[{"data":1,"prerenderedAt":-1},["ShallowReactive",2],{"_public_topic_publications_pbmcs{\"limit\":5}":3,"_public_topic_byId_pbmcs":11},{"code":4,"data":5,"meta":10},"SUCCESS",{"latest":6,"mostCited":7,"vietnamFeatured":8,"vietnamLatest":9},[],[],[],[],null,{"code":4,"data":12,"meta":10},{"id":13,"title":14,"description":15,"content":16,"term":13,"englishTitle":10,"synonyms":10,"definition":10,"discipline":10,"references":10,"faqs":10,"createUser":17,"publishUser":21,"keywords":22,"keywordCount":23,"enrichTopicLink":24,"status":25,"createTime":26,"updateTime":27,"publishTime":28,"linkEnrichedTime":10,"publicationScanTime":10,"contentErrorMessage":10,"viewCount":29,"wikidataId":10,"relateTopics":30},"pbmcs","Pbmcs là gì? Các bài báo nghiên cứu khoa học liên quan","PBMCs là tập hợp tế bào máu đơn nhân gồm lymphocyte và monocyte, được tách từ máu ngoại vi, đóng vai trò trung tâm trong hệ miễn dịch người. Chúng phản ánh hoạt động miễn dịch ngoại vi, thường dùng trong nghiên cứu y sinh, xét nghiệm miễn dịch và phát triển liệu pháp điều trị cá thể hóa. ","\u003Cdiv>\u003Ch2>Khái niệm PBMCs\u003C\u002Fh2>\n\u003Cp>PBMCs (Peripheral Blood Mononuclear Cells) là tập hợp các tế bào máu đơn nhân có nhân tròn, được tách chiết từ máu ngoại vi người hoặc động vật có vú. Tên gọi \"đơn nhân\" phản ánh đặc điểm hình thái: mỗi tế bào chỉ chứa một nhân, không phân thùy, trái ngược với các tế bào bạch cầu hạt như bạch cầu trung tính hoặc bạch cầu ái toan. PBMCs bao gồm chủ yếu các tế bào miễn dịch đóng vai trò trung tâm trong phản ứng miễn dịch bẩm sinh và thích nghi.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Trong y học và sinh học phân tử, PBMCs được xem là nguồn mẫu sinh học quan trọng để nghiên cứu phản ứng miễn dịch, biểu hiện gen, phát hiện bệnh và đánh giá hiệu quả điều trị. Khác với huyết thanh hoặc huyết tương, PBMCs cung cấp thông tin từ tế bào sống, phản ánh đầy đủ hoạt tính sinh học theo thời gian thực.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>PBMCs được sử dụng rộng rãi trong các nghiên cứu về ung thư, bệnh tự miễn, bệnh truyền nhiễm, vaccine, cũng như trong các thử nghiệm lâm sàng đánh giá độc tính hoặc đáp ứng của hệ miễn dịch đối với thuốc sinh học.\u003C\u002Fp>\n\n\u003Ch2>Thành phần chính của PBMCs\u003C\u002Fh2>\n\u003Cp>PBMCs là một quần thể không đồng nhất bao gồm nhiều loại tế bào miễn dịch. Mỗi loại đóng vai trò đặc hiệu trong đáp ứng miễn dịch tự nhiên hoặc thích nghi. Sự đa dạng này là lý do PBMCs được ứng dụng trong nhiều lĩnh vực nghiên cứu khác nhau.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Thành phần cơ bản trong PBMCs bao gồm:\u003C\u002Fp>\n\u003Cul>\n  \u003Cli>\u003Cstrong>Tế bào T (T lymphocytes):\u003C\u002Fstrong> gồm T CD4+ (hỗ trợ miễn dịch) và T CD8+ (tế bào gây độc).\u003C\u002Fli>\n  \u003Cli>\u003Cstrong>Tế bào B (B lymphocytes):\u003C\u002Fstrong> chịu trách nhiệm sản xuất kháng thể đặc hiệu.\u003C\u002Fli>\n  \u003Cli>\u003Cstrong>Tế bào NK (Natural Killer):\u003C\u002Fstrong> tiêu diệt tế bào lạ hoặc tế bào nhiễm virus không cần MHC.\u003C\u002Fli>\n  \u003Cli>\u003Cstrong>Monocytes:\u003C\u002Fstrong> biệt hóa thành đại thực bào hoặc tế bào trình diện kháng nguyên (APC) tại mô.\u003C\u002Fli>\n\u003C\u002Ful>\n\u003Cp>Phân bố tương đối của các thành phần trong mẫu PBMCs của người trưởng thành:\u003C\u002Fp>\n\u003Ctable border=\"1\" cellpadding=\"6\">\n  \u003Ctbody>\u003Ctr>\n    \u003Cth>Loại tế bào\u003C\u002Fth>\n    \u003Cth>Tỷ lệ trung bình\u003C\u002Fth>\n    \u003Cth>Vai trò\u003C\u002Fth>\n  \u003C\u002Ftr>\n  \u003Ctr>\n    \u003Ctd>Tế bào T CD4+\u003C\u002Ftd>\n    \u003Ctd>~35–50%\u003C\u002Ftd>\n    \u003Ctd>Điều hòa phản ứng miễn dịch, hỗ trợ tế bào B và T khác\u003C\u002Ftd>\n  \u003C\u002Ftr>\n  \u003Ctr>\n    \u003Ctd>Tế bào T CD8+\u003C\u002Ftd>\n    \u003Ctd>~15–25%\u003C\u002Ftd>\n    \u003Ctd>Tiêu diệt tế bào nhiễm virus và ung thư\u003C\u002Ftd>\n  \u003C\u002Ftr>\n  \u003Ctr>\n    \u003Ctd>Tế bào B\u003C\u002Ftd>\n    \u003Ctd>~5–10%\u003C\u002Ftd>\n    \u003Ctd>Sản xuất kháng thể\u003C\u002Ftd>\n  \u003C\u002Ftr>\n  \u003Ctr>\n    \u003Ctd>Tế bào NK\u003C\u002Ftd>\n    \u003Ctd>~5–15%\u003C\u002Ftd>\n    \u003Ctd>Phát hiện và tiêu diệt tế bào dị thường\u003C\u002Ftd>\n  \u003C\u002Ftr>\n  \u003Ctr>\n    \u003Ctd>Monocytes\u003C\u002Ftd>\n    \u003Ctd>~10–20%\u003C\u002Ftd>\n    \u003Ctd>Thực bào và trình diện kháng nguyên\u003C\u002Ftd>\n  \u003C\u002Ftr>\n\u003C\u002Ftbody>\u003C\u002Ftable>\n\u003Cp>Các tế bào này được định danh thông qua marker bề mặt, ví dụ CD3 cho tế bào T, CD19 cho tế bào B, CD14 cho monocyte, và CD56 cho NK cells. Nhờ đó, người nghiên cứu có thể phân tích chính xác thành phần PBMCs bằng kỹ thuật flow cytometry.\u003C\u002Fp>\n\n\u003Ch2>Phương pháp phân lập PBMCs\u003C\u002Fh2>\n\u003Cp>PBMCs được phân lập từ máu toàn phần bằng phương pháp ly tâm trên gradient tỉ trọng (density gradient centrifugation). Môi trường Ficoll-Paque là loại phổ biến nhất để tạo lớp phân tách giữa các thành phần máu. Sau khi ly tâm, lớp PBMCs sẽ nổi ở vùng \"buffy coat\" – lớp giữa plasma và hồng cầu.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Quy trình tách PBMCs cơ bản gồm các bước:\u003C\u002Fp>\n\u003Col>\n  \u003Cli>Thu thập máu toàn phần có chống đông (EDTA hoặc Heparin).\u003C\u002Fli>\n  \u003Cli>Pha loãng máu với PBS theo tỉ lệ 1:1 để giảm độ nhớt.\u003C\u002Fli>\n  \u003Cli>Cho nhẹ nhàng lên lớp Ficoll trong ống ly tâm (không trộn lẫn).\u003C\u002Fli>\n  \u003Cli>Ly tâm 400×g trong 30 phút ở nhiệt độ phòng, không phanh.\u003C\u002Fli>\n  \u003Cli>Thu lớp buffy coat, rửa lại 2–3 lần bằng PBS, ly tâm nhẹ để loại bỏ Ficoll và huyết tương còn sót.\u003C\u002Fli>\n\u003C\u002Fol>\n\u003Cp>Chất lượng phân lập phụ thuộc nhiều vào thao tác nhẹ nhàng khi phân lớp và điều kiện ly tâm. Quá trình thu PBMCs nên hoàn thành trong vòng 6 giờ sau lấy máu để đảm bảo tính toàn vẹn của tế bào.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Chi tiết kỹ thuật có thể tham khảo tại \u003Ca href=\"https:\u002F\u002Fwww.atcc.org\u002Fresources\u002Fprotocols\u002Fisolation-of-pbmcs-from-whole-blood\" target=\"_blank\">ATCC Protocols – Isolation of PBMCs\u003C\u002Fa>.\u003C\u002Fp>\n\n\u003Ch2>Ứng dụng trong nghiên cứu y sinh\u003C\u002Fh2>\n\u003Cp>PBMCs là một công cụ không thể thiếu trong các nghiên cứu miễn dịch học, sinh học tế bào, và y học chính xác. Tính khả thi cao trong việc thu mẫu và phản ánh trung thực hệ miễn dịch ngoại vi khiến chúng trở thành lựa chọn tối ưu trong các nghiên cứu tiền lâm sàng và lâm sàng.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Một số ứng dụng điển hình của PBMCs:\u003C\u002Fp>\n\u003Cul>\n  \u003Cli>\u003Cstrong>Đánh giá đáp ứng miễn dịch:\u003C\u002Fstrong> sử dụng flow cytometry để phân tích phân nhóm lymphocyte, đo mức độ hoạt hóa hoặc phân tử đồng kích thích.\u003C\u002Fli>\n  \u003Cli>\u003Cstrong>Đo tiết cytokine:\u003C\u002Fstrong> các test ELISA, ELISPOT, hoặc multiplex assay được áp dụng trên môi trường nuôi PBMCs sau khi kích thích bằng kháng nguyên hoặc mitogen.\u003C\u002Fli>\n  \u003Cli>\u003Cstrong>Nuôi cấy PBMCs dài hạn:\u003C\u002Fstrong> cho phép nghiên cứu biệt hóa tế bào T hoặc tạo ra tế bào CAR-T từ nguồn PBMCs người bệnh.\u003C\u002Fli>\n\u003C\u002Ful>\n\u003Cp>PBMCs cũng được sử dụng để phân tích biểu hiện gen và protein trong các nghiên cứu bệnh lý như HIV, lupus, viêm khớp dạng thấp, và ung thư máu. Việc sử dụng mẫu PBMCs cho phép thu được dữ liệu phản ánh hệ miễn dịch tự nhiên theo từng cá nhân, hỗ trợ rất tốt cho y học cá thể hóa.\u003C\u002Fp>\n\u003Ch2>Vai trò trong miễn dịch học\u003C\u002Fh2>\n\u003Cp>PBMCs là đại diện tiêu biểu của hệ miễn dịch ngoại vi, đóng vai trò chủ đạo trong việc nhận diện, phản ứng và điều hòa miễn dịch khi cơ thể bị nhiễm bệnh. Sự hiện diện của cả tế bào miễn dịch bẩm sinh (như monocyte, NK cells) và miễn dịch thích nghi (T, B lymphocytes) cho phép PBMCs phản ánh toàn diện hoạt động miễn dịch ở cấp tế bào.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Khi được kích thích bởi tác nhân gây bệnh, PBMCs có thể hoạt hóa và tiết ra các cytokine như IL‑2, TNF‑α, IFN‑γ. Việc đo lường các cytokine này sau kích thích (ví dụ bằng LPS hoặc peptide kháng nguyên) giúp đánh giá mức độ đáp ứng miễn dịch và khả năng phân cực tế bào T.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Các xét nghiệm phổ biến sử dụng PBMCs trong miễn dịch học:\u003C\u002Fp>\n\u003Cul>\n  \u003Cli>ELISPOT: phát hiện tế bào tiết cytokine\u003C\u002Fli>\n  \u003Cli>Intracellular staining (ICS): phân tích cytokine nội bào bằng flow cytometry\u003C\u002Fli>\n  \u003Cli>Proliferation assay (CFSE): đo sự phân chia của tế bào T\u003C\u002Fli>\n  \u003Cli>Phospho-flow: xác định tín hiệu truyền vào nhân qua protein phosphoryl hóa\u003C\u002Fli>\n\u003C\u002Ful>\n\n\u003Ch2>Lưu trữ và bảo quản PBMCs\u003C\u002Fh2>\n\u003Cp>PBMCs có thể được bảo quản lâu dài bằng phương pháp cryopreservation (đông lạnh sâu) trong dung dịch chứa chất bảo vệ tế bào như DMSO. Sau khi được giã đông đúng cách, tế bào vẫn giữ được khả năng sống sót cao và chức năng sinh học tương đối ổn định, nếu điều kiện bảo quản được đảm bảo.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Thành phần môi trường đông lạnh PBMCs điển hình:\u003C\u002Fp>\n\u003Ctable border=\"1\" cellpadding=\"6\">\n  \u003Ctbody>\u003Ctr>\n    \u003Cth>Thành phần\u003C\u002Fth>\n    \u003Cth>Nồng độ\u003C\u002Fth>\n    \u003Cth>Chức năng\u003C\u002Fth>\n  \u003C\u002Ftr>\n  \u003Ctr>\n    \u003Ctd>DMSO\u003C\u002Ftd>\n    \u003Ctd>10%\u003C\u002Ftd>\n    \u003Ctd>Bảo vệ màng tế bào khỏi đóng băng\u003C\u002Ftd>\n  \u003C\u002Ftr>\n  \u003Ctr>\n    \u003Ctd>FBS (fetal bovine serum)\u003C\u002Ftd>\n    \u003Ctd>90%\u003C\u002Ftd>\n    \u003Ctd>Chất đệm sinh học, dinh dưỡng\u003C\u002Ftd>\n  \u003C\u002Ftr>\n\u003C\u002Ftbody>\u003C\u002Ftable>\n\u003Cp>PBMCs nên được làm lạnh chậm với tốc độ khoảng −1°C\u002Fphút trước khi đưa vào bảo quản ở −80°C hoặc bình nitơ lỏng (−196°C). Trước khi sử dụng, PBMCs cần được giã đông nhanh (37°C), sau đó rửa lại bằng môi trường lạnh để loại bỏ DMSO và ổn định tế bào.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Tỷ lệ sống sau giã đông thường dao động từ 80–95% nếu thực hiện đúng quy trình, và được kiểm tra bằng các dye loại trừ như Trypan blue hoặc PI (Propidium Iodide).\u003C\u002Fp>\n\n\u003Ch2>PBMCs trong điều trị tế bào\u003C\u002Fh2>\n\u003Cp>PBMCs là nguồn nguyên liệu nền tảng để phát triển các liệu pháp miễn dịch tế bào hiện đại. Nhờ sự đa dạng tế bào, các nhà nghiên cứu có thể chọn lọc, kích hoạt và lập trình lại các dòng tế bào miễn dịch từ PBMCs nhằm điều trị các bệnh lý phức tạp như ung thư, viêm tự miễn hoặc nhiễm trùng mạn tính.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Các ứng dụng điều trị từ PBMCs phổ biến hiện nay:\u003C\u002Fp>\n\u003Cul>\n  \u003Cli>CAR‑T cells: tái lập trình tế bào T diệt ung thư bằng thụ thể nhân tạo\u003C\u002Fli>\n  \u003Cli>Tế bào NK hoạt hóa: tăng khả năng tiêu diệt tế bào ung thư không cần trình diện kháng nguyên\u003C\u002Fli>\n  \u003Cli>Tế bào đuôi gai (Dendritic cells): trình diện kháng nguyên để kích thích tế bào T\u003C\u002Fli>\n\u003C\u002Ful>\n\u003Cp>PBMCs còn được dùng làm công cụ đánh giá độc tính miễn dịch (immunotoxicity) trong nghiên cứu tiền lâm sàng, giúp phát hiện các phản ứng phụ sớm trước khi thử nghiệm lâm sàng.\u003C\u002Fp>\n\n\u003Ch2>Đặc điểm sinh học phân tử\u003C\u002Fh2>\n\u003Cp>PBMCs là mẫu thuận lợi để phân tích đa dạng sinh học phân tử vì chúng có thể được tách RNA, DNA, protein, đồng thời dễ dàng định danh thông qua các marker bề mặt tế bào. Các nghiên cứu về biểu hiện gen, methyl hóa DNA, hoặc microRNA đều có thể thực hiện từ PBMCs.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Phổ biểu hiện marker bề mặt phổ biến:\u003C\u002Fp>\n\u003Ctable border=\"1\" cellpadding=\"6\">\n  \u003Ctbody>\u003Ctr>\n    \u003Cth>Loại tế bào\u003C\u002Fth>\n    \u003Cth>Marker chính\u003C\u002Fth>\n    \u003Cth>Kỹ thuật định danh\u003C\u002Fth>\n  \u003C\u002Ftr>\n  \u003Ctr>\n    \u003Ctd>T tế bào CD4+\u003C\u002Ftd>\n    \u003Ctd>CD3+CD4+\u003C\u002Ftd>\n    \u003Ctd>Flow cytometry\u003C\u002Ftd>\n  \u003C\u002Ftr>\n  \u003Ctr>\n    \u003Ctd>T tế bào CD8+\u003C\u002Ftd>\n    \u003Ctd>CD3+CD8+\u003C\u002Ftd>\n    \u003Ctd>Flow cytometry\u003C\u002Ftd>\n  \u003C\u002Ftr>\n  \u003Ctr>\n    \u003Ctd>B tế bào\u003C\u002Ftd>\n    \u003Ctd>CD19+\u003C\u002Ftd>\n    \u003Ctd>Flow cytometry\u003C\u002Ftd>\n  \u003C\u002Ftr>\n  \u003Ctr>\n    \u003Ctd>Monocytes\u003C\u002Ftd>\n    \u003Ctd>CD14+\u003C\u002Ftd>\n    \u003Ctd>Flow cytometry\u003C\u002Ftd>\n  \u003C\u002Ftr>\n  \u003Ctr>\n    \u003Ctd>NK cells\u003C\u002Ftd>\n    \u003Ctd>CD3−CD56+\u003C\u002Ftd>\n    \u003Ctd>Flow cytometry\u003C\u002Ftd>\n  \u003C\u002Ftr>\n\u003C\u002Ftbody>\u003C\u002Ftable>\n\u003Cp>Các kỹ thuật omics hiện đại như transcriptomics, epigenomics, hoặc single-cell RNAseq đang ngày càng phổ biến với mẫu PBMCs, nhờ khả năng phản ánh chính xác trạng thái miễn dịch theo thời gian hoặc theo cá thể.\u003C\u002Fp>\n\n\u003Ch2>Hạn chế và biến động trong mẫu PBMCs\u003C\u002Fh2>\n\u003Cp>Dù có nhiều ưu điểm, PBMCs cũng có một số hạn chế cần lưu ý trong nghiên cứu và ứng dụng lâm sàng. Mẫu PBMCs dễ bị biến động bởi yếu tố sinh lý, thời gian lấy mẫu, điều kiện bảo quản và quy trình tách chiết.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Các yếu tố ảnh hưởng đến tính ổn định của PBMCs:\u003C\u002Fp>\n\u003Cul>\n  \u003Cli>Giới tính, tuổi và trạng thái miễn dịch của người hiến\u003C\u002Fli>\n  \u003Cli>Giờ lấy mẫu (do nhịp sinh học ảnh hưởng tới biểu hiện cytokine)\u003C\u002Fli>\n  \u003Cli>Thời gian từ lấy máu đến xử lý mẫu (tốt nhất dưới 6 giờ)\u003C\u002Fli>\n  \u003Cli>Phương pháp ly tâm và môi trường rửa tế bào\u003C\u002Fli>\n\u003C\u002Ful>\n\u003Cp>Để tăng tính lặp lại, các nghiên cứu sử dụng PBMCs cần chuẩn hóa quy trình xử lý mẫu, đồng thời luôn có nhóm chứng dương và âm phù hợp trong các phép đo miễn dịch.\u003C\u002Fp>\n\n\u003Ch2>Tiềm năng trong y học cá thể hóa\u003C\u002Fh2>\n\u003Cp>Với khả năng phản ánh hệ miễn dịch theo thời gian thực và tính cá thể hóa cao, PBMCs đang được xem là nền tảng cho y học chính xác và y học tái tạo. Chúng cho phép phát hiện biomarker đặc trưng từng bệnh nhân, từ đó hỗ trợ phân nhóm bệnh, lựa chọn phác đồ điều trị và đánh giá nguy cơ miễn dịch đối với thuốc.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Trong nghiên cứu vaccine, PBMCs giúp đo lường hiệu quả miễn dịch thông qua sự thay đổi số lượng tế bào T, mức tiết cytokine và khả năng biệt hóa sau khi kích thích kháng nguyên. PBMCs cũng đang được dùng để phát triển xét nghiệm miễn dịch mới, đặc biệt trong ung thư và bệnh tự miễn.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Y học cá thể hóa dựa trên PBMCs mở ra hướng tiếp cận điều trị không chỉ dựa vào chẩn đoán bệnh, mà còn vào đặc điểm miễn dịch của từng người – yếu tố quyết định hiệu quả và độ an toàn của thuốc sinh học hiện đại.\u003C\u002Fp>\n\n\u003Ch2>Tài liệu tham khảo\u003C\u002Fh2>\n\u003Cul>\n  \u003Cli>\u003Ca href=\"https:\u002F\u002Fwww.ncbi.nlm.nih.gov\u002Fpmc\u002Farticles\u002FPMC6955568\u002F\" target=\"_blank\">NCBI – PBMC isolation and functional assays\u003C\u002Fa>\u003C\u002Fli>\n  \u003Cli>\u003Ca href=\"https:\u002F\u002Fwww.nature.com\u002Farticles\u002Fs41596-020-0312-6\" target=\"_blank\">Nature Protocols – Isolation of human PBMCs\u003C\u002Fa>\u003C\u002Fli>\n  \u003Cli>\u003Ca href=\"https:\u002F\u002Fwww.atcc.org\u002Fresources\u002Fprotocols\u002Fisolation-of-pbmcs-from-whole-blood\" target=\"_blank\">ATCC – Isolation of PBMCs\u003C\u002Fa>\u003C\u002Fli>\n  \u003Cli>\u003Ca href=\"https:\u002F\u002Fwww.frontiersin.org\u002Farticles\u002F10.3389\u002Ffimmu.2019.00469\u002Ffull\" target=\"_blank\">Frontiers in Immunology – Applications of PBMCs in immunology\u003C\u002Fa>\u003C\u002Fli>\n  \u003Cli>\u003Ca href=\"https:\u002F\u002Fwww.thermofisher.com\u002Forder\u002Fcatalog\u002Fproduct\u002F12661011\" target=\"_blank\">ThermoFisher – Ficoll™ for PBMC separation\u003C\u002Fa>\u003C\u002Fli>\n\u003C\u002Ful>\n\u003C\u002Fdiv>",{"id":18,"researcherId":10,"name":19,"imageUrl":20},2681,"Cuong Ta","https:\u002F\u002Flh3.googleusercontent.com\u002Fa\u002FACg8ocKFuWh0ZD601Hp0_V_2xAK3kIOs20Kyv3V5ZLBo6fwfjyymJYzE=s96-c",{"id":18,"researcherId":10,"name":19,"imageUrl":20},[13],1,false,"PUBLISHED","2025-11-13T07:17:42.359+00:00","2025-11-13T07:36:35.762+00:00","2025-11-13T07:36:35.753+00:00",158,[31,42,53,64,75,81,92,103,109,115],{"id":32,"title":33,"term":34,"englishTitle":35,"definition":36,"discipline":37,"disciplineCode":38,"disciplineLabel":39,"disciplineColor":40,"disciplineIcon":41},"máy quang phổ echelle","Máy quang phổ echelle (echelle spectrometer) là gì?","Máy quang phổ echelle","echelle spectrometer","Máy quang phổ echelle là loại máy quang phổ nhiễu xạ độ phân giải cao, kết hợp cách tử echelle làm việc ở bậc nhiễu xạ cao với phần tử tán sắc chéo đặt vuông góc để tách các bậc phổ chồng lấp thành ảnh phổ hai chiều trên đầu thu mảng. Kiến trúc này cho phép ghi nhận đồng thời dải bước sóng rộng với năng suất phân giải lớn mà không cần quét cơ học.","NATURAL_SCIENCES","natural-sciences","Khoa học tự nhiên","#0E9F9C","atom",{"id":43,"title":44,"term":45,"englishTitle":46,"definition":47,"discipline":48,"disciplineCode":49,"disciplineLabel":50,"disciplineColor":51,"disciplineIcon":52},"hẹp tắc động mạch nội sọ","Hẹp tắc động mạch nội sọ là gì? Cơ chế và điều trị","Hẹp tắc động mạch nội sọ","intracranial arterial stenosis","Hẹp tắc động mạch nội sọ là tình trạng thu hẹp lòng mạch hoặc bít tắc hoàn toàn một hay nhiều động mạch lớn bên trong hộp sọ, làm giảm lưu lượng máu nuôi não và gây nguy cơ cao đột quỵ thiếu máu não, trong đó căn nguyên phổ biến nhất là xơ vữa động mạch.","MEDICAL_HEALTH_SCIENCES","medical-health-sciences","Khoa học y - dược","#D6336C","stethoscope",{"id":54,"title":55,"term":56,"englishTitle":57,"definition":58,"discipline":59,"disciplineCode":60,"disciplineLabel":61,"disciplineColor":62,"disciplineIcon":63},"phép biện chứng","Phép biện chứng (dialectic) là gì?","Phép biện chứng","dialectic","Phép biện chứng là một truyền thống phương pháp luận và lý luận triết học, trong thời cổ đại chỉ nghệ thuật đối thoại hỏi đáp truy tìm chân lý, còn trong triết học cận hiện đại chỉ học thuyết về sự vận động, mối liên hệ và chuyển hóa của khái niệm hoặc hiện thực thông qua mâu thuẫn.","HUMANITIES","humanities","Nhân văn và nghệ thuật","#9333EA","book-open",{"id":65,"title":66,"term":67,"englishTitle":68,"definition":69,"discipline":70,"disciplineCode":71,"disciplineLabel":72,"disciplineColor":73,"disciplineIcon":74},"vật liệu hybrid","Vật liệu hybrid (hybrid material) là gì?","Vật liệu hybrid","hybrid material","Vật liệu hybrid (vật liệu lai) là vật liệu cấu tạo từ hỗn hợp trộn lẫn mật thiết giữa thành phần hữu cơ, vô cơ hoặc cả hai, thường đan xen ở thang kích thước nhỏ hơn 1 µm (IUPAC, 2007) nhằm tạo ra tính chất hiệp đồng vượt trội so với từng thành phần đơn lẻ.","ENGINEERING_TECHNOLOGY","engineering-technology","Kỹ thuật và công nghệ","#5B62F4","cpu",{"id":76,"title":77,"term":78,"englishTitle":79,"definition":80,"discipline":37,"disciplineCode":38,"disciplineLabel":39,"disciplineColor":40,"disciplineIcon":41},"đường cong quantum seiberg witten","Đường cong quantum Seiberg-Witten là gì? Cơ chế và ứng dụng","Đường cong quantum Seiberg-Witten","quantum Seiberg-Witten curve","Đường cong quantum Seiberg-Witten là phiên bản lượng tử hóa của đường cong đại số Seiberg-Witten cổ điển, thu được khi nâng tọa độ trên đường cong lên toán tử không giao hoán để tạo thành phương trình vi phân hoặc sai phân tuyến tính trong giới hạn Nekrasov-Shatashvili của lý thuyết chuẩn siêu đối xứng N = 2.",{"id":82,"title":83,"term":84,"englishTitle":85,"definition":86,"discipline":87,"disciplineCode":88,"disciplineLabel":89,"disciplineColor":90,"disciplineIcon":91},"sản xuất giống","Sản xuất giống (seed production) là gì?","Sản xuất giống","seed production","Sản xuất giống (seed production) là quá trình tổ chức nhân số lượng, kiểm soát chất lượng và cung ứng vật liệu nhân giống từ nguồn giống gốc nhằm duy trì độ thuần di truyền, phẩm chất sinh lý và trạng thái sạch bệnh của giống trong sản xuất nông nghiệp.","AGRICULTURAL_SCIENCES","agricultural-sciences","Khoa học nông nghiệp","#2F9E44","sprout",{"id":93,"title":94,"term":95,"englishTitle":96,"definition":97,"discipline":98,"disciplineCode":99,"disciplineLabel":100,"disciplineColor":101,"disciplineIcon":102},"lý thuyết hình ảnh","Lý thuyết hình ảnh (image theory) là gì?","Lý thuyết hình ảnh","image theory","Lý thuyết hình ảnh (image theory) là một lý thuyết tâm lý học mô tả quá trình ra quyết định cá nhân và tổ chức do Lee Roy Beach và Terence R. Mitchell đề xuất năm 1987. Thay vì tối đa hóa hữu dụng kỳ vọng, lý thuyết này cho rằng con người sàng lọc phương án dựa trên mức độ tương thích với hệ thống giá trị, mục tiêu và kế hoạch sẵn có.","SOCIAL_SCIENCES","social-sciences","Khoa học xã hội","#E08600","users",{"id":104,"title":105,"term":106,"englishTitle":107,"definition":108,"discipline":70,"disciplineCode":71,"disciplineLabel":72,"disciplineColor":73,"disciplineIcon":74},"tổng hợp urê","Tổng hợp urê (urea synthesis) là gì?","Tổng hợp urê","urea synthesis","Tổng hợp urê là quá trình hóa học và công nghệ chuyển hóa amoniac (NH3) và carbon dioxide (CO2) — hoặc các nguồn carbon, nitơ thay thế qua lộ trình điện hóa, quang hóa — thành urê (CO(NH2)2), hợp chất đạm nền tảng của ngành phân bón và hóa chất công nghiệp.",{"id":110,"title":111,"term":112,"englishTitle":113,"definition":114,"discipline":37,"disciplineCode":38,"disciplineLabel":39,"disciplineColor":40,"disciplineIcon":41},"hấp phụ hóa học","Hấp phụ hóa học (chemisorption) là gì?","Hấp phụ hóa học","chemisorption","Hấp phụ hóa học (chemisorption) là quá trình hấp phụ phát sinh từ sự hình thành liên kết hóa học mạnh giữa chất bị hấp phụ và các tâm hoạt tính trên bề mặt chất hấp phụ, tạo thành một đơn lớp trên bề mặt.",{"id":116,"title":117,"term":118,"englishTitle":119,"definition":120,"discipline":70,"disciplineCode":71,"disciplineLabel":72,"disciplineColor":73,"disciplineIcon":74},"mô đun đàn hồi động","Mô đun đàn hồi động (dynamic elastic modulus) là gì?","Mô đun đàn hồi động","dynamic elastic modulus","Mô đun đàn hồi động là đại lượng cơ học đặc trưng cho độ cứng đàn hồi của vật liệu dưới tải trọng biến thiên theo thời gian, dao động điều hòa hoặc sóng ứng suất biên độ nhỏ. Đại lượng này thường được xác định không phá hủy bằng đo tần số cộng hưởng, vận tốc xung siêu âm hoặc phân tích cơ động học."]