[{"data":1,"prerenderedAt":-1},["ShallowReactive",2],{"_public_topic_publications_t%C3%ADnh%20to%C3%A0n%20v%E1%BA%B9n%20nghi%C3%AAn%20c%E1%BB%A9u{\"limit\":5}":3,"_public_topic_byId_t%C3%ADnh%20to%C3%A0n%20v%E1%BA%B9n%20nghi%C3%AAn%20c%E1%BB%A9u":11},{"code":4,"data":5,"meta":10},"SUCCESS",{"latest":6,"mostCited":7,"vietnamFeatured":8,"vietnamLatest":9},[],[],[],[],null,{"code":4,"data":12,"meta":10},{"id":13,"title":14,"description":15,"content":16,"term":13,"englishTitle":10,"synonyms":10,"definition":10,"discipline":10,"references":10,"faqs":10,"createUser":17,"publishUser":21,"keywords":25,"keywordCount":26,"enrichTopicLink":27,"status":28,"createTime":29,"updateTime":30,"publishTime":31,"linkEnrichedTime":10,"publicationScanTime":10,"contentErrorMessage":10,"viewCount":32,"wikidataId":10,"relateTopics":33},"tính toàn vẹn nghiên cứu","Tính toàn vẹn nghiên cứu là gì? Các bài nghiên cứu khoa học","Tính toàn vẹn nghiên cứu là tập hợp các nguyên tắc và chuẩn mực đạo đức bảo đảm hoạt động khoa học được thực hiện trung thực, khách quan, minh bạch và có trách nhiệm. Khái niệm này giữ vai trò nền tảng trong hệ sinh thái học thuật nhằm duy trì độ tin cậy của dữ liệu, chất lượng nghiên cứu và niềm tin của cộng đồng khoa học. ","\u003Cdiv>\u003Ch2>Định nghĩa tính toàn vẹn nghiên cứu\u003C\u002Fh2>\n\u003Cp>Tính toàn vẹn nghiên cứu (research integrity) là tập hợp các nguyên tắc, chuẩn mực và thực hành bảo đảm quá trình nghiên cứu khoa học được tiến hành một cách trung thực, khách quan, minh bạch và có trách nhiệm. Đây là nền tảng để xây dựng niềm tin của cộng đồng khoa học và xã hội đối với kết quả nghiên cứu, đồng thời duy trì chất lượng học thuật trong dài hạn.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Tính toàn vẹn nghiên cứu bao gồm sự tuân thủ các tiêu chuẩn đạo đức trong toàn bộ vòng đời nghiên cứu: hình thành giả thuyết, thiết kế phương pháp, thu thập và phân tích dữ liệu, diễn giải kết quả, công bố, lưu trữ dữ liệu và chia sẻ phát hiện khoa học. Mọi sai lệch hoặc cố ý làm sai sự thật đều được xem là hành vi phá vỡ tính liêm chính của nghiên cứu.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Khái niệm này được nhiều tổ chức quốc tế như ALLEA, ORI và COPE định nghĩa và chuẩn hóa. Các tổ chức này nhấn mạnh rằng tính toàn vẹn nghiên cứu không chỉ là nghĩa vụ đạo đức cá nhân, mà còn là yêu cầu hệ thống, đòi hỏi cơ chế giám sát, quy tắc ứng xử, đào tạo bài bản và cấu trúc pháp lý đầy đủ. \u003C\u002Fp>\n\n\u003Ch2>Các nguyên tắc cốt lõi của tính toàn vẹn nghiên cứu\u003C\u002Fh2>\n\u003Cp>Theo \u003Ca href=\"https:\u002F\u002Fwww.allea.org\u002Fcode-of-conduct\u002F\" target=\"_blank\">ALLEA Code of Conduct\u003C\u002Fa>, tính toàn vẹn nghiên cứu được xây dựng trên năm nguyên tắc chính, đóng vai trò định hướng hành vi của nhà khoa học và tổ chức nghiên cứu. Các nguyên tắc này không mang tính tùy chọn mà là tiêu chuẩn đạo đức bắt buộc khi tham gia vào cộng đồng nghiên cứu quốc tế. \u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Các nguyên tắc cốt lõi bao gồm:\u003C\u002Fp>\n\u003Cul>\n  \u003Cli>\u003Cstrong>Trung thực (Honesty):\u003C\u002Fstrong> mô tả chính xác dữ liệu, kết quả và phương pháp; không bóp méo hoặc phóng đại phát hiện khoa học.\u003C\u002Fli>\n  \u003Cli>\u003Cstrong>Minh bạch (Transparency):\u003C\u002Fstrong> công khai dữ liệu nghiên cứu, nguồn tài trợ, xung đột lợi ích và các giới hạn phương pháp.\u003C\u002Fli>\n  \u003Cli>\u003Cstrong>Khách quan (Objectivity):\u003C\u002Fstrong> tránh thiên vị trong thiết kế và diễn giải nghiên cứu; không để quan điểm cá nhân chi phối kết quả.\u003C\u002Fli>\n  \u003Cli>\u003Cstrong>Tôn trọng (Respect):\u003C\u002Fstrong> bảo vệ quyền và an toàn của người tham gia nghiên cứu; tôn trọng đóng góp của đồng nghiệp và tổ chức.\u003C\u002Fli>\n  \u003Cli>\u003Cstrong>Trách nhiệm (Accountability):\u003C\u002Fstrong> chịu trách nhiệm đối với chất lượng công trình và tác động xã hội của kết quả nghiên cứu.\u003C\u002Fli>\n\u003C\u002Ful>\n\u003Cp>Bảng tổng hợp các nguyên tắc thường được dùng trong giảng dạy đạo đức nghiên cứu:\u003C\u002Fp>\n\u003Ctable border=\"1\" cellpadding=\"6\" cellspacing=\"0\">\n\u003Cthead>\n\u003Ctr>\u003Cth>Nguyên tắc\u003C\u002Fth>\u003Cth>Ý nghĩa chính\u003C\u002Fth>\u003Cth>Ví dụ trong thực tiễn\u003C\u002Fth>\u003C\u002Ftr>\n\u003C\u002Fthead>\n\u003Ctbody>\n\u003Ctr>\u003Ctd>Trung thực\u003C\u002Ftd>\u003Ctd>Báo cáo dữ liệu đúng sự thật\u003C\u002Ftd>\u003Ctd>Không chỉnh sửa dữ liệu để phù hợp giả thuyết\u003C\u002Ftd>\u003C\u002Ftr>\n\u003Ctr>\u003Ctd>Minh bạch\u003C\u002Ftd>\u003Ctd>Công bố phương pháp đầy đủ\u003C\u002Ftd>\u003Ctd>Chia sẻ mã nguồn phân tích\u003C\u002Ftd>\u003C\u002Ftr>\n\u003Ctr>\u003Ctd>Khách quan\u003C\u002Ftd>\u003Ctd>Không thiên vị khi diễn giải kết quả\u003C\u002Ftd>\u003Ctd>Sử dụng phương pháp mù đôi\u003C\u002Ftd>\u003C\u002Ftr>\n\u003Ctr>\u003Ctd>Tôn trọng\u003C\u002Ftd>\u003Ctd>Bảo vệ quyền người tham gia\u003C\u002Ftd>\u003Ctd>Tuân thủ quy trình xét duyệt đạo đức\u003C\u002Ftd>\u003C\u002Ftr>\n\u003Ctr>\u003Ctd>Trách nhiệm\u003C\u002Ftd>\u003Ctd>Đảm bảo tác động xã hội tích cực\u003C\u002Ftd>\u003Ctd>Báo cáo rủi ro nghiên cứu\u003C\u002Ftd>\u003C\u002Ftr>\n\u003C\u002Ftbody>\n\u003C\u002Ftable>\n\n\u003Ch2>Hành vi vi phạm tính toàn vẹn nghiên cứu\u003C\u002Fh2>\n\u003Cp>Vi phạm tính toàn vẹn nghiên cứu có thể xuất hiện trong bất kỳ giai đoạn nào của hoạt động nghiên cứu và thường được phân thành ba nhóm chính: gian lận khoa học (FFP), hành vi sai trái khác ngoài FFP, và thiếu minh bạch. Đây là các hành vi bị cấm trong mọi môi trường học thuật và có thể dẫn đến kỷ luật nghiêm khắc hoặc truy cứu pháp lý.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Ba nhóm vi phạm chính bao gồm:\u003C\u002Fp>\n\u003Cul>\n  \u003Cli>\u003Cstrong>Gian lận khoa học (FFP):\u003C\u002Fstrong> gồm Fabrication (ngụy tạo dữ liệu), Falsification (làm sai lệch dữ liệu) và Plagiarism (đạo văn).\u003C\u002Fli>\n  \u003Cli>\u003Cstrong>Hành vi sai trái khác:\u003C\u002Fstrong> như tự trích dẫn quá mức, thao túng hệ thống đánh giá đồng cấp, ghi tên tác giả không đúng đóng góp.\u003C\u002Fli>\n  \u003Cli>\u003Cstrong>Thiếu minh bạch:\u003C\u002Fstrong> che giấu xung đột lợi ích, không công bố kết quả tiêu cực, không lưu trữ dữ liệu theo yêu cầu.\u003C\u002Fli>\n\u003C\u002Ful>\n\u003Cp>Một số hành vi vi phạm thường gặp trong môi trường nghiên cứu:\u003C\u002Fp>\n\u003Cul>\n  \u003Cli>Bỏ qua dữ liệu bất lợi nhằm làm tăng tính thuyết phục của kết quả.\u003C\u002Fli>\n  \u003Cli>Không khai báo nguồn tài trợ có ảnh hưởng đến định hướng nghiên cứu.\u003C\u002Fli>\n  \u003Cli>Sử dụng dữ liệu của nhóm khác mà không xin phép hoặc không trích dẫn.\u003C\u002Fli>\n\u003C\u002Ful>\n\n\u003Ch2>Vai trò của các tổ chức trong duy trì tính toàn vẹn nghiên cứu\u003C\u002Fh2>\n\u003Cp>Tính toàn vẹn nghiên cứu không chỉ là trách nhiệm cá nhân của nhà khoa học mà còn là trách nhiệm toàn hệ thống. Các trường đại học, cơ quan tài trợ, phòng thí nghiệm và tạp chí khoa học phải xây dựng cơ chế giám sát, đào tạo và xử lý vi phạm để duy trì môi trường nghiên cứu liêm chính. \u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Các tổ chức cần triển khai:\u003C\u002Fp>\n\u003Cul>\n  \u003Cli>Chính sách đạo đức nghiên cứu rõ ràng, dễ truy cập, và cập nhật định kỳ.\u003C\u002Fli>\n  \u003Cli>Khóa học bắt buộc về Responsible Conduct of Research (RCR) cho sinh viên sau đại học và nghiên cứu viên.\u003C\u002Fli>\n  \u003Cli>Cơ chế tố cáo an toàn và quy trình điều tra minh bạch, độc lập.\u003C\u002Fli>\n\u003C\u002Ful>\n\u003Cp>Tại Hoa Kỳ, \u003Ca href=\"https:\u002F\u002Fori.hhs.gov\" target=\"_blank\">Office of Research Integrity (ORI)\u003C\u002Fa> giám sát các vi phạm trong nghiên cứu được tài trợ bởi NIH và các cơ quan liên bang. ORI không chỉ đưa ra hướng dẫn mà còn tiến hành điều tra và công bố danh sách các trường hợp vi phạm để bảo đảm tính minh bạch.\u003C\u002Fp>\u003Ch2>Hệ quả của việc vi phạm toàn vẹn nghiên cứu\u003C\u002Fh2>\n\u003Cp>Vi phạm tính toàn vẹn nghiên cứu có thể gây ra hậu quả nghiêm trọng, không chỉ đối với cá nhân nhà nghiên cứu mà còn với tổ chức, cộng đồng khoa học và xã hội nói chung. Hành vi sai phạm dù nhỏ cũng có thể làm suy giảm niềm tin, phá hoại uy tín học thuật và gây lãng phí nguồn lực công.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Hệ quả phổ biến bao gồm:\u003C\u002Fp>\n\u003Cul>\n  \u003Cli>\u003Cstrong>Thu hồi bài báo khoa học (retraction):\u003C\u002Fstrong> các bài viết bị phát hiện có sai phạm sẽ bị rút khỏi tạp chí, làm tổn hại danh tiếng tác giả và làm sai lệch hồ sơ học thuật.\u003C\u002Fli>\n  \u003Cli>\u003Cstrong>Mất uy tín cá nhân và tổ chức:\u003C\u002Fstrong> một hành vi sai phạm có thể khiến cả nhóm nghiên cứu, cơ quan công tác hoặc trường đại học bị đánh giá tiêu cực.\u003C\u002Fli>\n  \u003Cli>\u003Cstrong>Hủy bỏ tài trợ và cấm nghiên cứu:\u003C\u002Fstrong> nhiều quỹ tài trợ (như NIH, ERC) sẽ đình chỉ hỗ trợ hoặc cấm nộp hồ sơ trong tương lai nếu phát hiện gian lận.\u003C\u002Fli>\n  \u003Cli>\u003Cstrong>Gây ảnh hưởng xã hội tiêu cực:\u003C\u002Fstrong> các kết quả nghiên cứu sai lệch có thể dẫn đến chính sách công sai lầm, thiệt hại kinh tế hoặc rủi ro sức khỏe cộng đồng.\u003C\u002Fli>\n\u003C\u002Ful>\n\u003Cp>Ví dụ điển hình là trường hợp Andrew Wakefield – tác giả bài báo trên tạp chí \u003Cem>The Lancet\u003C\u002Fem> năm 1998 liên kết vaccine MMR với tự kỷ. Bài báo bị rút lại, Wakefield bị thu hồi bằng hành nghề y, nhưng hệ quả kéo dài đến hiện nay khi nhiều người vẫn hoài nghi vaccine.\u003C\u002Fp>\n\n\u003Ch2>Các công cụ và phương pháp đảm bảo tính toàn vẹn\u003C\u002Fh2>\n\u003Cp>Đảm bảo tính toàn vẹn nghiên cứu đòi hỏi sự kết hợp của cơ chế kỹ thuật, chính sách tổ chức và thực hành đạo đức cá nhân. Không có giải pháp đơn lẻ nào đủ để ngăn chặn vi phạm – điều cần thiết là xây dựng một hệ sinh thái đồng bộ về minh bạch và trách nhiệm học thuật.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Một số công cụ và phương pháp phổ biến:\u003C\u002Fp>\n\u003Cul>\n  \u003Cli>\u003Cstrong>Phần mềm phát hiện đạo văn:\u003C\u002Fstrong> như iThenticate, Turnitin, giúp phát hiện nội dung sao chép trái phép trong bài viết.\u003C\u002Fli>\n  \u003Cli>\u003Cstrong>Chia sẻ dữ liệu mở:\u003C\u002Fstrong> lưu trữ bộ dữ liệu gốc và mã phân tích tại các kho dữ liệu như \u003Ca href=\"https:\u002F\u002Ffigshare.com\" target=\"_blank\">Figshare\u003C\u002Fa>, \u003Ca href=\"https:\u002F\u002Fzenodo.org\" target=\"_blank\">Zenodo\u003C\u002Fa>.\u003C\u002Fli>\n  \u003Cli>\u003Cstrong>Peer-review mù đôi:\u003C\u002Fstrong> hệ thống phản biện ẩn danh giúp giảm thiên vị và tăng chất lượng đánh giá bài báo.\u003C\u002Fli>\n  \u003Cli>\u003Cstrong>Pre-registration:\u003C\u002Fstrong> đăng ký trước giả thuyết và phương pháp nghiên cứu để tránh “cherry-picking” kết quả.\u003C\u002Fli>\n\u003C\u002Ful>\n\u003Cp>Ngoài ra, việc áp dụng các nguyên tắc FAIR (Findable, Accessible, Interoperable, Reusable) cho dữ liệu nghiên cứu ngày càng được xem là tiêu chuẩn mới nhằm thúc đẩy khoa học mở và toàn vẹn học thuật.\u003C\u002Fp>\n\n\u003Ch2>Mối liên hệ giữa toàn vẹn nghiên cứu và đạo đức học thuật\u003C\u002Fh2>\n\u003Cp>Toàn vẹn nghiên cứu là một phần quan trọng trong đạo đức học thuật, nhưng không bao trùm toàn bộ. Đạo đức học thuật còn bao gồm trách nhiệm giảng dạy, công bằng trong đánh giá sinh viên, hành xử với đồng nghiệp và cam kết phục vụ cộng đồng khoa học.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Trong khi đó, toàn vẹn nghiên cứu tập trung vào quá trình và sản phẩm của nghiên cứu khoa học. Việc duy trì cả hai khía cạnh này là điều kiện cần để hình thành môi trường học thuật bền vững và đáng tin cậy.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Để củng cố sự gắn kết giữa hai khái niệm, nhiều tổ chức đã ban hành Bộ quy tắc ứng xử học thuật tích hợp, trong đó toàn vẹn nghiên cứu là trụ cột đầu tiên, bên cạnh tôn trọng, công bằng, trách nhiệm và hợp tác.\u003C\u002Fp>\n\n\u003Ch2>Tình hình toàn vẹn nghiên cứu tại Việt Nam\u003C\u002Fh2>\n\u003Cp>Tại Việt Nam, khái niệm toàn vẹn nghiên cứu đang từng bước được đưa vào hệ thống giáo dục đại học và nghiên cứu khoa học. Một số trường như ĐHQG-HCM, Đại học Việt Đức, Đại học Tôn Đức Thắng đã triển khai khóa học về đạo đức nghiên cứu cho học viên cao học và nghiên cứu sinh.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Bộ Khoa học và Công nghệ cũng đang xây dựng khung pháp lý về đạo đức nghiên cứu. Dự thảo “Bộ quy tắc đạo đức trong nghiên cứu khoa học và đổi mới sáng tạo” nhấn mạnh yêu cầu minh bạch dữ liệu, trung thực trong công bố và phòng chống đạo văn. Tuy nhiên, nhiều đơn vị vẫn thiếu cơ chế xử lý vi phạm cụ thể hoặc hệ thống tố cáo độc lập.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Thách thức tại Việt Nam hiện nay bao gồm:\u003C\u002Fp>\n\u003Cul>\n  \u003Cli>Thiếu nhận thức và đào tạo chính thống về toàn vẹn nghiên cứu.\u003C\u002Fli>\n  \u003Cli>Văn hóa thành tích, áp lực công bố và đánh giá theo số lượng.\u003C\u002Fli>\n  \u003Cli>Thiếu nguồn lực kỹ thuật và phần mềm hỗ trợ kiểm tra học thuật.\u003C\u002Fli>\n\u003C\u002Ful>\n\n\u003Ch2>Triển vọng xây dựng hệ sinh thái nghiên cứu liêm chính\u003C\u002Fh2>\n\u003Cp>Xây dựng hệ sinh thái toàn vẹn nghiên cứu đòi hỏi nỗ lực từ cả cấp cá nhân, tổ chức và quốc gia. Các yếu tố cần thiết bao gồm:\u003C\u002Fp>\n\u003Cul>\n  \u003Cli>Đưa nội dung đạo đức nghiên cứu vào chương trình đào tạo đại học và sau đại học.\u003C\u002Fli>\n  \u003Cli>Yêu cầu công bố dữ liệu mở và mã nguồn như điều kiện đánh giá nghiên cứu.\u003C\u002Fli>\n  \u003Cli>Thành lập đơn vị độc lập chuyên trách điều tra vi phạm và bảo vệ người tố cáo.\u003C\u002Fli>\n  \u003Cli>Áp dụng đánh giá chất lượng nghiên cứu dựa trên ảnh hưởng xã hội thay vì chỉ dựa vào số lượng công bố.\u003C\u002Fli>\n\u003C\u002Ful>\n\u003Cp>Một số tổ chức dẫn đầu quốc tế trong lĩnh vực này gồm có:\u003C\u002Fp>\n\u003Cul>\n  \u003Cli>\u003Ca href=\"https:\u002F\u002Fcope.org.uk\" target=\"_blank\">Committee on Publication Ethics (COPE)\u003C\u002Fa>\u003C\u002Fli>\n  \u003Cli>\u003Ca href=\"https:\u002F\u002Fori.hhs.gov\" target=\"_blank\">Office of Research Integrity (ORI)\u003C\u002Fa>\u003C\u002Fli>\n  \u003Cli>\u003Ca href=\"https:\u002F\u002Fwcrif.org\u002F\" target=\"_blank\">World Conferences on Research Integrity Foundation\u003C\u002Fa>\u003C\u002Fli>\n\u003C\u002Ful>\n\n\u003Ch2>Tài liệu tham khảo\u003C\u002Fh2>\n\u003Col>\n  \u003Cli>ALLEA (2017). \u003Cem>The European Code of Conduct for Research Integrity\u003C\u002Fem>. [https:\u002F\u002Fwww.allea.org\u002Fcode-of-conduct]\u003C\u002Fli>\n  \u003Cli>Steneck, N. H. (2006). “Fostering integrity in research: Definitions, current knowledge, and future directions.” \u003Cem>Science and Engineering Ethics\u003C\u002Fem>, 12(1), 53–74.\u003C\u002Fli>\n  \u003Cli>Fanelli, D. (2009). “How many scientists fabricate and falsify research?” \u003Cem>PLoS ONE\u003C\u002Fem>, 4(5), e5738.\u003C\u002Fli>\n  \u003Cli>\u003Ca href=\"https:\u002F\u002Fori.hhs.gov\" target=\"_blank\">Office of Research Integrity – U.S. Department of Health &amp; Human Services\u003C\u002Fa>\u003C\u002Fli>\n  \u003Cli>\u003Ca href=\"https:\u002F\u002Fcope.org.uk\" target=\"_blank\">Committee on Publication Ethics (COPE)\u003C\u002Fa>\u003C\u002Fli>\n  \u003Cli>\u003Ca href=\"https:\u002F\u002Fwcrif.org\" target=\"_blank\">World Conferences on Research Integrity Foundation (WCRIF)\u003C\u002Fa>\u003C\u002Fli>\n  \u003Cli>\u003Ca href=\"https:\u002F\u002Ffigshare.com\" target=\"_blank\">Figshare – Open Data Platform\u003C\u002Fa>\u003C\u002Fli>\n  \u003Cli>\u003Ca href=\"https:\u002F\u002Fzenodo.org\" target=\"_blank\">Zenodo – Open Science Repository\u003C\u002Fa>\u003C\u002Fli>\n\u003C\u002Fol>\n\u003C\u002Fdiv>",{"id":18,"researcherId":10,"name":19,"imageUrl":20},2633,"Hoài Đặng","https:\u002F\u002Flh3.googleusercontent.com\u002Fa\u002FACg8ocLVXVafUxrnnC_H60UeQdpLE3UgeKGCSesypz_6Vi59B-n9C41A=s96-c",{"id":22,"researcherId":10,"name":23,"imageUrl":24},2681,"Cuong Ta","https:\u002F\u002Flh3.googleusercontent.com\u002Fa\u002FACg8ocKFuWh0ZD601Hp0_V_2xAK3kIOs20Kyv3V5ZLBo6fwfjyymJYzE=s96-c",[13],1,false,"PUBLISHED","2025-11-14T04:12:17.380+00:00","2025-11-14T07:19:39.235+00:00","2025-11-14T07:19:39.232+00:00",110,[34,45,56,67,78,84,95,106,112,118],{"id":35,"title":36,"term":37,"englishTitle":38,"definition":39,"discipline":40,"disciplineCode":41,"disciplineLabel":42,"disciplineColor":43,"disciplineIcon":44},"máy quang phổ echelle","Máy quang phổ echelle (echelle spectrometer) là gì?","Máy quang phổ echelle","echelle spectrometer","Máy quang phổ echelle là loại máy quang phổ nhiễu xạ độ phân giải cao, kết hợp cách tử echelle làm việc ở bậc nhiễu xạ cao với phần tử tán sắc chéo đặt vuông góc để tách các bậc phổ chồng lấp thành ảnh phổ hai chiều trên đầu thu mảng. Kiến trúc này cho phép ghi nhận đồng thời dải bước sóng rộng với năng suất phân giải lớn mà không cần quét cơ học.","NATURAL_SCIENCES","natural-sciences","Khoa học tự nhiên","#0E9F9C","atom",{"id":46,"title":47,"term":48,"englishTitle":49,"definition":50,"discipline":51,"disciplineCode":52,"disciplineLabel":53,"disciplineColor":54,"disciplineIcon":55},"hẹp tắc động mạch nội sọ","Hẹp tắc động mạch nội sọ là gì? Cơ chế và điều trị","Hẹp tắc động mạch nội sọ","intracranial arterial stenosis","Hẹp tắc động mạch nội sọ là tình trạng thu hẹp lòng mạch hoặc bít tắc hoàn toàn một hay nhiều động mạch lớn bên trong hộp sọ, làm giảm lưu lượng máu nuôi não và gây nguy cơ cao đột quỵ thiếu máu não, trong đó căn nguyên phổ biến nhất là xơ vữa động mạch.","MEDICAL_HEALTH_SCIENCES","medical-health-sciences","Khoa học y - dược","#D6336C","stethoscope",{"id":57,"title":58,"term":59,"englishTitle":60,"definition":61,"discipline":62,"disciplineCode":63,"disciplineLabel":64,"disciplineColor":65,"disciplineIcon":66},"phép biện chứng","Phép biện chứng (dialectic) là gì?","Phép biện chứng","dialectic","Phép biện chứng là một truyền thống phương pháp luận và lý luận triết học, trong thời cổ đại chỉ nghệ thuật đối thoại hỏi đáp truy tìm chân lý, còn trong triết học cận hiện đại chỉ học thuyết về sự vận động, mối liên hệ và chuyển hóa của khái niệm hoặc hiện thực thông qua mâu thuẫn.","HUMANITIES","humanities","Nhân văn và nghệ thuật","#9333EA","book-open",{"id":68,"title":69,"term":70,"englishTitle":71,"definition":72,"discipline":73,"disciplineCode":74,"disciplineLabel":75,"disciplineColor":76,"disciplineIcon":77},"vật liệu hybrid","Vật liệu hybrid (hybrid material) là gì?","Vật liệu hybrid","hybrid material","Vật liệu hybrid (vật liệu lai) là vật liệu cấu tạo từ hỗn hợp trộn lẫn mật thiết giữa thành phần hữu cơ, vô cơ hoặc cả hai, thường đan xen ở thang kích thước nhỏ hơn 1 µm (IUPAC, 2007) nhằm tạo ra tính chất hiệp đồng vượt trội so với từng thành phần đơn lẻ.","ENGINEERING_TECHNOLOGY","engineering-technology","Kỹ thuật và công nghệ","#5B62F4","cpu",{"id":79,"title":80,"term":81,"englishTitle":82,"definition":83,"discipline":40,"disciplineCode":41,"disciplineLabel":42,"disciplineColor":43,"disciplineIcon":44},"đường cong quantum seiberg witten","Đường cong quantum Seiberg-Witten là gì? Cơ chế và ứng dụng","Đường cong quantum Seiberg-Witten","quantum Seiberg-Witten curve","Đường cong quantum Seiberg-Witten là phiên bản lượng tử hóa của đường cong đại số Seiberg-Witten cổ điển, thu được khi nâng tọa độ trên đường cong lên toán tử không giao hoán để tạo thành phương trình vi phân hoặc sai phân tuyến tính trong giới hạn Nekrasov-Shatashvili của lý thuyết chuẩn siêu đối xứng N = 2.",{"id":85,"title":86,"term":87,"englishTitle":88,"definition":89,"discipline":90,"disciplineCode":91,"disciplineLabel":92,"disciplineColor":93,"disciplineIcon":94},"sản xuất giống","Sản xuất giống (seed production) là gì?","Sản xuất giống","seed production","Sản xuất giống (seed production) là quá trình tổ chức nhân số lượng, kiểm soát chất lượng và cung ứng vật liệu nhân giống từ nguồn giống gốc nhằm duy trì độ thuần di truyền, phẩm chất sinh lý và trạng thái sạch bệnh của giống trong sản xuất nông nghiệp.","AGRICULTURAL_SCIENCES","agricultural-sciences","Khoa học nông nghiệp","#2F9E44","sprout",{"id":96,"title":97,"term":98,"englishTitle":99,"definition":100,"discipline":101,"disciplineCode":102,"disciplineLabel":103,"disciplineColor":104,"disciplineIcon":105},"lý thuyết hình ảnh","Lý thuyết hình ảnh (image theory) là gì?","Lý thuyết hình ảnh","image theory","Lý thuyết hình ảnh (image theory) là một lý thuyết tâm lý học mô tả quá trình ra quyết định cá nhân và tổ chức do Lee Roy Beach và Terence R. Mitchell đề xuất năm 1987. Thay vì tối đa hóa hữu dụng kỳ vọng, lý thuyết này cho rằng con người sàng lọc phương án dựa trên mức độ tương thích với hệ thống giá trị, mục tiêu và kế hoạch sẵn có.","SOCIAL_SCIENCES","social-sciences","Khoa học xã hội","#E08600","users",{"id":107,"title":108,"term":109,"englishTitle":110,"definition":111,"discipline":73,"disciplineCode":74,"disciplineLabel":75,"disciplineColor":76,"disciplineIcon":77},"tổng hợp urê","Tổng hợp urê (urea synthesis) là gì?","Tổng hợp urê","urea synthesis","Tổng hợp urê là quá trình hóa học và công nghệ chuyển hóa amoniac (NH3) và carbon dioxide (CO2) — hoặc các nguồn carbon, nitơ thay thế qua lộ trình điện hóa, quang hóa — thành urê (CO(NH2)2), hợp chất đạm nền tảng của ngành phân bón và hóa chất công nghiệp.",{"id":113,"title":114,"term":115,"englishTitle":116,"definition":117,"discipline":40,"disciplineCode":41,"disciplineLabel":42,"disciplineColor":43,"disciplineIcon":44},"hấp phụ hóa học","Hấp phụ hóa học (chemisorption) là gì?","Hấp phụ hóa học","chemisorption","Hấp phụ hóa học (chemisorption) là quá trình hấp phụ phát sinh từ sự hình thành liên kết hóa học mạnh giữa chất bị hấp phụ và các tâm hoạt tính trên bề mặt chất hấp phụ, tạo thành một đơn lớp trên bề mặt.",{"id":119,"title":120,"term":121,"englishTitle":122,"definition":123,"discipline":73,"disciplineCode":74,"disciplineLabel":75,"disciplineColor":76,"disciplineIcon":77},"mô đun đàn hồi động","Mô đun đàn hồi động (dynamic elastic modulus) là gì?","Mô đun đàn hồi động","dynamic elastic modulus","Mô đun đàn hồi động là đại lượng cơ học đặc trưng cho độ cứng đàn hồi của vật liệu dưới tải trọng biến thiên theo thời gian, dao động điều hòa hoặc sóng ứng suất biên độ nhỏ. Đại lượng này thường được xác định không phá hủy bằng đo tần số cộng hưởng, vận tốc xung siêu âm hoặc phân tích cơ động học."]