,"disciplineColor":11,"disciplineIcon":11},"alginate","Alginate là gì? Các nghiên cứu khoa học về Alginate"]