[{"data":1,"prerenderedAt":-1},["ShallowReactive",2],{"_public_topic_publications_kh%C3%AD%20hho{\"limit\":5}":3,"_public_topic_byId_kh%C3%AD%20hho":11},{"code":4,"data":5,"meta":10},"SUCCESS",{"latest":6,"mostCited":7,"vietnamFeatured":8,"vietnamLatest":9},[],[],[],[],null,{"code":4,"data":12,"meta":10},{"id":13,"title":14,"description":15,"content":16,"term":17,"englishTitle":18,"synonyms":19,"definition":22,"discipline":23,"references":24,"faqs":48,"createUser":61,"publishUser":65,"keywords":66,"keywordCount":62,"enrichTopicLink":67,"status":68,"createTime":69,"updateTime":70,"publishTime":71,"linkEnrichedTime":10,"publicationScanTime":10,"contentErrorMessage":10,"viewCount":72,"wikidataId":10,"relateTopics":73},"khí hho","Khí HHO (oxyhydrogen) là gì?","Khí HHO (oxyhydrogen) là hỗn hợp khí hydro và oxy từ điện phân nước, được dùng làm phụ gia tăng cường cháy cho động cơ và hàn cắt kim loại.","\u003Cp>Khí HHO (oxyhydrogen) là hỗn hợp khí gồm phân tử hydro và phân tử oxy theo tỉ lệ thể tích 2:1, được sinh ra từ phản ứng điện phân nước có chất điện phân xúc tác. Trong kỹ thuật cơ khí động lực và nhiệt năng, khí HHO được sử dụng chủ yếu làm phụ gia hỗ trợ cháy tại chỗ cho động cơ đốt trong và làm môi chất trong công nghệ hàn cắt kim loại. Bài viết này trình bày cơ chế hình thành, tính chất nhiệt động lực học, hiệu quả thực nghiệm trên động cơ đốt trong và các giới hạn kỹ thuật an toàn của hỗn hợp khí này.\u003C\u002Fp>\n\n\u003Ch2>Bản chất hóa lý và phản ứng điện phân sinh khí HHO\u003C\u002Fh2>\n\u003Cp>Khí HHO còn được gọi phổ biến trong giới kỹ thuật là khí Brown hoặc khí hydroxy. Về mặt hóa học, hỗn hợp này bao gồm khí hydro và khí oxy ở dạng phân tử, được giải phóng đồng thời từ quá trình phân tách phân tử nước dưới tác dụng của dòng điện một chiều trong môi trường dung dịch kiềm dẫn điện. Phản ứng điện phân nước tổng quát được biểu diễn qua phương trình hóa học sau:\u003C\u002Fp>\n\u003Cscript type=\"math\u002Ftex; mode=display\">2H_2O \\rightarrow 2H_2 + O_2\u003C\u002Fscript>\n\u003Cp>Trong phương trình trên, ký hiệu \u003Cscript type=\"math\u002Ftex\">H_2O\u003C\u002Fscript> biểu thị nước lỏng ban đầu, \u003Cscript type=\"math\u002Ftex\">H_2\u003C\u002Fscript> là sản phẩm khí hydro thoát ra tại điện cực âm (catot), và \u003Cscript type=\"math\u002Ftex\">O_2\u003C\u002Fscript> là sản phẩm khí oxy thoát ra tại điện cực dương (anot). Cứ mỗi phân tử oxy tạo thành thì có hai phân tử hydro tương ứng được sinh ra, tạo nên tỉ lệ thể tích chính xác hai phần hydro và một phần oxy ở điều kiện tiêu chuẩn.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Ở cấp độ vi mô trên các bề mặt điện cực, hai bán phản ứng điện hóa diễn ra đồng thời trong môi trường dung dịch kiềm:\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Tại điện cực âm (catot), phân tử nước nhận điện tử để giải phóng khí hydro và ion hydroxit:\u003C\u002Fp>\n\u003Cscript type=\"math\u002Ftex; mode=display\">4H_2O + 4e^- \\rightarrow 2H_2 + 4OH^-\u003C\u002Fscript>\n\u003Cp>với \u003Cscript type=\"math\u002Ftex\">e^-\u003C\u002Fscript> là điện tử tự do cung cấp từ nguồn điện một chiều và \u003Cscript type=\"math\u002Ftex\">OH^-\u003C\u002Fscript> là các ion hydroxit tồn tại trong dung dịch.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Tại điện cực dương (anot), các ion hydroxit nhường điện tử để tạo thành khí oxy, phân tử nước và hoàn trả điện tử về mạch ngoài:\u003C\u002Fp>\n\u003Cscript type=\"math\u002Ftex; mode=display\">4OH^- \\rightarrow O_2 + 2H_2O + 4e^-\u003C\u002Fscript>\n\u003Cp>Hỗn hợp khí sau khi rời khỏi hai điện cực không bị phân tách riêng biệt mà đi chung vào buồng thu khí, tạo thành một hỗn hợp khí cháy đồng nhất có nhiệt độ cháy lý thuyết rất cao và tốc độ lan tràn màng lửa vượt trội so với các loại nhiên liệu hydrocacbon truyền thống.\u003C\u002Fp>\n\n\u003Ch2>Cấu tạo và nguyên lý các kiểu bình sinh khí HHO\u003C\u002Fh2>\n\u003Cp>Để tạo ra khí HHO phục vụ cho các ứng dụng thực tế, các hệ thống phát khí thường sử dụng chất xúc tác dẫn điện hòa tan trong nước như kali hydroxit hoặc natri hydroxit nhằm giảm điện trở trong của dung dịch và hạ thấp điện thế quá áp của các điện cực. Có hai cấu hình thiết kế bình điện phân chính được ứng dụng trong nghiên cứu và thử nghiệm công nghiệp:\u003C\u002Fp>\n\u003Cul>\n\u003Cli>\u003Cstrong>Bình điện phân tế bào ướt (wet cell):\u003C\u002Fstrong> Các tấm điện cực kim loại được nhúng chìm hoàn toàn trong một bình chứa đầy dung dịch chất điện giải. Thiết kế này có ưu điểm là đơn giản, dễ gia công chế tạo nhưng nhược điểm lớn là thể tích dung dịch lớn, khả năng tản nhiệt kém và nguy cơ rò rỉ chất lỏng cao khi phương tiện rung lắc.\u003C\u002Fli>\n\u003Cli>\u003Cstrong>Bình điện phân tế bào khô (dry cell):\u003C\u002Fstrong> Các tấm điện cực kim loại không gỉ được xếp xen kẽ và ép chặt với nhau thông qua hệ thống gioăng làm kín đàn hồi. Dung dịch điện giải chỉ lưu thông trong các khe hẹp giữa các bản cực. Thiết kế tế bào khô giúp dòng chất lỏng luân chuyển liên tục, diện tích tiếp xúc hiệu dụng cao hơn, hiệu suất sinh khí trên một đơn vị thể tích tốt hơn và kiểm soát nhiệt độ bình sinh khí ổn định hơn.\u003C\u002Fli>\n\u003C\u002Ful>\n\n\u003Ctable>\n\u003Cthead>\n\u003Ctr>\n\u003Cth>Tiêu chí so sánh\u003C\u002Fth>\n\u003Cth>Bình điện phân tế bào ướt\u003C\u002Fth>\n\u003Cth>Bình điện phân tế bào khô\u003C\u002Fth>\n\u003C\u002Ftr>\n\u003C\u002Fthead>\n\u003Ctbody>\n\u003Ctr>\n\u003Ctd>Cấu trúc điện cực\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>Điện cực nhúng ngập trong bình dung dịch\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>Các bản cực ép chặt tạo khoang kín bên trong\u003C\u002Ftd>\n\u003C\u002Ftr>\n\u003Ctr>\n\u003Ctd>Khả năng tản nhiệt\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>Tản nhiệt chậm do khối chất lỏng tĩnh lớn\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>Tản nhiệt nhanh nhờ đối lưu dung dịch liên tục\u003C\u002Ftd>\n\u003C\u002Ftr>\n\u003Ctr>\n\u003Ctd>Hiệu suất sinh khí\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>Tổn thất dòng rò lớn qua môi trường chất lỏng\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>Hạn chế dòng rò, mật độ dòng điện tập trung cao\u003C\u002Ftd>\n\u003C\u002Ftr>\n\u003Ctr>\n\u003Ctd>Độ an toàn khi rung lắc\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>Dễ sánh dung dịch và biến động áp suất khí\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>Kết cấu kín khít vững chắc, độ bền cơ học cao\u003C\u002Ftd>\n\u003C\u002Ftr>\n\u003C\u002Ftbody>\n\u003C\u002Ftable>\n\n\u003Ch2>Cơ chế tác động tương hỗ trong buồng cháy động cơ\u003C\u002Fh2>\n\u003Cp>Khi được đưa vào đường nạp của động cơ đốt trong, khí HHO không được thiết kế để thay thế nhiên liệu gốc mà đóng vai trò phụ gia hỗ trợ cháy. Cơ chế nhiệt hóa của khí HHO trong buồng đốt diễn ra thông qua các yếu tố chính sau:\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Thứ nhất, phân tử hydro có tốc độ cháy tầng rất nhanh, nhanh hơn nhiều lần so với hơi nhiên liệu xăng hoặc hạt sương dầu diesel. Khi bugi bật tia lửa điện hoặc khi nhiên liệu diesel tự bốc cháy, các phân tử hydro bắt lửa ngay lập tức và hình thành vô số tâm cháy phân tán. Sóng lửa lan truyền với vận tốc cực nhanh giúp đốt cháy đồng thời các phần tử nhiên liệu hydrocacbon xung quanh, rút ngắn đáng kể thời gian cháy trễ và thời gian kéo dài của quá trình cháy.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Thứ hai, việc bổ sung đồng thời phân tử oxy nguyên chất đi kèm phân tử hydro giúp làm giàu lượng oxy cục bộ xung quanh các giọt nhiên liệu. Điều này đặc biệt có ý nghĩa ở các vùng hòa khí đậm hoặc những khu vực góc khuất trong buồng cháy vốn thường bị thiếu oxy, từ đó thúc đẩy phản ứng oxy hóa hoàn toàn cacbon thành dioxit cacbon thay vì dừng lại ở dạng monoxit cacbon hoặc bồ hóng.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Thứ ba, sự hiện diện của các gốc tự do hoạt tính cao sinh ra từ quá trình phân hủy nhiệt của hydro và oxy giúp kích thích chuỗi phản ứng phân tách các liên kết cacbon - hydro mạch dài của nhiên liệu hóa thạch, làm giảm sự tích tụ cặn muội than trên đỉnh piston và thành buồng cháy qua thời gian dài vận hành.\u003C\u002Fp>\n\n\u003Ch2>Dữ liệu thực nghiệm trên động cơ đốt trong\u003C\u002Fh2>\n\u003Cp>Hiệu quả của việc ứng dụng khí HHO đã được nhiều nhóm nghiên cứu độc lập công bố thông qua các thử nghiệm đo đạc chính xác trên băng thử động cơ chuyên dụng:\u003C\u002Fp>\n\n\u003Ch3>Động cơ xăng đánh lửa cưỡng bức\u003C\u002Fh3>\n\u003Cp>Nghiên cứu của Gad và cộng sự (2024) khảo sát ảnh hưởng của khí HHO sinh ra từ hệ thống tế bào khô trên động cơ xăng đã ghi nhận những cải thiện đáng kể về cả tính năng kinh tế kỹ thuật lẫn chỉ tiêu môi trường. Khi bổ sung khí HHO vào dòng khí nạp, hiệu suất nhiệt có ích của động cơ tăng tối đa 8%, đồng thời suất tiêu hao nhiên liệu riêng giảm 9% so với chế độ vận hành thuần xăng. Điều này bắt nguồn từ việc hòa khí cháy kiệt hơn trong giai đoạn giãn nở sinh công, giảm nhiệt lượng hao phí theo dòng khí xả.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Về phát thải, nghiên cứu của Gad và cộng sự (2024) ghi nhận nồng độ monoxit cacbon (CO) giảm 18% và dioxit cacbon (CO2) giảm 11%. Nồng độ hydrocacbon chưa cháy (HC) giảm 9% do các vùng góc khuất được quét sạch bởi màng lửa hydro. Đặc biệt, nghiên cứu này còn ghi nhận mức giảm phát thải oxit nitơ (NOx) đạt 15% nhờ việc kiểm soát hợp lý tỷ lệ hòa khí, cùng với sự gia tăng 11% của hệ số dư lượng không khí và tăng 7.5% hiệu suất nạp thể tích.\u003C\u002Fp>\n\n\u003Ch3>Động cơ diesel lưỡng nhiên liệu\u003C\u002Fh3>\n\u003Cp>Trên động cơ diesel, cơ chế tự bốc cháy do nén tạo ra các đặc tính biến thiên khác biệt so với động cơ xăng. Nghiên cứu thực nghiệm của Bhave và cộng sự (2022) trên động cơ diesel vận hành ở mức tải 75% với lưu lượng cấp khí HHO là 800 ml\u002Fmin đã cung cấp các chỉ số đo lường chi tiết. Kết quả cho thấy lượng phát thải CO giảm 37.5% và phát thải HC giảm 17.94%, đồng thời phát thải khói đen giảm xuống mức rất thấp, dao động trong khoảng từ 0.01% đến 0.02%.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Tuy nhiên, sự cải thiện quá trình cháy ở động cơ diesel cũng đi kèm sự gia tăng nhiệt độ đỉnh trong buồng đốt. Nghiên cứu của Bhave và cộng sự (2022) ghi nhận mức tăng 9.37% của phát thải CO2 (phản ánh quá trình chuyển hóa hoàn toàn từ CO sang CO2) và mức tăng 7.41% của phát thải NOx. Sự gia tăng NOx là hệ quả trực tiếp của cơ chế Zeldovich nhiệt, khi nhiệt độ cục bộ trong buồng cháy vượt ngưỡng tạo điều kiện cho phản ứng giữa nitơ và oxy tự do trong không khí.\u003C\u002Fp>\n\n\u003Ch3>Ảnh hưởng của thông số vòi phun và tốc độ vận hành\u003C\u002Fh3>\n\u003Cp>Nghiên cứu của Felayati và cộng sự (2024) tập trung làm rõ ảnh hưởng của thông số hình học vòi phun khí HHO đối với động cơ diesel lưỡng nhiên liệu. Thử nghiệm được thực hiện trên dải tốc độ từ 1400 rpm đến 2200 rpm, so sánh hai kích thước đường kính vòi phun là 4 mm và 6 mm. Kết quả nghiên cứu chỉ ra rằng việc lựa chọn tiết diện vòi phun có mối liên hệ mật thiết với tốc độ dòng nạp và tải trọng động cơ.\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Cụ thể, ở chế độ tải thấp trong dải tốc độ từ 1800 rpm đến 2200 rpm, việc sử dụng vòi phun có kích thước 6 mm mang lại hiệu quả vượt trội trong việc cải thiện mô-men xoắn, nâng cao hiệu suất nhiệt và giảm phát thải CO2 so với vòi phun nhỏ hơn. Ngược lại, việc tối ưu hóa hòa trộn ở các chế độ vận hành khác nhau đòi hỏi phải điều chỉnh linh hoạt lưu lượng khí thay vì duy trì một lượng phun cố định.\u003C\u002Fp>\n\n\u003Ctable>\n\u003Cthead>\n\u003Ctr>\n\u003Cth>Thông số khảo sát\u003C\u002Fth>\n\u003Cth>Động cơ xăng (Gad và cs., 2024)\u003C\u002Fth>\n\u003Cth>Động cơ diesel tải 75% (Bhave và cs., 2022)\u003C\u002Fth>\n\u003C\u002Ftr>\n\u003C\u002Fthead>\n\u003Ctbody>\n\u003Ctr>\n\u003Ctd>Hiệu suất nhiệt có ích\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>Cải thiện tối đa 8%\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>Tăng cường áp suất chỉ thị đỉnh\u003C\u002Ftd>\n\u003C\u002Ftr>\n\u003Ctr>\n\u003Ctd>Suất tiêu hao nhiên liệu riêng\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>Giảm 9%\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>Tiết kiệm nhiên liệu diesel cơ sở\u003C\u002Ftd>\n\u003C\u002Ftr>\n\u003Ctr>\n\u003Ctd>Phát thải CO\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>Giảm 18%\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>Giảm 37.5%\u003C\u002Ftd>\n\u003C\u002Ftr>\n\u003Ctr>\n\u003Ctd>Phát thải HC\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>Giảm 9%\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>Giảm 17.94%\u003C\u002Ftd>\n\u003C\u002Ftr>\n\u003Ctr>\n\u003Ctd>Phát thải NOx\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>Giảm 15%\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>Tăng 7.41%\u003C\u002Ftd>\n\u003C\u002Ftr>\n\u003Ctr>\n\u003Ctd>Phát thải CO2\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>Giảm 11%\u003C\u002Ftd>\n\u003Ctd>Tăng 9.37%\u003C\u002Ftd>\n\u003C\u002Ftr>\n\u003C\u002Ftbody>\n\u003C\u002Ftable>\n\n\u003Ch2>Thách thức nhiệt động lực học và rào cản năng lượng\u003C\u002Fh2>\n\u003Cp>Một trong những hiểu lầm phổ biến về khí HHO là khả năng thay thế hoàn toàn nhiên liệu xăng dầu để tạo ra phương tiện chạy hoàn toàn bằng nước. Dưới góc độ nhiệt động lực học kinh điển, tuyên bố này hoàn toàn phi khoa học và vi phạm các định luật vật lý cơ bản:\u003C\u002Fp>\n\u003Cul>\n\u003Cli>\u003Cstrong>Giới hạn của định luật thứ nhất:\u003C\u002Fstrong> Năng lượng hóa học giải phóng khi tái hợp hydro và oxy tạo thành nước chính xác bằng năng lượng phân ly liên kết phân tử nước. Trong chu trình thực tế, hiệu suất chuyển đổi điện năng thành hóa năng của các bình điện phân luôn nhỏ hơn một do tổn hao điện trở dung dịch, điện trở tiếp xúc và điện thế quá áp.\u003C\u002Fli>\n\u003Cli>\u003Cstrong>Giới hạn của định luật thứ hai:\u003C\u002Fstrong> Động cơ đốt trong là một động cơ nhiệt bị khống chế bởi hiệu suất chu trình Carnot lý thuyết. Hiệu suất nhiệt thực tế của động cơ đốt trong thông thường chỉ đạt dưới một nửa nhiệt lượng cung cấp. Lượng cơ năng sinh ra từ trục khuỷu quay máy phát điện, sau đó chuyển đổi thành điện năng rồi nạp vào bình điện phân để sinh khí, luôn thấp hơn rất nhiều so với năng lượng cần thiết để duy trì hoạt động của động cơ.\u003C\u002Fli>\n\u003C\u002Ful>\n\u003Cp>Do đó, khí HHO chỉ có giá trị thực tiễn khi được xem là chất xúc tiến quá trình cháy. Năng lượng điện trích từ máy phát để sinh một lượng nhỏ khí HHO được bù đắp bằng việc nâng cao hiệu suất cháy của lượng lớn nhiên liệu hóa thạch, giúp sinh công hữu ích nhiều hơn so với lượng hao phí điện phân ban đầu.\u003C\u002Fp>\n\n\u003Ch2>Rủi ro an toàn và các giải pháp kỹ thuật kiểm soát\u003C\u002Fh2>\n\u003Cp>Khí HHO là một hỗn hợp tiền hòa trộn giữa nhiên liệu và chất oxy hóa ở trạng thái kích hoạt cao, tiềm ẩn nhiều nguy cơ cháy nổ nghiêm trọng nếu không có các giải pháp kỹ thuật phòng ngừa đồng bộ:\u003C\u002Fp>\n\u003Col>\n\u003Cli>\u003Cstrong>Nguy cơ cháy ngược (backfire):\u003C\u002Fstrong> Khí hydro có phạm vi cháy nổ cực kỳ rộng và năng lượng kích hoạt bắt cháy rất nhỏ. Nếu xảy ra hiện tượng cháy sớm trong xi lanh khi xupap nạp chưa đóng kín hoàn toàn, ngọn lửa có thể lan ngược dọc theo đường ống nạp với vận tốc cực lớn về phía bình điện phân. Để ngăn chặn thảm họa nổ bình sinh khí, hệ thống bắt buộc phải trang bị van chống cháy ngược một chiều (flashback arrestor) kết hợp bình bẫy lửa dập bọt nước (bubbler).\u003C\u002Fli>\n\u003Cli>\u003Cstrong>Ăn mòn hóa học do hơi kiềm:\u003C\u002Fstrong> Trong quá trình điện phân cường độ cao, hiện tượng sủi bọt mạnh sẽ cuốn theo các hạt sương dung dịch kiềm chứa kali hydroxit hoặc natri hydroxit theo dòng khí nạp. Nếu đi vào buồng đốt, các hợp chất kiềm này sẽ ăn mòn cổ hút, xupap, bề mặt xilanh và làm biến chất dầu bôi trơn. Do đó, hệ thống cần tích hợp các bình lọc tách ẩm ngưng tụ và màng lọc hạt trước khi đưa khí vào họng hút.\u003C\u002Fli>\n\u003Cli>\u003Cstrong>Kiểm soát lưu lượng theo chế độ tải:\u003C\u002Fstrong> Việc cấp khí HHO liên tục với lưu lượng không đổi dễ dẫn đến hiện tượng thừa khí ở chế độ không tải (làm tăng nguy cơ kích nổ và phát thải NOx) hoặc thiếu khí ở chế độ toàn tải. Các hệ thống hiện đại cần trang bị bộ điều khiển điện tử kết nối tín hiệu cảm biến bướm ga và cảm biến vòng tua để điều tiết dòng điện cấp cho bình điện phân một cách tối ưu.\u003C\u002Fli>\n\u003C\u002Fol>\n","khí HHO","oxyhydrogen",[20,21],"khí Brown","khí hydroxy","Khí HHO (oxyhydrogen) là hỗn hợp khí gồm phân tử hydro và phân tử oxy theo tỉ lệ thể tích 2:1, được tạo ra từ phản ứng điện phân nước có chất điện giải.","ENGINEERING_TECHNOLOGY",[25,33,41],{"citationText":26,"title":27,"authors":28,"source":29,"year":30,"doi":31,"url":32},"Gad, M. S., El-Shafay, A. S., Ağbulut, Ü., & Panchal, H. (2024). Impact of produced oxyhydrogen gas (HHO) from dry cell electrolyzer on spark ignition engine characteristics. International Journal of Hydrogen Energy, 49, 553–563.","Impact of produced oxyhydrogen gas (HHO) from dry cell electrolyzer on spark ignition engine characteristics","Gad, El-Shafay, Ağbulut, Panchal","International Journal of Hydrogen Energy",2024,"10.1016\u002Fj.ijhydene.2023.08.210","https:\u002F\u002Fdoi.org\u002F10.1016\u002Fj.ijhydene.2023.08.210",{"citationText":34,"title":35,"authors":36,"source":37,"year":38,"doi":39,"url":40},"Bhave, N. A., Gupta, M. M., & Joshi, S. S. (2022). Combustion, performance, and emission characteristics of diesel engine using oxyhydrogen gas as a fuel additive. Environmental Science and Pollution Research, 29(25), 37438–37454.","Combustion, performance, and emission characteristics of diesel engine using oxyhydrogen gas as a fuel additive","Bhave, Gupta, Joshi","Environmental Science and Pollution Research",2022,"10.1007\u002Fs11356-021-17975-5","https:\u002F\u002Fdoi.org\u002F10.1007\u002Fs11356-021-17975-5",{"citationText":42,"title":43,"authors":44,"source":45,"year":30,"doi":46,"url":47},"Felayati, F. M., Prasutiyon, H., Janah, S., Wijaya, D. H., Saputra, M. B., & Semin, S. (2024). Performance and carbon emissions of a diesel\u002Foxy-hydrogen dual-fuel engine with oxy-hydrogen injection variation under low and medium load conditions. International Journal of Renewable Energy Development, 13(2), 245–253.","Performance and carbon emissions of a diesel\u002Foxy-hydrogen dual-fuel engine with oxy-hydrogen injection variation under low and medium load conditions","Felayati, Prasutiyon, Janah, Wijaya, Saputra, Semin","International Journal of Renewable Energy Development","10.61435\u002Fijred.2024.57983","https:\u002F\u002Fdoi.org\u002F10.61435\u002Fijred.2024.57983",[49,52,55,58],{"question":50,"answer":51},"Khí HHO được sản xuất bằng phương pháp nào?","Khí HHO được điều chế trực tiếp thông qua quá trình điện phân nước sử dụng dung dịch kiềm (như KOH hoặc NaOH) làm chất điện giải trong các bình điện phân tế bào khô hoặc tế bào ướt.",{"question":53,"answer":54},"Khí HHO có thể thay thế hoàn toàn nhiên liệu xăng hoặc diesel không?","Không. Theo định luật bảo toàn năng lượng, năng lượng điện cần để điện phân nước luôn lớn hơn nhiệt lượng thu được khi đốt HHO, do đó khí HHO chỉ đóng vai trò phụ gia hỗ trợ cháy chứ không thể làm nhiên liệu tự cấp duy nhất.",{"question":56,"answer":57},"Việc bổ sung khí HHO vào động cơ mang lại lợi ích gì?","Khí HHO có tốc độ lan tràn màng lửa nhanh giúp nhiên liệu cơ sở cháy kiệt hơn, qua đó cải thiện hiệu suất nhiệt có ích, giảm suất tiêu hao nhiên liệu và giảm phát thải các khí độc hại như CO và HC.",{"question":59,"answer":60},"Những rủi ro an toàn chính khi vận hành hệ thống khí HHO là gì?","Hỗn hợp HHO có dải cháy nổ rộng và năng lượng kích hoạt thấp, dễ gây nguy cơ cháy ngược vào đường ống nạp nếu thiếu van chống cháy ngược hoặc bình dập lửa, cùng nguy cơ ăn mòn do hơi kiềm.",{"id":62,"researcherId":10,"name":63,"imageUrl":64},1,"Nguyễn Ngọc Sơn","https:\u002F\u002Flh3.googleusercontent.com\u002Fa\u002FACg8ocLGfGsF1nYQqYK5BasTLhNu1dBrBXg2fcEgBNPXJ0p2gqLQnO7i=s96-c",{"id":62,"researcherId":10,"name":63,"imageUrl":64},[13],false,"PUBLISHED","2025-12-01T11:21:02.490+00:00","2026-10-08T02:23:30.030+00:00","2026-10-08T02:23:30.005+00:00",0,[74,84,89,94,99,104,109,114,119,124],{"id":75,"title":76,"term":77,"englishTitle":78,"definition":79,"discipline":23,"disciplineCode":80,"disciplineLabel":81,"disciplineColor":82,"disciplineIcon":83},"thuật toán heuristic","Thuật toán heuristic là gì? Phân loại, nguyên lý và ứng dụng","Thuật toán heuristic","heuristic algorithm","Thuật toán heuristic (heuristic algorithm, hay phương pháp phỏng đoán) là kỹ thuật giải quyết bài toán được thiết kế nhằm tìm kiếm lời giải đủ tốt và chấp nhận được trong khoảng thời gian tính toán thực tế cho các bài toán tối ưu hóa phức tạp, đánh đổi tính tối ưu tuyệt đối để lấy tốc độ thực thi.","engineering-technology","Kỹ thuật và công nghệ","#5B62F4","cpu",{"id":85,"title":86,"term":85,"englishTitle":87,"definition":88,"discipline":23,"disciplineCode":80,"disciplineLabel":81,"disciplineColor":82,"disciplineIcon":83},"hỏa hoạn","Hỏa hoạn là gì? Các bài báo nghiên cứu khoa học liên quan","fire","Hỏa hoạn là sự cố cháy lớn ngoài tầm kiểm soát do phản ứng hóa học tỏa nhiệt nhanh giữa chất cháy và chất oxy hóa (thường là oxy trong không khí), gây thiệt hại nghiêm trọng về người, tài sản và môi trường.",{"id":90,"title":91,"term":90,"englishTitle":92,"definition":93,"discipline":23,"disciplineCode":80,"disciplineLabel":81,"disciplineColor":82,"disciplineIcon":83},"hệ thống hỗ trợ quyết định","Hệ thống hỗ trợ quyết định là gì? Các nghiên cứu khoa học","decision support system","Hệ thống hỗ trợ quyết định (Decision Support System - DSS) là hệ thống thông tin tích hợp dữ liệu, mô hình phân tích và giao diện tương tác nhằm hỗ trợ con người giải quyết các bài toán ra quyết định phức tạp và bán cấu trúc.",{"id":95,"title":96,"term":95,"englishTitle":97,"definition":98,"discipline":23,"disciplineCode":80,"disciplineLabel":81,"disciplineColor":82,"disciplineIcon":83},"tổn thất công suất","Tổn thất công suất là gì? Nguyên nhân, công thức và giải pháp","power loss","Tổn thất công suất là hiện tượng tiêu hao năng lượng điện dưới dạng nhiệt hoặc từ trường trong các phần tử của hệ thống điện như dây dẫn, máy biến áp và thiết bị truyền tải trong quá trình vận hành.",{"id":100,"title":101,"term":100,"englishTitle":102,"definition":103,"discipline":23,"disciplineCode":80,"disciplineLabel":81,"disciplineColor":82,"disciplineIcon":83},"khí động học","Khí động học: Khái niệm, nguyên lý và ứng dụng","Aerodynamics","Khí động học là một thuật ngữ và phạm trù học thuật then chốt trong lĩnh vực engineering technology, phản ánh các nguyên lý, cơ chế và phương pháp luận chuyên sâu đã được chuẩn hóa trong nghiên cứu và ứng dụng thực tiễn.",{"id":105,"title":106,"term":105,"englishTitle":107,"definition":108,"discipline":23,"disciplineCode":80,"disciplineLabel":81,"disciplineColor":82,"disciplineIcon":83},"trao đổi nhiệt","Trao đổi nhiệt là gì? Các nghiên cứu khoa học liên quan","heat transfer","Trao đổi nhiệt là quá trình truyền năng lượng nhiệt giữa các vật thể hoặc hệ thống vật lý có sự chênh lệch nhiệt độ qua ba cơ chế dẫn nhiệt, đối lưu và bức xạ cho đến khi đạt trạng thái cân bằng nhiệt.",{"id":110,"title":111,"term":110,"englishTitle":112,"definition":113,"discipline":23,"disciplineCode":80,"disciplineLabel":81,"disciplineColor":82,"disciplineIcon":83},"ứng suất nhiệt","Ứng suất nhiệt là gì? Các bài nghiên cứu khoa học liên quan","ung suat nhiet","khái niệm và đối tượng nghiên cứu cơ bản trong khoa học kỹ thuật và công nghệ, phản ánh các đặc trưng bản chất, cơ chế vận hành và các quy luật tương tác hệ thống trong thực tiễn.",{"id":115,"title":116,"term":115,"englishTitle":117,"definition":118,"discipline":23,"disciplineCode":80,"disciplineLabel":81,"disciplineColor":82,"disciplineIcon":83},"lực kéo","Lực kéo là gì? Bản chất cơ học, công thức và ứng xử vật liệu","tensile force","Lực kéo (tensile force) là lực tác dụng có xu hướng làm giãn dài hoặc kéo dãn một vật thể dọc theo trục tác dụng, gây ra trạng thái ứng suất kéo và biến dạng kéo trong vật liệu.",{"id":120,"title":121,"term":120,"englishTitle":122,"definition":123,"discipline":23,"disciplineCode":80,"disciplineLabel":81,"disciplineColor":82,"disciplineIcon":83},"np khó","NP-khó là gì? Độ phức tạp, định lý Cook và giải pháp","NP-hard","NP-khó là lớp các bài toán tính toán mà mọi bài toán trong lớp NP đều có thể quy dẫn thời gian đa thức về chúng, bao gồm cả các bài toán tối ưu hóa.",{"id":125,"title":126,"term":125,"englishTitle":127,"definition":128,"discipline":23,"disciplineCode":80,"disciplineLabel":81,"disciplineColor":82,"disciplineIcon":83},"pendubot","Pendubot là gì? Cấu tạo, động học và điều khiển con lắc ngược","Pendubot","Pendubot là một hệ thống cơ điện tử gồm con lắc ngược hai khâu chuyển động phẳng thiếu cơ cấu chấp hành, đóng vai trò là mô hình chuẩn mực trong nghiên cứu điều khiển phi tuyến."]