[{"data":1,"prerenderedAt":-1},["ShallowReactive",2],{"_public_topic_publications_kh%C3%B3i%20thu%E1%BB%91c%20l%C3%A1{\"limit\":5}":3,"_public_topic_byId_kh%C3%B3i%20thu%E1%BB%91c%20l%C3%A1":11},{"code":4,"data":5,"meta":10},"SUCCESS",{"latest":6,"mostCited":7,"vietnamFeatured":8,"vietnamLatest":9},[],[],[],[],null,{"code":4,"data":12,"meta":10},{"id":13,"title":14,"description":15,"content":16,"term":13,"englishTitle":17,"synonyms":10,"definition":18,"discipline":19,"references":20,"faqs":41,"createUser":51,"publishUser":55,"keywords":59,"keywordCount":70,"enrichTopicLink":71,"status":72,"createTime":73,"updateTime":74,"publishTime":75,"linkEnrichedTime":76,"publicationScanTime":10,"contentErrorMessage":10,"viewCount":77,"wikidataId":10,"relateTopics":78},"khói thuốc lá","Khói thuốc lá là gì? Tổng quan học thuật","Khói thuốc lá là hỗn hợp hơn 7000 hóa chất sinh ra khi thuốc lá cháy, trong đó có hơn 70 chất gây ung thư và nhiều khí độc ảnh hưởng cơ thể. Đây là nguy...","\u003Cp>\u003Cstrong>khói thuốc lá\u003C\u002Fstrong> (\u003Cem>cigarette smoke\u003C\u002Fem>) là hệ khí dung phức tạp sinh ra từ quá trình đốt cháy lá thuốc lá ở nhiệt độ cao, chứa hơn 7.000 hợp chất hóa học bao gồm ít nhất 70 chất gây ung thư được xác định, là tác nhân hàng đầu gây bệnh tim mạch, phổi tắc nghẽn mạn tính và ung thư trên toàn cầu.\u003C\u002Fp>\n\u003Ch2>Định nghĩa khói thuốc lá\u003C\u002Fh2>\n\u003Cp>\n    Khói thuốc lá là sản phẩm cháy sinh ra khi điếu thuốc được đốt, chứa hỗn hợp phức tạp của hàng nghìn hợp chất hóa học, trong đó có nhiều chất độc hại và gây ung thư. Theo thống kê từ \u003Ca href=\"https:\u002F\u002Fwww.cancer.gov\" target=\"_blank\">National Cancer Institute\u003C\u002Fa>, khói thuốc lá chứa hơn 7.000 chất, trong đó hơn 70 chất được xác định là tác nhân gây ung thư ở người. \n\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>\n    Điểm đặc biệt của khói thuốc lá là nó không chỉ ảnh hưởng đến người hút trực tiếp mà còn gây hại nghiêm trọng cho người xung quanh khi tiếp xúc thụ động. Các thành phần như nicotine, carbon monoxide và tar được xem là những yếu tố chính gây bệnh, đồng thời còn làm tăng nguy cơ tử vong sớm. \n\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>\n    Định nghĩa khói thuốc lá không đơn thuần dừng lại ở sản phẩm của quá trình cháy thuốc, mà còn bao hàm các tác động sinh học, hóa học và y tế công cộng. Đây là nguyên nhân trực tiếp của nhiều bệnh lý mạn tính, từ {{topic|%7B%22topic%22%3A%22b%E1%BB%87nh%20ph%E1%BB%95i%20t%E1%BA%AFc%20ngh%E1%BA%BDn%20m%E1%BA%A1n%20t%C3%ADnh%22%7D}} (COPD) đến bệnh tim mạch và ung thư phổi, khiến nó trở thành một trong những mối đe dọa {{topic|%7B%22topic%22%3A%22s%E1%BB%A9c%20kh%E1%BB%8Fe%20c%E1%BB%99ng%20%C4%91%E1%BB%93ng%22%7D}} hàng đầu toàn cầu.\n\u003C\u002Fp>\n\n\u003Ch2>Cấu trúc và thành phần hóa học\u003C\u002Fh2>\n\u003Cp>\n    Khói thuốc lá bao gồm hai pha chính: pha khí và pha hạt. Pha khí chứa các chất dễ bay hơi, chẳng hạn như carbon monoxide (CO), nitric oxide (NO), formaldehyde, acrolein và hydrogen cyanide. Đây là các khí độc hại có khả năng gây ảnh hưởng đến hô hấp và hệ tuần hoàn. \n\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>\n    Pha hạt gồm tar (nhựa thuốc), nicotine, các hợp chất nitrosamine, kim loại nặng như cadmium, chì, arsenic và nhiều {{topic|%7B%22topic%22%3A%22hydrocarbon%20th%C6%A1m%20%C4%91a%20v%C3%B2ng%22%7D}} (PAHs). Những chất này tích tụ lâu dài trong cơ thể và là yếu tố nguy cơ hàng đầu cho sự phát triển của ung thư. \n\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>\n    Bảng dưới đây tóm tắt một số thành phần tiêu biểu của khói thuốc lá cùng tác hại của chúng:\n\u003C\u002Fp>\n\u003Ctable border=\"1\" cellpadding=\"6\" cellspacing=\"0\">\n    \u003Cthead>\n        \u003Ctr>\n            \u003Cth>Thành phần\u003C\u002Fth>\n            \u003Cth>Đặc tính\u003C\u002Fth>\n            \u003Cth>Tác hại chính\u003C\u002Fth>\n        \u003C\u002Ftr>\n    \u003C\u002Fthead>\n    \u003Ctbody>\n        \u003Ctr>\n            \u003Ctd>Nicotine\u003C\u002Ftd>\n            \u003Ctd>Alkaloid gây nghiện mạnh\u003C\u002Ftd>\n            \u003Ctd>Gây phụ thuộc, ảnh hưởng tim mạch, thần kinh\u003C\u002Ftd>\n        \u003C\u002Ftr>\n        \u003Ctr>\n            \u003Ctd>Carbon monoxide (CO)\u003C\u002Ftd>\n            \u003Ctd>Khí không màu, không mùi\u003C\u002Ftd>\n            \u003Ctd>Giảm vận chuyển oxy, gây thiếu oxy mô\u003C\u002Ftd>\n        \u003C\u002Ftr>\n        \u003Ctr>\n            \u003Ctd>Tar\u003C\u002Ftd>\n            \u003Ctd>Hỗn hợp hắc ín dính\u003C\u002Ftd>\n            \u003Ctd>Tích tụ trong phổi, gây ung thư phổi\u003C\u002Ftd>\n        \u003C\u002Ftr>\n        \u003Ctr>\n            \u003Ctd>Formaldehyde\u003C\u002Ftd>\n            \u003Ctd>Hợp chất hữu cơ dễ bay hơi\u003C\u002Ftd>\n            \u003Ctd>Kích ứng mắt, da, gây ung thư mũi – họng\u003C\u002Ftd>\n        \u003C\u002Ftr>\n        \u003Ctr>\n            \u003Ctd>Kim loại nặng\u003C\u002Ftd>\n            \u003Ctd>Cadmium, arsenic, chì\u003C\u002Ftd>\n            \u003Ctd>Tích tụ gây độc thận, gan, hệ miễn dịch\u003C\u002Ftd>\n        \u003C\u002Ftr>\n    \u003C\u002Ftbody>\n\u003C\u002Ftable>\n\u003Cp>\n    Những chất này hoạt động cộng hưởng, làm tăng độc tính tổng thể của khói thuốc. Việc hít phải hỗn hợp này trong thời gian dài có tác động hệ thống đến nhiều cơ quan, không chỉ giới hạn trong phổi.\n\u003C\u002Fp>\n\n\u003Ch2>Khói thuốc chủ động và thụ động\u003C\u002Fh2>\n\u003Cp>\n    Khói thuốc lá có thể được phân thành hai loại chính: khói thuốc chủ động và khói thuốc thụ động. Khói thuốc chủ động là khói được hít trực tiếp bởi người hút, bao gồm cả khói chính sinh ra khi hít và nhả ra. Khói thuốc thụ động (secondhand smoke) là khói tỏa ra từ đầu điếu thuốc đang cháy hoặc được thở ra bởi người hút, mà những người xung quanh vô tình hít phải. \n\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>\n    Theo \u003Ca href=\"https:\u002F\u002Fwww.cdc.gov\u002Ftobacco\" target=\"_blank\">CDC\u003C\u002Fa>, khói thuốc thụ động chứa nhiều chất độc với nồng độ tương đương, thậm chí cao hơn so với khói thuốc chủ động. Người tiếp xúc thụ động thường xuyên có nguy cơ mắc bệnh tim mạch cao hơn 25–30% và nguy cơ ung thư phổi cao hơn 20–30% so với người không tiếp xúc. \n\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>\n    Ngoài ra, còn có khái niệm khói thuốc “bên thứ ba” (thirdhand smoke), là các chất độc hại bám lại trên bề mặt đồ vật, quần áo hoặc tóc sau khi thuốc lá được hút. Loại khói này có thể tiếp tục gây hại khi con người, đặc biệt là trẻ em, tiếp xúc qua da hoặc đường hô hấp.\n\u003C\u002Fp>\n\u003Cul>\n    \u003Cli>\u003Cstrong>Khói thuốc chủ động:\u003C\u002Fstrong> người hút trực tiếp hít vào phổi.\u003C\u002Fli>\n    \u003Cli>\u003Cstrong>Khói thuốc thụ động:\u003C\u002Fstrong> người xung quanh hít phải khói thuốc từ môi trường.\u003C\u002Fli>\n    \u003Cli>\u003Cstrong>Khói thuốc bên thứ ba:\u003C\u002Fstrong> tồn lưu trên bề mặt, vải vóc, gây phơi nhiễm lâu dài.\u003C\u002Fli>\n\u003C\u002Ful>\n\n\u003Ch2>Tác động sinh học của khói thuốc lá\u003C\u002Fh2>\n\u003Cp>\n    Khói thuốc lá gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến hệ hô hấp bằng cách làm tổn thương biểu mô đường thở, gây viêm mạn tính và cản trở chức năng của phổi. Tar tích tụ trong phổi làm suy giảm khả năng lọc bụi và tác nhân lạ, đồng thời tạo môi trường thuận lợi cho sự phát triển của ung thư. \n\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>\n    Nicotine tác động lên {{topic|%7B%22topic%22%3A%22h%E1%BB%87%20th%E1%BA%A7n%20kinh%20trung%20%C6%B0%C6%A1ng%22%7D}} bằng cách kích thích giải phóng dopamine, gây cảm giác khoái cảm tạm thời nhưng đồng thời hình thành sự phụ thuộc sinh học. Carbon monoxide liên kết mạnh với hemoglobin, cản trở quá trình vận chuyển oxy trong máu. \n\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>\n    Phản ứng hóa học minh họa cơ chế này:\n\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>\n    \u003Cscript type=\"math\u002Ftex\">\n        HbO_2 + CO \\rightarrow HbCO + O_2\n    \u003C\u002Fscript>\n\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>\n    Phản ứng cho thấy CO có ái lực với hemoglobin cao hơn gấp 200 lần so với oxy, dẫn đến tình trạng thiếu oxy mô, ảnh hưởng trực tiếp đến tim và não. Điều này lý giải vì sao người hút thuốc thường bị khó thở, chóng mặt và tăng nguy cơ nhồi máu cơ tim.\n\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>\n    Khói thuốc lá còn sinh ra các gốc tự do gây stress oxy hóa, làm tổn thương DNA và protein tế bào. Đây là một trong những cơ chế chính dẫn đến sự phát triển của nhiều loại ung thư, đặc biệt là ung thư phổi và thanh quản.\n\u003C\u002Fp>\n\u003Ch2>Tác hại đối với sức khỏe con người\u003C\u002Fh2>\n\u003Cp>\n    Khói thuốc lá là nguyên nhân hàng đầu gây tử vong sớm và bệnh tật có thể phòng ngừa. Theo Tổ chức Y tế Thế giới (\u003Ca href=\"https:\u002F\u002Fwww.who.int\u002Fhealth-topics\u002Ftobacco\" target=\"_blank\">WHO\u003C\u002Fa>), mỗi năm có hơn 8 triệu người chết do các bệnh liên quan đến thuốc lá, trong đó khoảng 1,3 triệu ca tử vong là do hít phải khói thuốc thụ động. \n\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>\n    Về bệnh lý, khói thuốc lá gây ra ít nhất 15 loại ung thư khác nhau, nổi bật là ung thư phổi, {{topic|%7B%22topic%22%3A%22ung%20th%C6%B0%20thanh%20qu%E1%BA%A3n%22%7D}}, thực quản, bàng quang, thận và tuyến tụy. Người hút thuốc có nguy cơ mắc ung thư phổi cao gấp 25 lần so với người không hút. \n\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>\n    Ngoài ung thư, khói thuốc lá là yếu tố nguy cơ chính của bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính (COPD), hen phế quản, xơ vữa động mạch, bệnh mạch vành, đột quỵ. Nó cũng ảnh hưởng đến hệ sinh sản, làm giảm khả năng sinh sản ở cả nam và nữ, đồng thời làm tăng nguy cơ sảy thai, sinh non và dị tật bẩm sinh ở thai nhi.\n\u003C\u002Fp>\n\u003Cul>\n    \u003Cli>Bệnh ung thư (phổi, thanh quản, bàng quang, tụy...)\u003C\u002Fli>\n    \u003Cli>Bệnh hô hấp mạn tính (COPD, hen, viêm phổi)\u003C\u002Fli>\n    \u003Cli>Bệnh tim mạch (nhồi máu cơ tim, đột quỵ, tăng huyết áp)\u003C\u002Fli>\n    \u003Cli>Rối loạn sinh sản và ảnh hưởng đến thai kỳ\u003C\u002Fli>\n\u003C\u002Ful>\n\n\u003Ch2>Tác động xã hội và kinh tế\u003C\u002Fh2>\n\u003Cp>\n    Ngoài hậu quả y tế, khói thuốc lá còn gây tổn thất kinh tế khổng lồ cho xã hội. Báo cáo của \u003Ca href=\"https:\u002F\u002Fwww.who.int\u002Fhealth-topics\u002Ftobacco\" target=\"_blank\">WHO\u003C\u002Fa> cho thấy {{topic|%7B%22topic%22%3A%22chi%20ph%C3%AD%20ch%C4%83m%20s%C3%B3c%20s%E1%BB%A9c%20kh%E1%BB%8Fe%22%7D}} liên quan đến hút thuốc chiếm hàng trăm tỷ USD mỗi năm trên toàn cầu. \n\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>\n    Năng suất lao động cũng bị ảnh hưởng do người hút thuốc thường xuyên nghỉ làm vì bệnh tật. Ở nhiều quốc gia, chi phí gián tiếp do mất năng suất và tử vong sớm còn vượt quá {{topic|%7B%22topic%22%3A%22chi%20ph%C3%AD%20y%20t%E1%BA%BF%20tr%E1%BB%B1c%20ti%E1%BA%BFp%22%7D}}. \n\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>\n    Tác động xã hội còn thể hiện ở việc gia tăng bất bình đẳng y tế. Người có thu nhập thấp thường chịu {{topic|%7B%22topic%22%3A%22g%C3%A1nh%20n%E1%BA%B7ng%20b%E1%BB%87nh%20t%E1%BA%ADt%22%7D}} nhiều hơn do tỷ lệ hút thuốc cao, ít có khả năng tiếp cận dịch vụ y tế và ít có cơ hội cai nghiện thành công.\n\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>\n    Bảng minh họa tác động kinh tế:\n\u003C\u002Fp>\n\u003Ctable border=\"1\" cellpadding=\"6\" cellspacing=\"0\">\n    \u003Cthead>\n        \u003Ctr>\n            \u003Cth>Hạng mục\u003C\u002Fth>\n            \u003Cth>Ảnh hưởng chính\u003C\u002Fth>\n        \u003C\u002Ftr>\n    \u003C\u002Fthead>\n    \u003Ctbody>\n        \u003Ctr>\n            \u003Ctd>Chi phí y tế trực tiếp\u003C\u002Ftd>\n            \u003Ctd>Tăng gánh nặng điều trị ung thư, COPD, bệnh tim\u003C\u002Ftd>\n        \u003C\u002Ftr>\n        \u003Ctr>\n            \u003Ctd>Chi phí gián tiếp\u003C\u002Ftd>\n            \u003Ctd>Mất năng suất lao động, tử vong sớm\u003C\u002Ftd>\n        \u003C\u002Ftr>\n        \u003Ctr>\n            \u003Ctd>Tác động xã hội\u003C\u002Ftd>\n            \u003Ctd>Bất bình đẳng y tế, nghèo hóa do chi phí điều trị\u003C\u002Ftd>\n        \u003C\u002Ftr>\n    \u003C\u002Ftbody>\n\u003C\u002Ftable>\n\n\u003Ch2>Biện pháp kiểm soát khói thuốc lá\u003C\u002Fh2>\n\u003Cp>\n    Nhiều quốc gia đã triển khai chính sách kiểm soát thuốc lá nhằm giảm tác hại của khói thuốc. Các biện pháp phổ biến gồm cấm hút thuốc nơi công cộng, tăng thuế thuốc lá, dán cảnh báo hình ảnh trên bao bì, hạn chế quảng cáo và cung cấp dịch vụ hỗ trợ cai thuốc. \n\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>\n    Theo \u003Ca href=\"https:\u002F\u002Fwww.cdc.gov\u002Ftobacco\" target=\"_blank\">CDC\u003C\u002Fa>, những biện pháp này đã chứng minh hiệu quả trong việc giảm tỷ lệ hút thuốc và tỷ lệ phơi nhiễm khói thuốc thụ động. Ví dụ, tại Hoa Kỳ, lệnh cấm hút thuốc nơi làm việc và nhà hàng đã giúp giảm đáng kể nồng độ nicotine trong môi trường và giảm số ca nhập viện vì nhồi máu cơ tim.\n\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>\n    Ngoài chính sách, các {{topic|%7B%22topic%22%3A%22ch%C6%B0%C6%A1ng%20tr%C3%ACnh%20gi%C3%A1o%20d%E1%BB%A5c%22%7D}} sức khỏe cộng đồng, chiến dịch {{topic|%7B%22topic%22%3A%22truy%E1%BB%81n%20th%C3%B4ng%20%C4%91%E1%BA%A1i%20ch%C3%BAng%22%7D}} và dịch vụ tư vấn cá nhân cũng đóng vai trò quan trọng trong việc thay đổi hành vi và giảm tỷ lệ hút thuốc trong cộng đồng.\n\u003C\u002Fp>\n\n\u003Ch2>Nghiên cứu và triển vọng\u003C\u002Fh2>\n\u003Cp>\n    Nghiên cứu hiện nay tập trung vào việc tìm hiểu sâu hơn cơ chế sinh học của tác hại khói thuốc và tìm giải pháp thay thế an toàn hơn. Một số công nghệ như thuốc lá điện tử (e-cigarettes) được xem là lựa chọn thay thế, nhưng vẫn còn nhiều tranh cãi về mức độ an toàn lâu dài. \n\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>\n    Các nghiên cứu dịch tễ học quy mô lớn đang tiếp tục được tiến hành để đánh giá tác động của khói thuốc bên thứ ba và mối liên quan giữa thuốc lá điện tử với bệnh tật. Đồng thời, sự phát triển của trí tuệ nhân tạo và công nghệ phân tích dữ liệu lớn đang được ứng dụng để mô phỏng và dự đoán xu hướng hút thuốc, từ đó hỗ trợ hoạch định chính sách hiệu quả.\n\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>\n    Trong tương lai, việc kết hợp chính sách y tế công cộng với công nghệ y học cá thể hóa có thể tạo ra bước đột phá trong việc kiểm soát khói thuốc và giảm gánh nặng bệnh tật liên quan.\n\u003C\u002Fp>","cigarette smoke","Khói thuốc lá là hệ khí dung phức tạp sinh ra từ quá trình đốt cháy lá thuốc lá ở nhiệt độ cao, chứa hơn 7.000 hợp chất hóa học bao gồm ít nhất 70 chất gây ung thư được xác định, là tác nhân hàng đầu gây bệnh tim mạch, phổi tắc nghẽn mạn tính và ung thư trên toàn cầu.","MEDICAL_HEALTH_SCIENCES",[21,28,35],{"citationText":22,"title":23,"authors":24,"source":25,"year":26,"doi":27,"url":10},"Nishikawa (2006). Modification of Experimental Carcinogenesis by Cigarette Smoke and its Constituents. Alcohol, Tobacco and Cancer. doi:10.1159\u002F000095076","Modification of Experimental Carcinogenesis by Cigarette Smoke and its Constituents","Nishikawa","Alcohol, Tobacco and Cancer",2006,"10.1159\u002F000095076",{"citationText":29,"title":30,"authors":31,"source":32,"year":33,"doi":34,"url":10},"Hecht (2005). Carcinogenicity studies of inhaled cigarette smoke in laboratory animals: old and new. Carcinogenesis. doi:10.1093\u002Fcarcin\u002Fbgi148","Carcinogenicity studies of inhaled cigarette smoke in laboratory animals: old and new","Hecht","Carcinogenesis",2005,"10.1093\u002Fcarcin\u002Fbgi148",{"citationText":36,"title":37,"authors":38,"source":32,"year":39,"doi":40,"url":10},"El-Bayoumy, O'Donnell, Hecht, Hoffmann (1985). On the analysis of 1-nitronaphthalene, 1-nitropyrene and 6-nitrochrysene in cigarette smoke. Carcinogenesis. doi:10.1093\u002Fcarcin\u002F6.4.505","On the analysis of 1-nitronaphthalene, 1-nitropyrene and 6-nitrochrysene in cigarette smoke","El-Bayoumy, O'Donnell, Hecht, Hoffmann",1985,"10.1093\u002Fcarcin\u002F6.4.505",[42,45,48],{"question":43,"answer":44},"Những chất độc hại chính trong khói thuốc lá gồm những gì?","Bao gồm Nicotine gây nghiện mạnh, Carbon monoxide (CO) gây giảm oxy máu, hắc ín (Tar) chứa các hydrocacbon thơm đa vòng (PAH) và nitrosamine đặc hiệu thuốc lá (NNK, NNN) gây đột biến DNA.",{"question":46,"answer":47},"Hút thuốc lá thụ động (secondhand smoke) ảnh hưởng đến sức khỏe thế nào?","Người hít phải khói thuốc thụ động có nguy cơ mắc ung thư phổi tăng 20-30% và nguy cơ bệnh mạch vành tim tăng 25-30% so với người không phơi nhiễm.",{"question":49,"answer":50},"Khói thuốc lá gây tổn thương phế nang trong bệnh COPD qua cơ chế nào?","Gây mất cân bằng protease\u002Fanti-protease và stress oxy hóa phá hủy vách phế nang, làm giảm độ đàn hồi của phổi và phì đại tuyến nhầy phế quản.",{"id":52,"researcherId":10,"name":53,"imageUrl":54},1,"Nguyễn Ngọc Sơn","https:\u002F\u002Flh3.googleusercontent.com\u002Fa\u002FACg8ocLGfGsF1nYQqYK5BasTLhNu1dBrBXg2fcEgBNPXJ0p2gqLQnO7i=s96-c",{"id":56,"researcherId":10,"name":57,"imageUrl":58},2889,"Lê Xuân Niên","https:\u002F\u002Flh3.googleusercontent.com\u002Fa\u002FACg8ocLuyWIkhyP2W5E59cKwN7ciI2nbjMGUpXO9rVQquC826ujzkqhU=s96-c",[60,61,62,63,64,65,66,67,68,69],"bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính","sức khỏe cộng đồng","hydrocarbon thơm đa vòng","hệ thần kinh trung ương","ung thư thanh quản","chi phí chăm sóc sức khỏe","chi phí y tế trực tiếp","gánh nặng bệnh tật","chương trình giáo dục","truyền thông đại chúng",10,true,"PUBLISHED","2025-05-05T07:09:15.369+00:00","2026-09-06T09:09:06.163+00:00","2025-08-19T11:22:19.245+00:00","2026-09-06T09:09:05.758+00:00",295,[79,82,85,94,97,100,103,106,109,112],{"id":80,"title":81,"term":80,"englishTitle":10,"definition":10,"discipline":10,"disciplineCode":10,"disciplineLabel":10,"disciplineColor":10,"disciplineIcon":10},"thang điểm morisky 8","Thang điểm morisky 8 là gì? Các công bố khoa học về Thang điểm morisky 8",{"id":83,"title":84,"term":83,"englishTitle":10,"definition":10,"discipline":10,"disciplineCode":10,"disciplineLabel":10,"disciplineColor":10,"disciplineIcon":10},"lối sống","Lối sống là gì? Các công bố khoa học về Lối sống",{"id":86,"title":87,"term":86,"englishTitle":88,"definition":89,"discipline":19,"disciplineCode":90,"disciplineLabel":91,"disciplineColor":92,"disciplineIcon":93},"tỷ lệ hiện mắc","Tỷ lệ hiện mắc là gì? Các bài nghiên cứu khoa học liên quan","prevalence","Tỷ lệ hiện mắc là thước đo dịch tễ học phản ánh tỷ lệ cá thể trong một quần thể xác định đang mang một bệnh hoặc tình trạng sức khỏe cụ thể tại một thời điểm hoặc trong một khoảng thời gian nhất định.","medical-health-sciences","Khoa học y - dược","#D6336C","stethoscope",{"id":95,"title":96,"term":95,"englishTitle":10,"definition":10,"discipline":10,"disciplineCode":10,"disciplineLabel":10,"disciplineColor":10,"disciplineIcon":10},"nghiên cứu hồi cứu","Nghiên cứu hồi cứu là gì? Các nghiên cứu khoa học về Nghiên cứu hồi cứu",{"id":98,"title":99,"term":98,"englishTitle":10,"definition":10,"discipline":10,"disciplineCode":10,"disciplineLabel":10,"disciplineColor":10,"disciplineIcon":10},"giáo dục khởi nghiệp","Giáo dục khởi nghiệp là gì? Nghiên cứu khoa học liên quan",{"id":101,"title":102,"term":101,"englishTitle":10,"definition":10,"discipline":10,"disciplineCode":10,"disciplineLabel":10,"disciplineColor":10,"disciplineIcon":10},"năng lực chuyên môn","Năng lực chuyên môn là gì? Các nghiên cứu về Năng lực chuyên môn",{"id":104,"title":105,"term":104,"englishTitle":10,"definition":10,"discipline":10,"disciplineCode":10,"disciplineLabel":10,"disciplineColor":10,"disciplineIcon":10},"bất bình đẳng giáo dục","Bất bình đẳng giáo dục là gì? Nghiên cứu khoa học liên quan",{"id":107,"title":108,"term":107,"englishTitle":10,"definition":10,"discipline":10,"disciplineCode":10,"disciplineLabel":10,"disciplineColor":10,"disciplineIcon":10},"nhận thức xã hội","Nhận thức xã hội là gì? Các nghiên cứu khoa học về Nhận thức xã hội",{"id":110,"title":111,"term":110,"englishTitle":10,"definition":10,"discipline":10,"disciplineCode":10,"disciplineLabel":10,"disciplineColor":10,"disciplineIcon":10},"bất bình đẳng xã hội","Bất bình đẳng xã hội là gì? Các bài báo nghiên cứu khoa học",{"id":113,"title":114,"term":113,"englishTitle":10,"definition":10,"discipline":10,"disciplineCode":10,"disciplineLabel":10,"disciplineColor":10,"disciplineIcon":10},"whoqol bref","WHOQOL-BREF là gì? Các nghiên cứu khoa học về WHOQOL-BREF"]