[{"data":1,"prerenderedAt":-1},["ShallowReactive",2],{"_public_topic_publications_nam%20b%E1%BB%99{\"limit\":5}":3,"_public_topic_byId_nam bộ":11},{"code":4,"data":5,"meta":10},"SUCCESS",{"latest":6,"mostCited":7,"vietnamFeatured":8,"vietnamLatest":9},[],[],[],[],null,{"code":4,"data":12,"meta":10},{"id":13,"title":14,"description":15,"content":16,"term":13,"englishTitle":10,"synonyms":10,"definition":10,"discipline":10,"references":10,"faqs":10,"createUser":17,"publishUser":21,"keywords":25,"keywordCount":36,"enrichTopicLink":37,"status":38,"createTime":39,"updateTime":40,"publishTime":41,"linkEnrichedTime":42,"publicationScanTime":43,"contentErrorMessage":10,"viewCount":44,"relateTopics":45},"nam bộ","Nam bộ là gì? Các bài báo nghiên cứu khoa học liên quan","Nam Bộ là một vùng địa lý – văn hóa rộng lớn ở phía Nam Việt Nam, bao gồm Đông Nam Bộ và Tây Nam Bộ, nổi bật với địa hình đồng bằng và mạng lưới sông ngòi. Khái niệm Nam Bộ phản ánh đặc điểm tự nhiên, lịch sử khai phá và sự phát triển kinh tế – xã hội đặc trưng của vùng cực Nam đất nước. ","\u003Cdiv>\u003Ch2>Định nghĩa Nam Bộ\u003C\u002Fh2>\n\u003Cp>Nam Bộ là vùng địa lý – văn hóa lớn ở phía Nam Việt Nam, thường được gọi là miền Nam, bao gồm hai tiểu vùng Đông Nam Bộ và Tây Nam Bộ (Đồng Bằng Sông Cửu Long). Vùng này không phải đơn vị hành chính cấp cao nhất, mà mang tính cách gọi vùng sinh địa lý – văn hóa để nhận dạng đặc điểm tự nhiên, văn hóa và kinh tế.\u003C\u002Fp>  \n\u003Cp>Nam Bộ có vị trí địa lý cuối cùng về phía Nam của đất nước, nơi hệ thống sông Mekong và sông Đồng Nai hội nhập vào biển Đông. Khái niệm Nam Bộ cũng mang ý nghĩa lịch sử – chính trị, vì từ thời phong kiến đến hiện đại nó được gọi là Nam Kỳ, Nam Phần, vùng đất mở rộng cuối cùng của quá trình “Nam tiến”.\u003C\u002Fp>  \n\u003Cp>Khái niệm vùng Nam Bộ cũng được hiểu theo vùng văn hóa – thiên nhiên với đặc điểm khí hậu, thổ nhưỡng và hệ sinh thái sông ngòi đặc trưng, khác biệt rõ với Bắc Bộ và Trung Bộ. Theo Luật Minh Khuê, Nam Bộ hiện gồm các tỉnh Đông Nam Bộ và các tỉnh Tây Nam Bộ (Đồng bằng sông Cửu Long). \u003Ca href=\"https:\u002F\u002Fluatminhkhue.vn\u002Ftim-hieu-ve-vung-van-hoa-nam-bo.aspx\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\">LuatMinhKhue – Vùng văn hóa Nam Bộ\u003C\u002Fa>\u003C\u002Fp>\n\n\u003Ch2>Vị trí địa lý và địa hình\u003C\u002Fh2>\n\u003Cp>Nam Bộ có ranh giới với Campuchia về phía Tây Bắc, với biển Đông về phía Nam và Đông, giáp Nam Trung Bộ và Tây Nguyên về phía Bắc. Diện tích vùng lớn, bao gồm phần đất thấp của đồng bằng phù sa và vùng đồi đất đỏ bazan ở phần Đông Nam Bộ.\u003C\u002Fp>  \n\u003Cp>Địa hình Tây Nam Bộ chủ yếu là đồng bằng rộng, độ cao trung bình chỉ khoảng 0,5–2 mét so với mực nước biển, có nhiều vùng thấp hơn, dễ bị ngập úng hoặc xâm nhập mặn. Trong khi đó, Đông Nam Bộ có nhiều vùng đồi núi thấp, đất bazan, cao hơn và ít chịu ảnh hưởng ngập lụt nặng.\u003C\u002Fp>  \n\u003Cp>Bảng tóm tắt đặc điểm địa hình:\u003C\u002Fp>  \n\u003Ctable border=\"1\" cellpadding=\"6\">  \n  \u003Ctbody>\u003Ctr>\u003Cth>Tiểu vùng\u003C\u002Fth>\u003Cth>Đặc điểm địa hình\u003C\u002Fth>\u003Cth>Ưu\u002Fkhó khăn\u003C\u002Fth>\u003C\u002Ftr>  \n  \u003Ctr>\u003Ctd>Đông Nam Bộ\u003C\u002Ftd>\u003Ctd>Đồi núi thấp, đất bazan, xen vùng phù sa cổ\u003C\u002Ftd>\u003Ctd>Địa hình cao ít ngập, thuận lợi {{topic|%7B%22topic%22%3A%22ph%C3%A1t%20tri%E1%BB%83n%20c%C3%B4ng%20nghi%E1%BB%87p%22%7D}}\u003C\u002Ftd>\u003C\u002Ftr>  \n  \u003Ctr>\u003Ctd>Tây Nam Bộ\u003C\u002Ftd>\u003Ctd>Đồng bằng phù sa mới, đất thấp, nhiều kênh rạch\u003C\u002Ftd>\u003Ctd>Dễ ngập, xâm mặn, cần hệ thống đê bao và quản lý nước\u003C\u002Ftd>\u003C\u002Ftr>  \n\u003C\u002Ftbody>\u003C\u002Ftable>\n\n\u003Ch2>Khí hậu và thủy văn\u003C\u002Fh2>\n\u003Cp>Khí hậu Nam Bộ là nhiệt đới gió mùa, chia hai mùa rõ rệt: mùa mưa (tháng 5 đến tháng 11) và mùa khô (tháng 12 đến tháng 4). Nhiệt độ trung bình quanh năm khoảng 27–29 °C, độ ẩm cao, biên độ nhiệt ít thay đổi giữa các mùa.\u003C\u002Fp>  \n\u003Cp>Lượng mưa hàng năm dao động từ khoảng 1.600 đến 2.500 mm tùy vùng, với tập trung mưa mạnh vào giai đoạn tháng 6–8. Đông Nam Bộ có lượng mưa tương đối đồng đều, còn Tây Nam Bộ chịu ảnh hưởng gió mùa Tây Nam và có mùa khô kéo dài hơn.\u003C\u002Fp>  \n\u003Cp>Thủy văn Nam Bộ rất phức tạp với hệ thống sông ngòi dày đặc. Sông Mekong chia nhánh thành sông Tiền và sông Hậu chảy qua Tây Nam Bộ, còn sông Đồng Nai chảy qua Đông Nam Bộ. Hệ thống kênh rạch kết nối với mạng lưới thủy lợi rộng lớn, dòng chảy chịu ảnh hưởng của thủy triều và mực nước biển.\u003C\u002Fp>\n\n\u003Ch2>Lịch sử hình thành và phát triển\u003C\u002Fh2>\n\u003Cp>Vùng đất Nam Bộ từng thuộc nhiều vương quốc cổ như Phù Nam và Chân Lạp trước khi trở thành phần đất khai phá của người Việt từ thế kỷ XVII. Năm 1708, thủ lĩnh Mạc Cửu lập phủ Hà Tiên và xin triều đình nhà Nguyễn bảo hộ, mở đầu quá trình thu phạm Nam Bộ về dưới quyền quản lý của chúa Nguyễn. \u003Ca href=\"https:\u002F\u002Fsacmauthoigian.wordpress.com\u002F2023\u002F11\u002F15\u002Flich-su-hinh-thanh-vung-dat-nam-bo-viet-nam\u002F\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\">Sự kiện lịch sử Nam Bộ\u003C\u002Fa>\u003C\u002Fp>  \n\u003Cp>Trong thời kỳ phong kiến, Nam Bộ được tổ chức hành chính dưới các phủ, dinh và trấn như Gia Định, Hà Tiên, Long Hồ. Nhà Nguyễn đặt tên Nam Kỳ cho vùng này khi thực thi quản lý hành chính. Dưới thời Pháp thuộc, Nam Kỳ là thuộc địa quan trọng về kinh tế và giao thương, tạo nền tảng phát triển đô thị hóa và nông nghiệp quy mô lớn.\u003C\u002Fp>  \n\u003Cp>Sau khi thống nhất đất nước (1975), Nam Bộ tiếp tục đóng vai trò trọng yếu trong {{topic|%7B%22topic%22%3A%22ph%C3%A1t%20tri%E1%BB%83n%20kinh%20t%E1%BA%BF%22%7D}} – xã hội quốc gia, trở thành vùng động lực phát triển phía Nam, tập trung cơ sở sản xuất, hạ tầng và đô thị hiện đại. Di sản lịch sử – văn hóa và đặc điểm tự nhiên của Nam Bộ vẫn ảnh hưởng mạnh đến {{topic|%7B%22topic%22%3A%22ch%C3%ADnh%20s%C3%A1ch%20ph%C3%A1t%20tri%E1%BB%83n%22%7D}} và bảo tồn vùng.\u003C\u002Fp>\n\u003Ch2>Cơ cấu hành chính và dân cư\u003C\u002Fh2>\n\u003Cp>Nam Bộ hiện bao gồm 19 đơn vị hành chính cấp tỉnh, trong đó có 17 tỉnh và 2 thành phố trực thuộc trung ương là Thành phố Hồ Chí Minh và Thành phố Cần Thơ. Cấu trúc vùng được chia thành hai tiểu vùng chính:\u003C\u002Fp>\n\u003Cul>\n  \u003Cli>\u003Cstrong>Đông Nam Bộ:\u003C\u002Fstrong> TP. Hồ Chí Minh, Bình Dương, Đồng Nai, Bà Rịa – Vũng Tàu, Tây Ninh, Bình Phước\u003C\u002Fli>\n  \u003Cli>\u003Cstrong>Tây Nam Bộ (Đồng bằng sông Cửu Long):\u003C\u002Fstrong> Cần Thơ, Long An, Tiền Giang, Bến Tre, Trà Vinh, Vĩnh Long, Đồng Tháp, An Giang, Kiên Giang, Hậu Giang, Sóc Trăng, Bạc Liêu, Cà Mau\u003C\u002Fli>\n\u003C\u002Ful>\n\u003Cp>Theo số liệu từ Tổng cục Thống kê Việt Nam năm 2024, dân số vùng Nam Bộ là hơn 35 triệu người, chiếm khoảng 36% dân số cả nước. Trong đó, TP. Hồ Chí Minh là đô thị lớn nhất với trên 9 triệu dân, giữ vai trò đầu tàu kinh tế quốc gia.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Thành phần dân cư chủ yếu là người Kinh, nhưng cũng có các cộng đồng {{topic|%7B%22topic%22%3A%22d%C3%A2n%20t%E1%BB%99c%20thi%E1%BB%83u%20s%E1%BB%91%22%7D}} như Khmer (ở Trà Vinh, Sóc Trăng, An Giang), Hoa (ở TP.HCM, Tiền Giang, Vĩnh Long) và Chăm (ở An Giang, Tây Ninh). Văn hóa dân tộc thiểu số góp phần tạo nên bản sắc văn hóa đa dạng của vùng.\u003C\u002Fp>\n\n\u003Ch2>Kinh tế và tiềm năng phát triển\u003C\u002Fh2>\n\u003Cp>Nam Bộ là vùng phát triển kinh tế năng động bậc nhất Việt Nam. Khu vực Đông Nam Bộ chiếm tỷ trọng lớn trong GDP cả nước, dẫn đầu về công nghiệp chế biến – chế tạo, xuất khẩu, dịch vụ tài chính và đầu tư nước ngoài. TP. Hồ Chí Minh là trung tâm kinh tế, tài chính, logistics và {{topic|%7B%22topic%22%3A%22%C4%91%E1%BB%95i%20m%E1%BB%9Bi%20s%C3%A1ng%20t%E1%BA%A1o%22%7D}}.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Vùng Tây Nam Bộ đóng vai trò chủ lực về nông nghiệp, sản xuất lúa gạo, thủy sản và trái cây. Đây là vựa lúa lớn nhất cả nước, đóng góp hơn 50% sản lượng lúa, 65% sản lượng thủy sản nuôi trồng và trên 70% sản lượng trái cây nhiệt đới.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>So sánh nhanh giữa hai tiểu vùng:\u003C\u002Fp>\n\u003Ctable border=\"1\" cellpadding=\"6\">\n  \u003Ctbody>\u003Ctr>\n    \u003Cth>Tiểu vùng\u003C\u002Fth>\n    \u003Cth>Thế mạnh kinh tế\u003C\u002Fth>\n    \u003Cth>Hạn chế hiện tại\u003C\u002Fth>\n  \u003C\u002Ftr>\n  \u003Ctr>\n    \u003Ctd>Đông Nam Bộ\u003C\u002Ftd>\n    \u003Ctd>Công nghiệp, dịch vụ, FDI, logistics\u003C\u002Ftd>\n    \u003Ctd>Áp lực đô thị hóa, ô nhiễm, thiếu quỹ đất\u003C\u002Ftd>\n  \u003C\u002Ftr>\n  \u003Ctr>\n    \u003Ctd>Tây Nam Bộ\u003C\u002Ftd>\n    \u003Ctd>Nông nghiệp, thủy sản, {{topic|%7B%22topic%22%3A%22du%20l%E1%BB%8Bch%20sinh%20th%C3%A1i%22%7D}}\u003C\u002Ftd>\n    \u003Ctd>Hệ thống giao thông yếu, biến đổi khí hậu\u003C\u002Ftd>\n  \u003C\u002Ftr>\n\u003C\u002Ftbody>\u003C\u002Ftable>\n\u003Cp>Các khu kinh tế trọng điểm như Khu Công nghệ cao TP.HCM, Khu công nghiệp Biên Hòa, KCN Bà Rịa – Vũng Tàu và các trung tâm logistics ở Cần Thơ và Long An đang được đầu tư mở rộng để tăng tính kết nối và thu hút đầu tư.\u003C\u002Fp>\n\n\u003Ch2>Văn hóa và xã hội\u003C\u002Fh2>\n\u003Cp>Văn hóa Nam Bộ hình thành trên nền tảng giao thoa giữa ba dòng văn hóa lớn: Việt – Hoa – Khmer, tạo nên tính cởi mở, phóng khoáng, năng động và thực tế của người Nam Bộ. Nghệ thuật đờn ca tài tử đã được UNESCO công nhận là di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Các lễ hội tiêu biểu bao gồm:\u003C\u002Fp>\n\u003Cul>\n  \u003Cli>Lễ hội Ok Om Bok (người Khmer – Trà Vinh, Sóc Trăng)\u003C\u002Fli>\n  \u003Cli>Lễ vía Bà Chúa Xứ (Châu Đốc – An Giang)\u003C\u002Fli>\n  \u003Cli>Lễ hội Nghinh Ông (ngư dân vùng biển Bà Rịa – Vũng Tàu, Bạc Liêu)\u003C\u002Fli>\n\u003C\u002Ful>\n\u003Cp>Nam Bộ cũng có mạng lưới giáo dục và y tế phát triển mạnh, đặc biệt ở TP.HCM, nơi tập trung các đại học hàng đầu như Đại học Quốc gia TP.HCM, Đại học Y Dược, và các bệnh viện tuyến cuối như Chợ Rẫy, Đại học Y Dược. Tuy nhiên, các tỉnh vùng sâu vùng xa của Tây Nam Bộ vẫn còn nhiều khó khăn về y tế, giáo dục và tiếp cận dịch vụ công.\u003C\u002Fp>\n\n\u003Ch2>Vấn đề môi trường và thách thức\u003C\u002Fh2>\n\u003Cp>Nam Bộ đang đối mặt với những vấn đề môi trường nghiêm trọng, nhất là vùng Đồng bằng sông Cửu Long – nơi chịu ảnh hưởng nặng nề bởi biến đổi khí hậu, nước biển dâng, sạt lở bờ sông và xâm nhập mặn. Theo báo cáo của Ngân hàng Thế giới, nếu mực nước biển dâng 1m, có thể khiến 38–40% diện tích ĐBSCL bị ngập vĩnh viễn.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Các nguyên nhân chính:\u003C\u002Fp>\n\u003Cul>\n  \u003Cli>Đập thủy điện thượng nguồn Mekong làm giảm lượng phù sa\u003C\u002Fli>\n  \u003Cli>Khai thác nước ngầm gây sụt lún\u003C\u002Fli>\n  \u003Cli>Phá rừng ngập mặn, lấn biển thiếu kiểm soát\u003C\u002Fli>\n\u003C\u002Ful>\n\u003Cp>TP.HCM cũng đối mặt với tình trạng ngập lụt đô thị, {{topic|%7B%22topic%22%3A%22%C3%B4%20nhi%E1%BB%85m%20kh%C3%B4ng%20kh%C3%AD%22%7D}}, rác thải rắn và {{topic|%7B%22topic%22%3A%22n%C6%B0%E1%BB%9Bc%20th%E1%BA%A3i%20c%C3%B4ng%20nghi%E1%BB%87p%22%7D}} chưa được xử lý triệt để. Bài toán {{topic|%7B%22topic%22%3A%22ph%C3%A1t%20tri%E1%BB%83n%20%C4%91%C3%B4%20th%E1%BB%8B%20b%E1%BB%81n%20v%E1%BB%AFng%22%7D}} đang trở thành ưu tiên cấp thiết trong quy hoạch vùng.\u003C\u002Fp>\n\n\u003Ch2>Vai trò của Nam Bộ trong chiến lược phát triển quốc gia\u003C\u002Fh2>\n\u003Cp>Với vị trí chiến lược, tiềm năng kinh tế và dân số lớn, Nam Bộ là một trong những vùng động lực then chốt trong Chiến lược phát triển kinh tế – xã hội của Việt Nam đến năm 2045. Chính phủ đã ban hành nhiều nghị quyết và quy hoạch tổng thể vùng, như Quy hoạch vùng Đồng bằng sông Cửu Long đến 2030, tầm nhìn 2050.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Các định hướng chiến lược:\u003C\u002Fp>\n\u003Cul>\n  \u003Cli>Phát triển logistics và cảng biển nước sâu\u003C\u002Fli>\n  \u003Cli>Chuyển đổi nông nghiệp thích ứng biến đổi khí hậu\u003C\u002Fli>\n  \u003Cli>Thành lập trung tâm tài chính quốc tế tại TP.HCM\u003C\u002Fli>\n  \u003Cli>Phát triển hạ tầng giao thông xuyên vùng (cao tốc, đường sắt)\u003C\u002Fli>\n\u003C\u002Ful>\n\u003Cp>Các đối tác quốc tế như Ngân hàng Thế giới (WB), UNDP, GIZ đang hỗ trợ tài chính và kỹ thuật trong lĩnh vực ứng phó với biến đổi khí hậu, quy hoạch hạ tầng xanh và bảo tồn {{topic|%7B%22topic%22%3A%22t%C3%A0i%20nguy%C3%AAn%20thi%C3%AAn%20nhi%C3%AAn%22%7D}} tại vùng.\u003C\u002Fp>\n\n\u003Ch2>Tài liệu tham khảo\u003C\u002Fh2>\n\u003Col>\n  \u003Cli>\u003Ca href=\"https:\u002F\u002Fwww.gso.gov.vn\u002Fdu-lieu-va-so-lieu-thong-ke\u002F\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\">Tổng cục Thống kê Việt Nam – Niên giám thống kê 2024\u003C\u002Fa>\u003C\u002Fli>\n  \u003Cli>\u003Ca href=\"https:\u002F\u002Fclimateknowledgeportal.worldbank.org\u002Fcountry\u002Fvietnam\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\">World Bank – Climate Knowledge Portal: Vietnam\u003C\u002Fa>\u003C\u002Fli>\n  \u003Cli>\u003Ca href=\"https:\u002F\u002Fwww.mpi.gov.vn\u002FPages\u002Ftinbai.aspx?idTin=57824\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\">Bộ Kế hoạch và Đầu tư – Quy hoạch vùng Đồng bằng sông Cửu Long\u003C\u002Fa>\u003C\u002Fli>\n  \u003Cli>\u003Ca href=\"https:\u002F\u002Fluatminhkhue.vn\u002Ftim-hieu-ve-vung-van-hoa-nam-bo.aspx\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\">Luật Minh Khuê – Vùng văn hóa Nam Bộ\u003C\u002Fa>\u003C\u002Fli>\n  \u003Cli>\u003Ca href=\"https:\u002F\u002Fvpcp.chinhphu.vn\u002Fthuong-mai\u002Fkkt-dong-nam-bo-110286\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\">Chính phủ Việt Nam – Khu kinh tế trọng điểm Đông Nam Bộ\u003C\u002Fa>\u003C\u002Fli>\n  \u003Cli>\u003Ca href=\"https:\u002F\u002Fsacmauthoigian.wordpress.com\u002F2023\u002F11\u002F15\u002Flich-su-hinh-thanh-vung-dat-nam-bo-viet-nam\u002F\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\">Sắc Màu Thời Gian – Lịch sử vùng đất Nam Bộ\u003C\u002Fa>\u003C\u002Fli>\n\u003C\u002Fol>\n\u003C\u002Fdiv>",{"id":18,"researcherId":10,"name":19,"imageUrl":20},1,"Nguyễn Ngọc Sơn","https:\u002F\u002Flh3.googleusercontent.com\u002Fa\u002FACg8ocLGfGsF1nYQqYK5BasTLhNu1dBrBXg2fcEgBNPXJ0p2gqLQnO7i=s96-c",{"id":22,"researcherId":10,"name":23,"imageUrl":24},2681,"Cuong Ta","https:\u002F\u002Flh3.googleusercontent.com\u002Fa\u002FACg8ocKFuWh0ZD601Hp0_V_2xAK3kIOs20Kyv3V5ZLBo6fwfjyymJYzE=s96-c",[26,27,28,29,30,31,32,33,34,35],"phát triển công nghiệp","phát triển kinh tế","chính sách phát triển","dân tộc thiểu số","đổi mới sáng tạo","du lịch sinh thái","ô nhiễm không khí","nước thải công nghiệp","phát triển đô thị bền vững","tài nguyên thiên nhiên",10,true,"PUBLISHED","2025-09-26T01:33:01.624+00:00","2026-09-06T07:09:22.405+00:00","2025-09-26T03:24:15.691+00:00","2026-09-06T07:09:22.021+00:00","2026-09-06T06:20:03.710+00:00",381,[46,49,52,55,58,61,64,67,70,73],{"id":47,"title":48,"term":47,"englishTitle":10,"definition":10,"discipline":10,"disciplineCode":10,"disciplineLabel":10,"disciplineColor":10,"disciplineIcon":10},"bibliometrics","Bibliometrics là gì? Các nghiên cứu khoa học về Bibliometrics",{"id":50,"title":51,"term":50,"englishTitle":10,"definition":10,"discipline":10,"disciplineCode":10,"disciplineLabel":10,"disciplineColor":10,"disciplineIcon":10},"thảm thực vật","Thảm thực vật là gì? Các công bố khoa học về Thảm thực vật",{"id":53,"title":54,"term":53,"englishTitle":10,"definition":10,"discipline":10,"disciplineCode":10,"disciplineLabel":10,"disciplineColor":10,"disciplineIcon":10},"cơ sở vật chất","Cơ sở vật chất là gì? Các công bố khoa học về Cơ sở vật chất",{"id":56,"title":57,"term":56,"englishTitle":10,"definition":10,"discipline":10,"disciplineCode":10,"disciplineLabel":10,"disciplineColor":10,"disciplineIcon":10},"năng lực số","Năng lực số là gì? Các công bố nghiên cứu khoa học liên quan",{"id":59,"title":60,"term":59,"englishTitle":10,"definition":10,"discipline":10,"disciplineCode":10,"disciplineLabel":10,"disciplineColor":10,"disciplineIcon":10},"làng nghề truyền thống","Làng nghề truyền thống là gì? Các nghiên cứu về Làng nghề truyền thống",{"id":62,"title":63,"term":62,"englishTitle":10,"definition":10,"discipline":10,"disciplineCode":10,"disciplineLabel":10,"disciplineColor":10,"disciplineIcon":10},"khảo nghiệm","Khảo nghiệm là gì? Các công bố khoa học về Khảo nghiệm",{"id":65,"title":66,"term":65,"englishTitle":10,"definition":10,"discipline":10,"disciplineCode":10,"disciplineLabel":10,"disciplineColor":10,"disciplineIcon":10},"tái sử dụng","Tái sử dụng là gì? Các nghiên cứu khoa học về Tái sử dụng",{"id":68,"title":69,"term":68,"englishTitle":10,"definition":10,"discipline":10,"disciplineCode":10,"disciplineLabel":10,"disciplineColor":10,"disciplineIcon":10},"giáo dục khởi nghiệp","Giáo dục khởi nghiệp là gì? Nghiên cứu khoa học liên quan",{"id":71,"title":72,"term":71,"englishTitle":10,"definition":10,"discipline":10,"disciplineCode":10,"disciplineLabel":10,"disciplineColor":10,"disciplineIcon":10},"hấp phụ","Hấp phụ là gì? Các nghiên cứu khoa học về Hấp phụ",{"id":74,"title":75,"term":74,"englishTitle":10,"definition":10,"discipline":10,"disciplineCode":10,"disciplineLabel":10,"disciplineColor":10,"disciplineIcon":10},"bất bình đẳng giáo dục","Bất bình đẳng giáo dục là gì? Nghiên cứu khoa học liên quan"]