[{"data":1,"prerenderedAt":-1},["ShallowReactive",2],{"_public_topic_publications_gia%20c%C3%B4ng{\"limit\":5}":3,"_public_topic_byId_gia công":11},{"code":4,"data":5,"meta":10},"SUCCESS",{"latest":6,"mostCited":7,"vietnamFeatured":8,"vietnamLatest":9},[],[],[],[],null,{"code":4,"data":12,"meta":10},{"id":13,"title":14,"description":15,"content":16,"term":13,"englishTitle":10,"synonyms":10,"definition":10,"discipline":10,"references":10,"faqs":10,"createUser":17,"publishUser":21,"keywords":25,"keywordCount":10,"enrichTopicLink":26,"status":27,"createTime":28,"updateTime":29,"publishTime":30,"linkEnrichedTime":10,"publicationScanTime":10,"contentErrorMessage":10,"viewCount":31,"relateTopics":32},"gia công","Gia công là gì? Các bài báo nghiên cứu khoa học liên quan","Gia công là quá trình biến đổi vật liệu thô bằng các tác động cơ học, nhiệt hoặc hóa học nhằm tạo ra sản phẩm có hình dạng và tính chất kỹ thuật xác định. Nó bao gồm nhiều phương pháp như cắt gọt, tạo hình, xử lý bề mặt và công nghệ không truyền thống, đóng vai trò then chốt trong sản xuất công nghiệp hiện đại.","\u003Cdiv>\u003Ch2>Định nghĩa gia công\u003C\u002Fh2>\n\u003Cp>\nGia công là quá trình sử dụng tác động vật lý, cơ học hoặc hóa học để biến đổi hình dạng, kích thước, cấu trúc hoặc chất lượng bề mặt của vật liệu ban đầu nhằm tạo ra sản phẩm có hình dáng, tính năng và độ chính xác kỹ thuật phù hợp với yêu cầu thiết kế. Đây là công đoạn then chốt trong quá trình sản xuất công nghiệp, đặc biệt trong lĩnh vực cơ khí chế tạo, sản xuất công cụ, thiết bị và kết cấu kỹ thuật.\n\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>\nTrong sản xuất hiện đại, gia công không chỉ là cắt gọt hoặc tạo hình đơn thuần, mà còn bao gồm các quá trình kiểm soát chất lượng, tối ưu hóa năng lượng, quản lý nguyên công và áp dụng công nghệ số hóa. Gia công giúp tăng giá trị cho nguyên liệu thô thông qua việc hình thành sản phẩm có độ chính xác cao, độ bền cơ học tốt và đáp ứng các tiêu chuẩn kỹ thuật.\n\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>\nGia công được xem là một phần của chuỗi giá trị sản xuất, từ thiết kế kỹ thuật đến lắp ráp và kiểm nghiệm. Quá trình này ảnh hưởng trực tiếp đến hiệu suất hoạt động của sản phẩm cuối cùng, chi phí sản xuất và khả năng cạnh tranh công nghiệp. Nguồn tham khảo chi tiết: \u003Ca href=\"https:\u002F\u002Fwww.asme.org\u002Ftopics-resources\u002Fcontent\u002Fwhat-is-manufacturing\" target=\"_blank\">ASME - What is Manufacturing?\u003C\u002Fa>.\n\u003C\u002Fp>\n\n\u003Ch2>Phân loại phương pháp gia công\u003C\u002Fh2>\n\u003Cp>\nGia công được chia thành nhiều loại dựa trên cơ sở nguyên lý tác động, trạng thái vật lý của vật liệu và công nghệ sử dụng. Cách phân loại phổ biến nhất chia gia công thành hai nhóm chính: phương pháp truyền thống và phương pháp hiện đại. Ngoài ra còn có phân loại theo mức độ gia công (thô, bán tinh, tinh), theo điều kiện nhiệt (gia công nguội, nóng) và theo trạng thái sản phẩm (gia công đơn chiếc, loạt, hàng khối).\n\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>\n\u003C\u002Fp>\u003Cul>\n  \u003Cli>\u003Cstrong>Gia công truyền thống:\u003C\u002Fstrong> Bao gồm tiện, phay, khoan, mài, cưa – sử dụng dụng cụ cắt có lưỡi sắc tiếp xúc trực tiếp với vật liệu, tạo phoi.\u003C\u002Fli>\n  \u003Cli>\u003Cstrong>Gia công hiện đại (không truyền thống):\u003C\u002Fstrong> Dùng năng lượng như điện, nhiệt, cơ học siêu cao hoặc hóa học để gia công vật liệu cứng, giòn hoặc hình dạng phức tạp, bao gồm: EDM, laser, siêu âm, điện hóa, plasma, tia nước.\u003C\u002Fli>\n\u003C\u002Ful>\nTùy theo đặc tính vật liệu, yêu cầu kỹ thuật và chi phí, người thiết kế quy trình sẽ chọn phương pháp tối ưu hoặc kết hợp nhiều phương pháp.\n\u003Cp>\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>\nBảng phân loại tổng quát các nhóm gia công:\n\u003C\u002Fp>\u003Ctable border=\"1\" cellpadding=\"6\" cellspacing=\"0\">\n  \u003Ctbody>\u003Ctr>\n    \u003Cth>Nhóm gia công\u003C\u002Fth>\n    \u003Cth>Nguyên lý chính\u003C\u002Fth>\n    \u003Cth>Ví dụ phương pháp\u003C\u002Fth>\n  \u003C\u002Ftr>\n  \u003Ctr>\n    \u003Ctd>Truyền thống\u003C\u002Ftd>\n    \u003Ctd>Ma sát, cắt gọt cơ học\u003C\u002Ftd>\n    \u003Ctd>Tiện, phay, mài, khoan\u003C\u002Ftd>\n  \u003C\u002Ftr>\n  \u003Ctr>\n    \u003Ctd>Hiện đại\u003C\u002Ftd>\n    \u003Ctd>Điện, nhiệt, hóa học, sóng\u003C\u002Ftd>\n    \u003Ctd>EDM, laser, ECM, AWJM\u003C\u002Ftd>\n  \u003C\u002Ftr>\n  \u003Ctr>\n    \u003Ctd>Gia công tạo hình\u003C\u002Ftd>\n    \u003Ctd>Biến dạng dẻo vật liệu\u003C\u002Ftd>\n    \u003Ctd>Dập, kéo, cán, ép\u003C\u002Ftd>\n  \u003C\u002Ftr>\n  \u003Ctr>\n    \u003Ctd>Gia công nhiệt luyện\u003C\u002Ftd>\n    \u003Ctd>Thay đổi tổ chức tinh thể\u003C\u002Ftd>\n    \u003Ctd>Thấm carbon, tôi, ram\u003C\u002Ftd>\n  \u003C\u002Ftr>\n\u003C\u002Ftbody>\u003C\u002Ftable>\n\u003Cp>\u003C\u002Fp>\n\n\u003Ch2>Gia công cơ khí truyền thống\u003C\u002Fh2>\n\u003Cp>\nGia công cơ khí truyền thống sử dụng các phương pháp cắt gọt có lưỡi cắt sắc bén, tác động trực tiếp lên phôi để loại bỏ vật liệu thừa dưới dạng phoi. Các phương pháp phổ biến bao gồm tiện (lathe), phay (milling), khoan (drilling), doa (boring), mài (grinding), và bào (planing). Máy công cụ thực hiện các chuyển động chính (cắt) và chuyển động phụ (tiến dao) để định hình vật liệu theo yêu cầu thiết kế.\n\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>\nVí dụ, quá trình tiện là khi phôi quay quanh trục chính và dụng cụ cắt tiến dọc hoặc ngang để tạo ra bề mặt trụ, ren hoặc mặt đầu. Phay thì ngược lại, dụng cụ quay còn phôi có thể đứng yên hoặc di chuyển. Gia công mài dùng bánh mài tốc độ cao để đạt độ nhẵn bóng và độ chính xác cao cho bề mặt. Tùy loại vật liệu (kim loại màu, thép, gang, composite) mà chọn tốc độ cắt, dao cụ và môi chất làm mát thích hợp.\n\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>\nMột số thông số kỹ thuật cơ bản trong gia công truyền thống:\n\u003C\u002Fp>\u003Ctable border=\"1\" cellpadding=\"6\" cellspacing=\"0\">\n  \u003Ctbody>\u003Ctr>\n    \u003Cth>Thông số\u003C\u002Fth>\n    \u003Cth>Ký hiệu\u003C\u002Fth>\n    \u003Cth>Ý nghĩa\u003C\u002Fth>\n  \u003C\u002Ftr>\n  \u003Ctr>\n    \u003Ctd>Tốc độ cắt\u003C\u002Ftd>\n    \u003Ctd>\u003Cscript type=\"math\u002Ftex\">v_c\u003C\u002Fscript>\u003C\u002Ftd>\n    \u003Ctd>Vận tốc giữa bề mặt dụng cụ và phôi (m\u002Fphút)\u003C\u002Ftd>\n  \u003C\u002Ftr>\n  \u003Ctr>\n    \u003Ctd>Lượng tiến dao\u003C\u002Ftd>\n    \u003Ctd>\u003Cscript type=\"math\u002Ftex\">f\u003C\u002Fscript>\u003C\u002Ftd>\n    \u003Ctd>Khoảng dịch chuyển của dao trong một vòng\u002Fphút (mm\u002Fv)\u003C\u002Ftd>\n  \u003C\u002Ftr>\n  \u003Ctr>\n    \u003Ctd>Chiều sâu cắt\u003C\u002Ftd>\n    \u003Ctd>\u003Cscript type=\"math\u002Ftex\">a_p\u003C\u002Fscript>\u003C\u002Ftd>\n    \u003Ctd>Độ dày lớp vật liệu bị bóc mỗi lần cắt (mm)\u003C\u002Ftd>\n  \u003C\u002Ftr>\n\u003C\u002Ftbody>\u003C\u002Ftable>\n\u003Cp>\u003C\u002Fp>\n\n\u003Ch2>Gia công không truyền thống\u003C\u002Fh2>\n\u003Cp>\nGia công không truyền thống (non-traditional machining) là nhóm các phương pháp gia công không sử dụng lực cắt cơ học thông thường mà khai thác năng lượng điện, hóa, nhiệt, sóng âm hoặc thủy lực để tạo hình vật liệu. Nhóm này phù hợp để gia công vật liệu cứng siêu cứng, giòn, vật liệu composite hoặc chi tiết có hình học phức tạp mà gia công cơ không khả thi.\n\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>\nMột số phương pháp nổi bật:\n\u003C\u002Fp>\u003Cul>\n  \u003Cli>\u003Cstrong>Gia công bằng tia lửa điện (EDM):\u003C\u002Fstrong> Dùng xung điện cao thế giữa điện cực và phôi trong môi trường điện môi để đốt chảy điểm nhỏ trên bề mặt vật liệu dẫn điện.\u003C\u002Fli>\n  \u003Cli>\u003Cstrong>Gia công laser:\u003C\u002Fstrong> Tập trung chùm tia laser công suất cao vào vị trí cắt, làm bốc hơi vật liệu cực nhanh và chính xác.\u003C\u002Fli>\n  \u003Cli>\u003Cstrong>Gia công bằng tia nước áp suất cao (AWJM):\u003C\u002Fstrong> Sử dụng tia nước kết hợp hạt mài phun ra với vận tốc siêu âm để cắt kim loại, gạch, thủy tinh mà không sinh nhiệt nhiều.\u003C\u002Fli>\n  \u003Cli>\u003Cstrong>Gia công điện hóa (ECM):\u003C\u002Fstrong> Hòa tan vật liệu bằng dòng điện và dung dịch điện phân, không làm biến dạng cơ học hoặc nhiệt.\u003C\u002Fli>\n\u003C\u002Ful>\n\u003Cp>\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>\nGia công hiện đại ngày càng quan trọng trong ngành sản xuất chính xác cao như vi cơ điện tử (MEMS), công nghiệp hàng không, y sinh, và khuôn mẫu siêu nhỏ. Xem thêm tại \u003Ca href=\"https:\u002F\u002Fwww.sciencedirect.com\u002Ftopics\u002Fengineering\u002Fnontraditional-machining\" target=\"_blank\">ScienceDirect: Nontraditional Machining\u003C\u002Fa>.\n\u003C\u002Fp>\u003Ch2>Gia công tạo hình và biến dạng dẻo\u003C\u002Fh2>\n\u003Cp>\nGia công tạo hình là quá trình biến đổi hình dạng của vật liệu mà không làm mất đi khối lượng, chủ yếu thông qua sự biến dạng dẻo dưới tác dụng của lực. Khác với gia công cắt gọt, các phương pháp này không tạo phoi mà định hình vật liệu bằng áp lực cơ học hoặc nhiệt luyện kết hợp. Nhóm này bao gồm cán, ép, dập, kéo, rèn – thường được áp dụng cho kim loại ở trạng thái nóng hoặc nguội.\n\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>\nCán (rolling) là quá trình đưa vật liệu qua hệ thống trục quay để làm mỏng hoặc tạo biên dạng. Ép (extrusion) là khi vật liệu được đẩy qua khuôn có hình dạng xác định. Rèn (forging) thường áp dụng trong chế tạo trục, bánh răng lớn với độ bền cơ học cao nhờ cấu trúc tinh thể được cải thiện qua biến dạng. Dập (stamping) phổ biến trong sản xuất vỏ ô tô, linh kiện điện tử nhờ hiệu suất cao và chi phí thấp.\n\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>\nƯu điểm của gia công biến dạng dẻo:\n\u003C\u002Fp>\u003Cul>\n  \u003Cli>Không tạo phoi, tiết kiệm vật liệu\u003C\u002Fli>\n  \u003Cli>Nâng cao cơ tính nhờ biến cứng\u003C\u002Fli>\n  \u003Cli>Cho phép gia công hàng loạt với tốc độ cao\u003C\u002Fli>\n\u003C\u002Ful>\nNhược điểm bao gồm yêu cầu máy móc công suất lớn, khuôn dập chính xác cao và khó kiểm soát sai số nếu vật liệu không đồng đều.\n\u003Cp>\u003C\u002Fp>\n\n\u003Ch2>Gia công nhiệt và xử lý bề mặt\u003C\u002Fh2>\n\u003Cp>\nGia công nhiệt (thermal processing) là quá trình thay đổi tính chất cơ học của vật liệu thông qua nhiệt độ mà không làm thay đổi hình dạng đáng kể. Các kỹ thuật như tôi, ram, ủ, thấm nitơ, thấm carbon nhằm cải thiện độ cứng, độ dai, tính chống mài mòn và khả năng chịu tải. Đây là giai đoạn cần thiết để đạt được chất lượng cuối cùng cho các chi tiết cơ khí chịu tải nặng hoặc môi trường khắc nghiệt.\n\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>\nTôi (quenching) là quá trình nung vật liệu lên nhiệt độ cao sau đó làm nguội nhanh bằng nước, dầu hoặc khí để tăng độ cứng. Ram (tempering) là làm nguội từ từ để giảm giòn sau khi tôi. Thấm carbon\u002Fnitơ là đưa nguyên tử vào lớp bề mặt để tăng độ bền bề mặt mà vẫn giữ lõi dẻo.\n\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>\nGia công bề mặt gồm các công nghệ như mạ điện, sơn tĩnh điện, phủ PVD\u002FCVD, xử lý plasma, phun cát… giúp cải thiện tính thẩm mỹ, chống ăn mòn, tăng độ bám dính hoặc giảm ma sát. Bề mặt có vai trò rất quan trọng trong hiệu suất và tuổi thọ sản phẩm cơ khí.\n\u003C\u002Fp>\n\n\u003Ch2>Gia công vật liệu phi kim và vật liệu mới\u003C\u002Fh2>\n\u003Cp>\nGia công không chỉ áp dụng cho kim loại mà còn với vật liệu phi kim như gỗ, nhựa, gốm, vật liệu composite và vật liệu nano. Với sự phát triển của ngành vật liệu, các phương pháp gia công cũng được cải tiến để xử lý vật liệu có đặc tính đặc biệt như độ giòn cao, dẫn nhiệt kém, hoặc đàn hồi lớn.\n\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>\nĐối với vật liệu nhựa, gia công chủ yếu thông qua phương pháp tạo hình nhiệt như ép phun (injection molding), ép đùn (extrusion), thổi khuôn (blow molding) và in 3D (additive manufacturing). Với vật liệu composite như CFRP, GFRP, thường dùng gia công bằng tia nước, dao phủ kim cương, hoặc laser công suất thấp để tránh phân lớp hoặc nứt gãy.\n\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>\nMột số xu hướng gia công vật liệu mới:\n\u003C\u002Fp>\u003Cul>\n  \u003Cli>Sử dụng máy CNC tốc độ cao với đầu dao siêu cứng\u003C\u002Fli>\n  \u003Cli>Áp dụng kỹ thuật siêu âm hỗ trợ (UAM) để giảm rung động\u003C\u002Fli>\n  \u003Cli>Tích hợp cảm biến trong dao cụ để theo dõi lực cắt, mài mòn theo thời gian thực\u003C\u002Fli>\n\u003C\u002Ful>\nViệc phát triển công nghệ gia công phù hợp với vật liệu tiên tiến là chìa khóa cho sản xuất trong các ngành công nghệ cao như hàng không, y sinh và năng lượng tái tạo.\n\u003Cp>\u003C\u002Fp>\n\n\u003Ch2>Tự động hóa và công nghệ số trong gia công\u003C\u002Fh2>\n\u003Cp>\nCông nghệ tự động hóa và số hóa đang thay đổi mạnh mẽ ngành gia công. Máy CNC (Computer Numerical Control) cho phép lập trình chính xác quá trình cắt gọt, tăng năng suất, giảm sai số và dễ tái lập. Các hệ thống điều khiển thông minh kết nối máy móc, cảm biến và phần mềm mô phỏng tạo thành nền tảng sản xuất thông minh – còn gọi là Manufacturing 4.0.\n\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>\nRobot công nghiệp hỗ trợ trong khâu gá đặt, cấp phôi, kiểm tra kích thước và bốc xếp sản phẩm. Phần mềm CAM (Computer Aided Manufacturing) giúp tự động hóa quá trình lập trình gia công, tối ưu hóa đường chạy dao, tính toán lực cắt và kiểm tra va chạm trước khi gia công thực tế.\n\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>\nMột số công nghệ số được ứng dụng:\n\u003C\u002Fp>\u003Cul>\n  \u003Cli>IoT (Internet of Things): Theo dõi trạng thái máy theo thời gian thực\u003C\u002Fli>\n  \u003Cli>AI và học máy: Dự đoán mòn dao cụ và tự tối ưu thông số cắt\u003C\u002Fli>\n  \u003Cli>AR\u002FVR: Hỗ trợ đào tạo và mô phỏng quá trình gia công trong môi trường ảo\u003C\u002Fli>\n\u003C\u002Ful>\nTự động hóa không chỉ tăng hiệu quả mà còn giúp kiểm soát chất lượng toàn diện, giảm chi phí vận hành và đảm bảo an toàn lao động.\n\u003Cp>\u003C\u002Fp>\n\n\u003Ch2>Tiêu chuẩn hóa và kiểm tra chất lượng\u003C\u002Fh2>\n\u003Cp>\nGia công kỹ thuật hiện đại không thể thiếu quá trình kiểm tra chất lượng và tuân thủ tiêu chuẩn kỹ thuật quốc tế. Các tiêu chuẩn như ISO 2768 (dung sai), ISO 4287 (độ nhám bề mặt), ISO 9001 (quản lý chất lượng) đóng vai trò đảm bảo độ chính xác và độ tin cậy của sản phẩm cơ khí.\n\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>\nCác phương pháp kiểm tra chất lượng gồm đo kích thước bằng thước cặp, panme, máy đo tọa độ (CMM), kiểm tra độ nhám bề mặt, siêu âm kiểm tra vết nứt, kiểm tra độ cứng và phân tích thành phần vật liệu bằng phổ kế. Những công đoạn này giúp phát hiện lỗi sớm, tránh lãng phí và đảm bảo chất lượng đồng nhất cho lô sản xuất.\n\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>\nĐối với gia công số lượng lớn, kiểm tra thống kê (SPC – Statistical Process Control) và tự động hóa kiểm tra (inline metrology) đang trở thành xu hướng, kết hợp dữ liệu thời gian thực từ máy móc để kiểm soát quá trình sản xuất chặt chẽ hơn.\n\u003C\u002Fp>\n\n\u003Ch2>Triển vọng phát triển ngành gia công\u003C\u002Fh2>\n\u003Cp>\nNgành gia công đang bước vào kỷ nguyên của sản xuất linh hoạt, chính xác cao và thân thiện với môi trường. Các công nghệ mới như gia công không tiếp xúc, vật liệu nano, sản xuất bồi đắp (additive manufacturing), gia công điều khiển bằng AI mở ra nhiều cơ hội đổi mới cho ngành công nghiệp chế tạo.\n\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>\nXu hướng nổi bật:\n\u003C\u002Fp>\u003Cul>\n  \u003Cli>Phát triển gia công chính xác siêu nhỏ (micro-machining) cho ngành y sinh và vi điện tử\u003C\u002Fli>\n  \u003Cli>Áp dụng vật liệu tái chế và kỹ thuật tiết kiệm năng lượng\u003C\u002Fli>\n  \u003Cli>Kết hợp công nghệ dữ liệu lớn (big data) để phân tích hiệu suất máy móc\u003C\u002Fli>\n  \u003Cli>Tiến tới mô hình sản xuất phân tán, cá nhân hóa cao nhờ in 3D công nghiệp\u003C\u002Fli>\n\u003C\u002Ful>\nGia công không chỉ là thao tác cơ học mà đang trở thành phần trung tâm trong hệ sinh thái công nghiệp số hiện đại, kết nối giữa thiết kế, vật liệu và ứng dụng thực tiễn.\n\u003Cp>\u003C\u002Fp>\u003C\u002Fdiv>",{"id":18,"researcherId":10,"name":19,"imageUrl":20},2681,"Cuong Ta","https:\u002F\u002Flh3.googleusercontent.com\u002Fa\u002FACg8ocKFuWh0ZD601Hp0_V_2xAK3kIOs20Kyv3V5ZLBo6fwfjyymJYzE=s96-c",{"id":22,"researcherId":10,"name":23,"imageUrl":24},1,"Nguyễn Ngọc Sơn","https:\u002F\u002Flh3.googleusercontent.com\u002Fa\u002FACg8ocLGfGsF1nYQqYK5BasTLhNu1dBrBXg2fcEgBNPXJ0p2gqLQnO7i=s96-c",[13],false,"PUBLISHED","2025-05-26T09:39:57.740+00:00","2025-09-11T00:35:01.319+00:00","2025-05-26T13:22:16.746+00:00",251,[33,36,46,51,61,71,81,86,91,96],{"id":34,"title":35,"term":34,"englishTitle":10,"definition":10,"discipline":10,"disciplineCode":10,"disciplineLabel":10,"disciplineColor":10,"disciplineIcon":10},"biến dạng dẻo","Biến dạng dẻo là gì? Nghiên cứu khoa học về biến dạng dẻo",{"id":37,"title":38,"term":37,"englishTitle":39,"definition":40,"discipline":41,"disciplineCode":42,"disciplineLabel":43,"disciplineColor":44,"disciplineIcon":45},"tốc độ biến dạng","Tốc độ biến dạng là gì? Phân cấp và mô hình Johnson-Cook","strain rate","Tốc độ biến dạng là đạo hàm bậc nhất của độ biến dạng cơ học theo thời gian, biểu thị vận tốc thay đổi hình học tương đối của vật liệu dưới tác dụng của ứng suất.","ENGINEERING_TECHNOLOGY","engineering-technology","Kỹ thuật và công nghệ","#5B62F4","cpu",{"id":47,"title":48,"term":47,"englishTitle":49,"definition":50,"discipline":41,"disciplineCode":42,"disciplineLabel":43,"disciplineColor":44,"disciplineIcon":45},"thép không gỉ 316l","Thép không gỉ 316L là gì? Đặc tính, cơ lý và ứng dụng","316L stainless steel","Thép không gỉ 316L là hợp kim thép không gỉ thuộc họ austenit chứa hàm lượng carbon cực thấp kết hợp với các nguyên tố hợp kim chính gồm crom, niken và molypden nhằm mang lại khả năng chống ăn mòn hóa học và ăn mòn cục bộ vượt trội.",{"id":52,"title":53,"term":52,"englishTitle":54,"definition":55,"discipline":56,"disciplineCode":57,"disciplineLabel":58,"disciplineColor":59,"disciplineIcon":60},"lãi suất cho vay","Lãi suất cho vay là gì? Cấu trúc và cơ chế định giá","lending interest rate","Lãi suất cho vay là tỷ lệ phần trăm tính trên số vốn gốc mà bên đi vay phải trả cho bên cho vay trong một khoảng thời gian xác định nhằm bù đắp chi phí huy động vốn, chi phí quản lý vận hành, phần bù rủi ro tín dụng và biên lợi nhuận kỳ vọng của bên cho vay.","SOCIAL_SCIENCES","social-sciences","Khoa học xã hội","#E08600","users",{"id":62,"title":63,"term":62,"englishTitle":64,"definition":65,"discipline":66,"disciplineCode":67,"disciplineLabel":68,"disciplineColor":69,"disciplineIcon":70},"dấu vân tay","Dấu vân tay","Fingerprint","Dấu vân tay (Fingerprint - dermatoglyphics) là cấu trúc nếp vân da nổi đặc trưng ở mặt gan của các đầu ngón tay người, được hình thành từ tuần thứ 10 đến 24 của thai kỳ và duy trì tính duy nhất, bất biến suốt đời.","NATURAL_SCIENCES","natural-sciences","Khoa học tự nhiên","#0E9F9C","atom",{"id":72,"title":73,"term":72,"englishTitle":74,"definition":75,"discipline":76,"disciplineCode":77,"disciplineLabel":78,"disciplineColor":79,"disciplineIcon":80},"siêu âm nội soi","Siêu âm nội soi","Endoscopic ultrasound","Siêu âm nội soi (Endoscopic ultrasound - EUS) là kỹ thuật chẩn đoán và can thiệp kết hợp đầu dò siêu âm tần số cao ở đầu ống nội soi mềm, cho phép ghi hình trực tiếp và sinh thiết chính xác các lớp thành ống tiêu hóa và các cơ quan kế cận.","MEDICAL_HEALTH_SCIENCES","medical-health-sciences","Khoa học y - dược","#D6336C","stethoscope",{"id":82,"title":83,"term":82,"englishTitle":84,"definition":85,"discipline":76,"disciplineCode":77,"disciplineLabel":78,"disciplineColor":79,"disciplineIcon":80},"bệnh ménière","Bệnh Ménière","Ménière's disease","Bệnh Ménière (Ménière's disease) là bệnh lý mạn tính của tai trong đặc trưng bởi tình trạng ứ dịch nội bạch huyết (endolymphatic hydrops), biểu hiện lâm sàng bằng các cơn chóng mặt xoay tròn kịch phát, nghe kém tiếp nhận biến đổi, ù tai và cảm giác đầy tức tai.",{"id":87,"title":88,"term":87,"englishTitle":89,"definition":90,"discipline":56,"disciplineCode":57,"disciplineLabel":58,"disciplineColor":59,"disciplineIcon":60},"thâm hụt thương mại","Thâm hụt thương mại","Trade deficit","Thâm hụt thương mại (Trade deficit - nhập siêu) là tình trạng cán cân thương mại của một quốc gia bị âm, xảy ra khi tổng giá trị hàng hóa và dịch vụ nhập khẩu vượt quá tổng giá trị hàng hóa và dịch vụ xuất khẩu trong một thời kỳ nhất định.",{"id":92,"title":93,"term":92,"englishTitle":94,"definition":95,"discipline":66,"disciplineCode":67,"disciplineLabel":68,"disciplineColor":69,"disciplineIcon":70},"di truyền học vi khuẩn","Di truyền học vi khuẩn","Bacterial genetics","Di truyền học vi khuẩn (Bacterial genetics) là phân ngành sinh học phân tử và vi sinh vật học nghiên cứu cơ chế lưu trữ, sao chép, biểu hiện và biến dị của vật chất di truyền (nhiễm sắc thể và plasmid) ở tế bào sinh vật nhân sơ.",{"id":97,"title":98,"term":97,"englishTitle":99,"definition":100,"discipline":76,"disciplineCode":77,"disciplineLabel":78,"disciplineColor":79,"disciplineIcon":80},"ung thư cổ tử cung","Ung thư cổ tử cung","Cervical cancer","Ung thư cổ tử cung (Cervical cancer) là khối u ác tính phát sinh từ các tế bào biểu mô ở vùng chuyển tiếp cổ tử cung, có liên quan trực tiếp đến tình trạng nhiễm dai dẳng các chủng virus sinh u gai ở người (Human Papillomavirus - HPV) nguy cơ cao."]