[{"data":1,"prerenderedAt":-1},["ShallowReactive",2],{"_public_topic_publications_g%C3%ACn%20gi%E1%BB%AF%20h%C3%B2a%20b%C3%ACnh{\"limit\":5}":3,"_public_topic_byId_gìn giữ hòa bình":11},{"code":4,"data":5,"meta":10},"SUCCESS",{"latest":6,"mostCited":7,"vietnamFeatured":8,"vietnamLatest":9},[],[],[],[],null,{"code":4,"data":12,"meta":10},{"id":13,"title":14,"description":15,"content":16,"term":13,"englishTitle":10,"synonyms":10,"definition":10,"discipline":10,"references":10,"faqs":10,"createUser":17,"publishUser":21,"keywords":25,"keywordCount":18,"enrichTopicLink":26,"status":27,"createTime":28,"updateTime":29,"publishTime":30,"linkEnrichedTime":10,"publicationScanTime":10,"contentErrorMessage":10,"viewCount":31,"relateTopics":32},"gìn giữ hòa bình","Gìn giữ hòa bình là gì? Các nghiên cứu khoa học liên quan","Gìn giữ hòa bình là hoạt động quốc tế nhằm ngăn ngừa xung đột, bảo vệ dân thường và hỗ trợ tiến trình hòa bình trong các khu vực chiến tranh, thực hiện bởi lực lượng đa quốc gia theo nguyên tắc trung lập và đồng thuận. Hoạt động này bao gồm giám sát ngừng bắn, bảo vệ nhân đạo, hỗ trợ bầu cử và tái thiết xã hội, không sử dụng vũ lực trừ khi cần tự vệ hoặc bảo vệ dân thường, nhằm duy trì ổn định lâu dài và khôi phục niềm tin giữa các bên tham chiến. ","\u003Cdiv>\u003Ch2>Giới thiệu về gìn giữ hòa bình\u003C\u002Fh2>\n\u003Cp>\nGìn giữ hòa bình là một hình thức can thiệp quốc tế nhằm ngăn ngừa tái diễn xung đột, bảo vệ dân thường và hỗ trợ các tiến trình hòa bình trong những khu vực bị ảnh hưởng bởi chiến tranh hoặc bạo lực vũ trang. Khác với các hoạt động quân sự thuần túy, gìn giữ hòa bình không nhằm tiêu diệt kẻ thù mà hướng đến ổn định chính trị, hỗ trợ pháp quyền và khôi phục niềm tin giữa các bên tham chiến. Đây là một công cụ quan trọng trong hệ thống an ninh tập thể toàn cầu.\n\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>\nTheo định nghĩa của \u003Ca href=\"https:\u002F\u002Fpeacekeeping.un.org\u002Fen\u002Fwhat-is-peacekeeping\" target=\"_blank\">Liên Hợp Quốc\u003C\u002Fa>, gìn giữ hòa bình bao gồm các hoạt động dân sự, quân sự và cảnh sát, được triển khai dựa trên sự đồng thuận và trung lập, nhằm thực hiện các nhiệm vụ như giám sát lệnh ngừng bắn, hỗ trợ bầu cử, bảo vệ nhân đạo, huấn luyện lực lượng an ninh địa phương, và giúp các quốc gia tái thiết sau chiến tranh. Mục tiêu tối hậu là tạo điều kiện cho các tiến trình chính trị bền vững.\n\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>\nCác sứ mệnh gìn giữ hòa bình có thể được thực hiện dưới nhiều hình thức, nhưng nổi bật nhất là các phái bộ của Liên Hợp Quốc, được phê chuẩn bởi Hội đồng Bảo an. Tính đến năm 2024, hơn 70 sứ mệnh gìn giữ hòa bình của LHQ đã được triển khai tại hơn 40 quốc gia. Ngoài ra, một số tổ chức khu vực như Liên minh châu Phi (AU), Tổ chức An ninh và Hợp tác châu Âu (OSCE) cũng tham gia triển khai hoạt động gìn giữ hòa bình theo các khuôn khổ riêng.\n\u003C\u002Fp>\n\n\u003Ch2>Phân biệt gìn giữ hòa bình với kiến tạo và áp đặt hòa bình\u003C\u002Fh2>\n\u003Cp>\nGìn giữ hòa bình thường bị nhầm lẫn với các thuật ngữ như “áp đặt hòa bình” (peace enforcement) và “kiến tạo hòa bình” (peacebuilding). Tuy nhiên, ba hình thức này có bản chất và mục tiêu khác nhau. Áp đặt hòa bình là hành động quân sự cưỡng chế, thường không cần sự đồng thuận của các bên tham chiến, nhằm chấm dứt xung đột vũ trang. Trong khi đó, kiến tạo hòa bình là quá trình dài hạn nhằm tái thiết và tái hòa nhập xã hội sau xung đột.\n\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>\nĐiểm khác biệt chính của gìn giữ hòa bình là:\n\u003C\u002Fp>\n\u003Cul>\n  \u003Cli>Phải có sự đồng thuận của các bên tham chiến\u003C\u002Fli>\n  \u003Cli>Lực lượng gìn giữ hòa bình giữ vị trí trung lập, không can thiệp vào tiến trình chính trị trừ khi được ủy quyền\u003C\u002Fli>\n  \u003Cli>Chỉ sử dụng vũ lực trong trường hợp tự vệ hoặc bảo vệ dân thường theo ủy quyền của LHQ\u003C\u002Fli>\n\u003C\u002Ful>\n\u003Cp>\nBảng dưới đây tổng hợp sự khác biệt giữa ba hình thức:\n\u003C\u002Fp>\n\u003Ctable border=\"1\" cellpadding=\"6\" cellspacing=\"0\">\n  \u003Ctbody>\u003Ctr>\n    \u003Cth>Tiêu chí\u003C\u002Fth>\n    \u003Cth>Gìn giữ hòa bình\u003C\u002Fth>\n    \u003Cth>Áp đặt hòa bình\u003C\u002Fth>\n    \u003Cth>Kiến tạo hòa bình\u003C\u002Fth>\n  \u003C\u002Ftr>\n  \u003Ctr>\n    \u003Ctd>Mức độ can thiệp\u003C\u002Ftd>\n    \u003Ctd>Trung lập, giám sát\u003C\u002Ftd>\n    \u003Ctd>Quân sự, cưỡng chế\u003C\u002Ftd>\n    \u003Ctd>Dân sự, cấu trúc\u003C\u002Ftd>\n  \u003C\u002Ftr>\n  \u003Ctr>\n    \u003Ctd>Yêu cầu đồng thuận\u003C\u002Ftd>\n    \u003Ctd>Có\u003C\u002Ftd>\n    \u003Ctd>Không cần\u003C\u002Ftd>\n    \u003Ctd>Thường có\u003C\u002Ftd>\n  \u003C\u002Ftr>\n  \u003Ctr>\n    \u003Ctd>Thời điểm triển khai\u003C\u002Ftd>\n    \u003Ctd>Trong hoặc ngay sau xung đột\u003C\u002Ftd>\n    \u003Ctd>Trong giai đoạn xung đột\u003C\u002Ftd>\n    \u003Ctd>Sau xung đột\u003C\u002Ftd>\n  \u003C\u002Ftr>\n\u003C\u002Ftbody>\u003C\u002Ftable>\n\n\u003Ch2>Nguyên tắc cơ bản của hoạt động gìn giữ hòa bình\u003C\u002Fh2>\n\u003Cp>\nLiên Hợp Quốc đã xác lập ba nguyên tắc cốt lõi điều hành mọi sứ mệnh gìn giữ hòa bình quốc tế. Những nguyên tắc này được trình bày trong tài liệu \u003Ca href=\"https:\u002F\u002Fwww.un.org\u002Fen\u002Fpeacekeeping\u002Fdocuments\u002Fcapstone_eng.pdf\" target=\"_blank\">UN Capstone Doctrine\u003C\u002Fa> và được áp dụng trong mọi tình huống, bất kể quy mô hay đặc điểm địa chính trị của khu vực thực thi.\n\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>\nBa nguyên tắc gồm:\n\u003C\u002Fp>\n\u003Col>\n  \u003Cli>\u003Cstrong>Đồng thuận\u003C\u002Fstrong>: Hoạt động gìn giữ hòa bình chỉ được triển khai khi có sự đồng thuận từ các bên chính của xung đột, nhằm đảm bảo tính hợp pháp và khả năng hợp tác.\u003C\u002Fli>\n  \u003Cli>\u003Cstrong>Tính trung lập\u003C\u002Fstrong>: Lực lượng gìn giữ hòa bình không đứng về bên nào trong xung đột, không thiên vị về chính trị, quân sự hoặc sắc tộc.\u003C\u002Fli>\n  \u003Cli>\u003Cstrong>Hạn chế sử dụng vũ lực\u003C\u002Fstrong>: Chỉ được sử dụng vũ lực trong trường hợp tự vệ, bảo vệ dân thường, hoặc theo ủy quyền rõ ràng của Hội đồng Bảo an.\u003C\u002Fli>\n\u003C\u002Fol>\n\u003Cp>\nVi phạm bất kỳ nguyên tắc nào trong số này có thể dẫn đến sự đổ vỡ của sứ mệnh, mất niềm tin từ người dân địa phương, và có thể dẫn tới việc các bên tham chiến quay trở lại đối đầu quân sự.\n\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>\nNgoài ba nguyên tắc chính, còn có các giá trị phụ trợ như tôn trọng văn hóa địa phương, không can thiệp vào chủ quyền quốc gia nếu không có ủy quyền cụ thể, và duy trì tính minh bạch trong báo cáo và chỉ huy tác chiến.\n\u003C\u002Fp>\n\n\u003Ch2>Lịch sử phát triển các hoạt động gìn giữ hòa bình\u003C\u002Fh2>\n\u003Cp>\nSứ mệnh gìn giữ hòa bình đầu tiên của Liên Hợp Quốc là UNTSO (Tổ chức Giám sát ngừng bắn của Liên Hợp Quốc), được thành lập vào năm 1948 để giám sát lệnh ngừng bắn giữa Israel và các nước Ả Rập sau cuộc chiến tranh Ả Rập – Israel. Sứ mệnh này vẫn còn hoạt động đến ngày nay, cho thấy tính chất lâu dài và linh hoạt của gìn giữ hòa bình trong những khu vực xung đột kéo dài.\n\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>\nTrong Chiến tranh Lạnh, phần lớn các sứ mệnh gìn giữ hòa bình mang tính giám sát đơn thuần. Tuy nhiên, kể từ sau năm 1989, hoạt động này mở rộng đáng kể về quy mô và chức năng. Các phái bộ không chỉ giám sát hòa bình mà còn hỗ trợ xây dựng thể chế, cải cách tư pháp, và hồi phục kinh tế sau chiến tranh. Ví dụ, phái bộ tại Nam Sudan (UNMISS) không chỉ bảo vệ dân thường mà còn hỗ trợ quá trình chuyển tiếp chính trị và tái thiết quốc gia.\n\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>\nSự phát triển này được phản ánh qua các con số:\n\u003C\u002Fp>\n\u003Ctable border=\"1\" cellpadding=\"6\" cellspacing=\"0\">\n  \u003Ctbody>\u003Ctr>\n    \u003Cth>Thập niên\u003C\u002Fth>\n    \u003Cth>Số sứ mệnh được triển khai\u003C\u002Fth>\n    \u003Cth>Số nhân lực trung bình\u003C\u002Fth>\n  \u003C\u002Ftr>\n  \u003Ctr>\n    \u003Ctd>1950s–1970s\u003C\u002Ftd>\n    \u003Ctd>5–10\u003C\u002Ftd>\n    \u003Ctd>&lt;5.000\u003C\u002Ftd>\n  \u003C\u002Ftr>\n  \u003Ctr>\n    \u003Ctd>1990s\u003C\u002Ftd>\n    \u003Ctd>15+\u003C\u002Ftd>\n    \u003Ctd>20.000+\u003C\u002Ftd>\n  \u003C\u002Ftr>\n  \u003Ctr>\n    \u003Ctd>2010s–2020s\u003C\u002Ftd>\n    \u003Ctd>12–16\u003C\u002Ftd>\n    \u003Ctd>80.000–100.000\u003C\u002Ftd>\n  \u003C\u002Ftr>\n\u003C\u002Ftbody>\u003C\u002Ftable>\n\u003Cp>\nNgoài ra, các hoạt động gìn giữ hòa bình hiện nay ngày càng có sự tham gia đa quốc gia. Gần 120 quốc gia đóng góp binh sĩ và cảnh sát cho các phái bộ của Liên Hợp Quốc, trong đó có nhiều quốc gia đang phát triển như Bangladesh, Rwanda, Nepal, và Việt Nam.\n\u003C\u002Fp>\n\u003Ch2>Các loại hình sứ mệnh gìn giữ hòa bình\u003C\u002Fh2>\n\u003Cp>\nHoạt động gìn giữ hòa bình không phải là một mô hình đồng nhất mà bao gồm nhiều loại hình nhiệm vụ khác nhau, tùy thuộc vào mục tiêu chính trị và đặc điểm xung đột tại địa phương. Các loại hình chính có thể được phân chia dựa theo phạm vi can thiệp và thành phần lực lượng triển khai.\n\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>\nMột số loại hình sứ mệnh tiêu biểu:\n\u003C\u002Fp>\n\u003Cul>\n  \u003Cli>\u003Cstrong>Giám sát ngừng bắn\u003C\u002Fstrong>: Triển khai lực lượng quan sát viên quân sự không vũ trang để theo dõi việc tuân thủ thỏa thuận ngừng bắn (ví dụ: UNMOGIP tại Ấn Độ và Pakistan).\u003C\u002Fli>\n  \u003Cli>\u003Cstrong>Bảo vệ dân thường\u003C\u002Fstrong>: Thiết lập các khu vực an toàn, hộ tống người dân, và can thiệp trong tình huống bị đe dọa vũ trang (ví dụ: UNMISS tại Nam Sudan).\u003C\u002Fli>\n  \u003Cli>\u003Cstrong>Hỗ trợ quá trình chính trị\u003C\u002Fstrong>: Đồng hành cùng các bên trong tiến trình hòa đàm, tổ chức bầu cử và xây dựng thể chế (ví dụ: MONUSCO tại Cộng hòa Dân chủ Congo).\u003C\u002Fli>\n  \u003Cli>\u003Cstrong>Rà phá bom mìn và giải giới\u003C\u002Fstrong>: Gỡ bỏ vật liệu nổ và thu hồi vũ khí từ các nhóm vũ trang (ví dụ: UNMAS hỗ trợ tại Afghanistan, Iraq, Mali).\u003C\u002Fli>\n\u003C\u002Ful>\n\u003Cp>\nBảng dưới đây minh họa các nhiệm vụ chính theo từng loại hình:\n\u003C\u002Fp>\n\u003Ctable border=\"1\" cellpadding=\"6\" cellspacing=\"0\">\n  \u003Ctbody>\u003Ctr>\n    \u003Cth>Loại hình\u003C\u002Fth>\n    \u003Cth>Nhiệm vụ chính\u003C\u002Fth>\n    \u003Cth>Ví dụ\u003C\u002Fth>\n  \u003C\u002Ftr>\n  \u003Ctr>\n    \u003Ctd>Quan sát quân sự\u003C\u002Ftd>\n    \u003Ctd>Giám sát ngừng bắn, đường biên giới\u003C\u002Ftd>\n    \u003Ctd>UNTSO, UNMOGIP\u003C\u002Ftd>\n  \u003C\u002Ftr>\n  \u003Ctr>\n    \u003Ctd>Sứ mệnh đa chức năng\u003C\u002Ftd>\n    \u003Ctd>Bảo vệ dân thường, hỗ trợ tái thiết\u003C\u002Ftd>\n    \u003Ctd>UNMISS, MINUSMA\u003C\u002Ftd>\n  \u003C\u002Ftr>\n  \u003Ctr>\n    \u003Ctd>Sứ mệnh bầu cử\u003C\u002Ftd>\n    \u003Ctd>Giám sát và hỗ trợ tổ chức bầu cử\u003C\u002Ftd>\n    \u003Ctd>UNAMET (Đông Timor)\u003C\u002Ftd>\n  \u003C\u002Ftr>\n\u003C\u002Ftbody>\u003C\u002Ftable>\n\n\u003Ch2>Tổ chức và tài trợ cho các sứ mệnh gìn giữ hòa bình\u003C\u002Fh2>\n\u003Cp>\nCác sứ mệnh gìn giữ hòa bình của Liên Hợp Quốc được quản lý và điều phối bởi \u003Ca href=\"https:\u002F\u002Fpeacekeeping.un.org\u002Fen\u002Fdepartment-of-peace-operations\" target=\"_blank\">Cục Hoạt động Gìn giữ Hòa bình (DPO)\u003C\u002Fa>. Quyết định triển khai một phái bộ phải được Hội đồng Bảo an thông qua, với sự đồng thuận của ít nhất 9\u002F15 thành viên và không bị phủ quyết bởi 5 thành viên thường trực.\n\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>\nNgân sách cho các sứ mệnh này được phân bổ riêng biệt với ngân sách thông thường của Liên Hợp Quốc. Trong năm tài khóa 2023–2024, tổng ngân sách cho gìn giữ hòa bình đạt khoảng 6,45 tỷ USD. Các quốc gia thành viên đóng góp tài chính theo tỷ lệ đã được quy định, với năm nước đóng góp nhiều nhất bao gồm:\n\u003C\u002Fp>\n\u003Col>\n  \u003Cli>Hoa Kỳ (~27.89%)\u003C\u002Fli>\n  \u003Cli>Trung Quốc (~15.21%)\u003C\u002Fli>\n  \u003Cli>Nhật Bản (~8.03%)\u003C\u002Fli>\n  \u003Cli>Đức (~6.11%)\u003C\u002Fli>\n  \u003Cli>Vương quốc Anh (~5.79%)\u003C\u002Fli>\n\u003C\u002Fol>\n\u003Cp>\nNgoài tài chính, một yếu tố cốt lõi là lực lượng triển khai. Hơn 120 quốc gia đã và đang cung cấp binh sĩ, cảnh sát và nhân viên dân sự. Các nước như Bangladesh, Nepal, Rwanda, và Ethiopia hiện là những quốc gia đóng góp quân số lớn nhất.\n\u003C\u002Fp>\n\n\u003Ch2>Hiệu quả và thách thức của hoạt động gìn giữ hòa bình\u003C\u002Fh2>\n\u003Cp>\nNghiên cứu thực chứng cho thấy các sứ mệnh gìn giữ hòa bình có tác động tích cực đáng kể đến việc giảm thiểu xung đột. Theo báo cáo của \u003Ca href=\"https:\u002F\u002Fwww.rand.org\u002Fpubs\u002Fresearch_briefs\u002FRB9190.html\" target=\"_blank\">RAND Corporation\u003C\u002Fa>, xác suất tái diễn chiến tranh dân sự giảm rõ rệt khi có sự hiện diện của lực lượng gìn giữ hòa bình, đặc biệt nếu lực lượng này có quy mô lớn và thời gian hiện diện đủ dài.\n\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>\nMột mô hình kinh tế lượng thường được sử dụng để đo lường hiệu quả như sau:\n\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>\n\u003Cscript type=\"math\u002Ftex\">\nP(recurrence) = \\frac{1}{1 + e^{-(\\alpha + \\beta_1 \\cdot peacekeeping + \\beta_2 \\cdot conflict\\_duration + \\beta_3 \\cdot external\\_support)}}\n\u003C\u002Fscript>\n\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>\nTuy nhiên, các sứ mệnh này cũng đối mặt với nhiều thách thức như:\n\u003C\u002Fp>\n\u003Cul>\n  \u003Cli>Thiếu nguồn lực tài chính và nhân lực\u003C\u002Fli>\n  \u003Cli>Hạn chế về quyền hạn sử dụng vũ lực\u003C\u002Fli>\n  \u003Cli>Mâu thuẫn lợi ích giữa các thành viên Hội đồng Bảo an\u003C\u002Fli>\n  \u003Cli>Vấn đề đạo đức và lạm dụng trong một số sứ mệnh (ví dụ: tại Haiti, Cộng hòa Trung Phi)\u003C\u002Fli>\n\u003C\u002Ful>\n\u003Cp>\nLiên Hợp Quốc đã ban hành nhiều biện pháp kiểm soát nội bộ nhằm xử lý vi phạm, tăng cường đào tạo nhân quyền và tăng tính minh bạch trong chỉ huy.\n\u003C\u002Fp>\n\n\u003Ch2>Vai trò của Việt Nam trong hoạt động gìn giữ hòa bình\u003C\u002Fh2>\n\u003Cp>\nViệt Nam chính thức tham gia các hoạt động gìn giữ hòa bình của Liên Hợp Quốc từ năm 2014, đánh dấu bước tiến chiến lược trong chính sách đối ngoại chủ động và hội nhập. Tháng 6\u002F2014, hai sĩ quan đầu tiên được cử tới làm nhiệm vụ tại Phái bộ UNMISS ở Nam Sudan.\n\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>\nĐến nay, Việt Nam đã triển khai thành công Bệnh viện Dã chiến Cấp 2 số 1, 2, 3, 4 tại Nam Sudan và cử các sĩ quan tham mưu, sĩ quan liên lạc, quan sát viên quân sự tham gia nhiều phái bộ khác nhau. Năng lực chuyên môn, thái độ chuyên nghiệp và sự hợp tác của lực lượng Việt Nam đã được cộng đồng quốc tế ghi nhận.\n\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>\nMột số mốc nổi bật:\n\u003C\u002Fp>\n\u003Ctable border=\"1\" cellpadding=\"6\" cellspacing=\"0\">\n  \u003Ctbody>\u003Ctr>\n    \u003Cth>Năm\u003C\u002Fth>\n    \u003Cth>Sự kiện\u003C\u002Fth>\n  \u003C\u002Ftr>\n  \u003Ctr>\n    \u003Ctd>2014\u003C\u002Ftd>\n    \u003Ctd>Gửi sĩ quan đầu tiên đến Nam Sudan\u003C\u002Ftd>\n  \u003C\u002Ftr>\n  \u003Ctr>\n    \u003Ctd>2018\u003C\u002Ftd>\n    \u003Ctd>Triển khai Bệnh viện Dã chiến Cấp 2 số 1\u003C\u002Ftd>\n  \u003C\u002Ftr>\n  \u003Ctr>\n    \u003Ctd>2020–2022\u003C\u002Ftd>\n    \u003Ctd>Tham gia đầy đủ 4 Bệnh viện Dã chiến\u003C\u002Ftd>\n  \u003C\u002Ftr>\n\u003C\u002Ftbody>\u003C\u002Ftable>\n\u003Cp>\nViệt Nam hiện đang hướng tới việc mở rộng phạm vi tham gia, bao gồm lực lượng cảnh sát gìn giữ hòa bình và nhân viên dân sự chuyên trách, đồng thời tiếp tục xây dựng Trung tâm Huấn luyện Gìn giữ Hòa bình đạt chuẩn quốc tế.\n\u003C\u002Fp>\n\n\u003Ch2>Triển vọng và cải cách trong gìn giữ hòa bình\u003C\u002Fh2>\n\u003Cp>\nTrong bối cảnh toàn cầu biến động nhanh, các hoạt động gìn giữ hòa bình cũng cần thích ứng với những mối đe dọa mới như chủ nghĩa khủng bố xuyên quốc gia, biến đổi khí hậu, di cư cưỡng bức và tấn công mạng. Điều này đòi hỏi cải cách toàn diện trong phương thức vận hành, phối hợp và triển khai lực lượng.\n\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>\nNăm 2018, Tổng thư ký Liên Hợp Quốc António Guterres đã khởi xướng \u003Ca href=\"https:\u002F\u002Fwww.un.org\u002Fen\u002FA4P\" target=\"_blank\">Sáng kiến “Hành động vì Gìn giữ Hòa bình” (A4P)\u003C\u002Fa>, nhấn mạnh 8 ưu tiên cải cách, bao gồm:\n\u003C\u002Fp>\n\u003Cul>\n  \u003Cli>Tăng cường cam kết chính trị từ các quốc gia thành viên\u003C\u002Fli>\n  \u003Cli>Cải thiện hiệu quả hoạt động và hiệu suất lực lượng\u003C\u002Fli>\n  \u003Cli>Tăng sự tham gia của phụ nữ trong các phái bộ\u003C\u002Fli>\n  \u003Cli>Thúc đẩy hợp tác với các tổ chức khu vực\u003C\u002Fli>\n\u003C\u002Ful>\n\u003Cp>\nTương lai của gìn giữ hòa bình sẽ phụ thuộc vào khả năng thích ứng với môi trường an ninh phức tạp và khả năng khôi phục niềm tin từ người dân bản địa. Điều đó không thể đạt được nếu thiếu cải cách sâu rộng, minh bạch và tôn trọng các giá trị cốt lõi đã làm nên thành công của gìn giữ hòa bình trong hơn bảy thập kỷ qua.\n\u003C\u002Fp>\n\n\u003Ch2>Tài liệu tham khảo\u003C\u002Fh2>\n\u003Col>\n  \u003Cli>\u003Ca href=\"https:\u002F\u002Fpeacekeeping.un.org\u002Fen\u002Fwhat-is-peacekeeping\" target=\"_blank\">United Nations Peacekeeping - What is Peacekeeping?\u003C\u002Fa>\u003C\u002Fli>\n  \u003Cli>\u003Ca href=\"https:\u002F\u002Fwww.un.org\u002Fen\u002Fpeacekeeping\u002Fdocuments\u002Fcapstone_eng.pdf\" target=\"_blank\">United Nations - Capstone Doctrine\u003C\u002Fa>\u003C\u002Fli>\n  \u003Cli>\u003Ca href=\"https:\u002F\u002Fwww.un.org\u002Fen\u002FA4P\" target=\"_blank\">Action for Peacekeeping (A4P)\u003C\u002Fa>\u003C\u002Fli>\n  \u003Cli>\u003Ca href=\"https:\u002F\u002Fwww.rand.org\u002Fpubs\u002Fresearch_briefs\u002FRB9190.html\" target=\"_blank\">RAND Corporation - The Effectiveness of Peacekeeping\u003C\u002Fa>\u003C\u002Fli>\n  \u003Cli>\u003Ca href=\"https:\u002F\u002Fwww.un.org\u002Fen\u002Fpeacekeeping\u002Fresources\u002Fstatistics\u002Ffactsheet.shtml\" target=\"_blank\">UN Peacekeeping - Statistics\u003C\u002Fa>\u003C\u002Fli>\n  \u003Cli>\u003Ca href=\"https:\u002F\u002Fvnmission-un.gov.vn\u002Fgioi-thieu-ve-hoat-dong-gin-giu-hoa-binh\u002F\" target=\"_blank\">Phái đoàn Thường trực Việt Nam tại Liên Hợp Quốc\u003C\u002Fa>\u003C\u002Fli>\n  \u003Cli>Fortna, V. P. (2008). \u003Cem>Does Peacekeeping Work? Shaping Belligerents’ Choices after Civil War\u003C\u002Fem>. Princeton University Press.\u003C\u002Fli>\n  \u003Cli>Doyle, M. W., &amp; Sambanis, N. (2006). \u003Cem>Making War and Building Peace\u003C\u002Fem>. Princeton University Press.\u003C\u002Fli>\n\u003C\u002Fol>\n\u003C\u002Fdiv>",{"id":18,"researcherId":10,"name":19,"imageUrl":20},1,"Nguyễn Ngọc Sơn","https:\u002F\u002Flh3.googleusercontent.com\u002Fa\u002FACg8ocLGfGsF1nYQqYK5BasTLhNu1dBrBXg2fcEgBNPXJ0p2gqLQnO7i=s96-c",{"id":22,"researcherId":10,"name":23,"imageUrl":24},2889,"Lê Xuân Niên","https:\u002F\u002Flh3.googleusercontent.com\u002Fa\u002FACg8ocLuyWIkhyP2W5E59cKwN7ciI2nbjMGUpXO9rVQquC826ujzkqhU=s96-c",[13],false,"PUBLISHED","2025-11-04T15:06:09.608+00:00","2025-11-09T15:32:40.462+00:00","2025-11-09T15:32:40.460+00:00",190,[33,43,53,58,69,75,81,91,97,108],{"id":34,"title":35,"term":34,"englishTitle":36,"definition":37,"discipline":38,"disciplineCode":39,"disciplineLabel":40,"disciplineColor":41,"disciplineIcon":42},"sức mạnh mềm","Sức mạnh mềm là gì? Các nghiên cứu khoa học liên quan","soft power","Sức mạnh mềm (soft power) là khái niệm trong quan hệ quốc tế do Joseph Nye đề xuất, chỉ khả năng của một quốc gia đạt được mục tiêu đối ngoại thông qua sức hấp dẫn của văn hóa, giá trị chính trị và chính sách đối ngoại thay vì ép buộc quân sự hay kinh tế.","SOCIAL_SCIENCES","social-sciences","Khoa học xã hội","#E08600","users",{"id":44,"title":45,"term":44,"englishTitle":46,"definition":47,"discipline":48,"disciplineCode":49,"disciplineLabel":50,"disciplineColor":51,"disciplineIcon":52},"tây phi","Tây phi là gì? Các bài nghiên cứu khoa học về Tây phi","West Africa","Tây Phi (West Africa) là tiểu vùng phía tây của lục địa châu Phi, gồm 16 quốc gia giáp Đại Tây Dương và sa mạc Sahara, có lịch sử văn hóa lâu đời với các đế chế thương mại cổ đại và đa dạng ngôn ngữ, sắc tộc.","HUMANITIES","humanities","Nhân văn và nghệ thuật","#9333EA","book-open",{"id":54,"title":55,"term":54,"englishTitle":56,"definition":57,"discipline":38,"disciplineCode":39,"disciplineLabel":40,"disciplineColor":41,"disciplineIcon":42},"thụy sĩ","Thụy sĩ là gì? Các nghiên cứu khoa học về Thụy sĩ","Switzerland","Thụy Sĩ (tên chính thức: Liên bang Thụy Sĩ, tiếng Latinh: Confœderatio Helvetica) là một quốc gia liên bang cộng hòa nằm ở Tây - Trung Âu, nổi bật trong khoa học chính trị và quan hệ quốc tế với mô hình dân chủ trực tiếp, cơ chế đồng thuận (consociationalism), chính sách trung lập vĩnh viễn và nền kinh tế thị trường tri thức chuyên môn hóa cao.",{"id":59,"title":60,"term":61,"englishTitle":62,"definition":63,"discipline":64,"disciplineCode":65,"disciplineLabel":66,"disciplineColor":67,"disciplineIcon":68},"điều hòa miễn dịch","Điều hòa miễn dịch là gì? Ý nghĩa và ứng dụng chuyên sâu","Điều hòa miễn dịch","Immunoregulation \u002F Immunomodulation","Điều hòa miễn dịch là quá trình sinh học phức tạp kiểm soát cường độ, thời gian và phạm vi của các đáp ứng miễn dịch bẩm sinh và thích ứng, nhằm duy trì trạng thái dung nạp miễn dịch với tự kháng nguyên, tiêu diệt mầm bệnh hiệu quả và ngăn ngừa tổn thương mô do viêm quá mức.","MEDICAL_HEALTH_SCIENCES","medical-health-sciences","Khoa học y - dược","#D6336C","stethoscope",{"id":70,"title":71,"term":72,"englishTitle":73,"definition":74,"discipline":64,"disciplineCode":65,"disciplineLabel":66,"disciplineColor":67,"disciplineIcon":68},"bệnh van tim","Bệnh van tim là gì? Ý nghĩa và ứng dụng chuyên sâu","Bệnh van tim","Heart valve disease \u002F Valvular heart disease","Bệnh van tim là tình trạng bệnh lý do tổn thương cấu trúc hoặc rối loạn chức năng của một hoặc nhiều van tim (van hai lá, van động mạch chủ, van ba lá, van động mạch phổi), dẫn đến hẹp van (cản trở dòng máu tống đi) hoặc hở van (dòng máu trào ngược trở lại).",{"id":76,"title":77,"term":78,"englishTitle":79,"definition":80,"discipline":64,"disciplineCode":65,"disciplineLabel":66,"disciplineColor":67,"disciplineIcon":68},"viêm gan tự miễn","Viêm gan tự miễn là gì? Ý nghĩa và ứng dụng chuyên sâu","Viêm gan tự miễn","Autoimmune hepatitis (AIH)","Viêm gan tự miễn là bệnh lý viêm hoại tử nhu mô gan mạn tính không rõ căn nguyên, đặc trưng bởi sự hiện diện của các tự kháng thể trong huyết thanh, tăng nồng độ gamma-globulin máu và hình ảnh viêm gan hoại tử giao diện trên mô bệnh học gan.",{"id":82,"title":83,"term":82,"englishTitle":84,"definition":85,"discipline":86,"disciplineCode":87,"disciplineLabel":88,"disciplineColor":89,"disciplineIcon":90},"ớt muối chua","Ớt muối chua là gì? Cơ chế lên men và an toàn thực phẩm","fermented chili pepper","Ớt muối chua là sản phẩm chế biến từ quả ớt tươi chi Capsicum qua quá trình ngâm ủ trong nước muối kết hợp lên men lactic hoặc axit hóa trực tiếp. Quá trình này làm hạ pH xuống dưới ngưỡng an toàn vi sinh vật, làm giảm độ cay gắt của capsaicin và duy trì độ giòn của mô quả.","AGRICULTURAL_SCIENCES","agricultural-sciences","Khoa học nông nghiệp","#2F9E44","sprout",{"id":92,"title":93,"term":94,"englishTitle":95,"definition":96,"discipline":64,"disciplineCode":65,"disciplineLabel":66,"disciplineColor":67,"disciplineIcon":68},"vi khuẩn gây bệnh","Vi khuẩn gây bệnh là gì? Ý nghĩa và ứng dụng chuyên sâu","Vi khuẩn gây bệnh","Pathogenic bacteria","Vi khuẩn gây bệnh là các vi sinh vật đơn bào nhân sơ có khả năng xâm nhập vào cơ thể sinh vật chủ, vượt qua hàng rào phòng ngự miễn dịch và gây ra các tổn thương mô bệnh học hoặc rối loạn chức năng sinh lý thông qua các yếu tố độc lực đặc hiệu.",{"id":98,"title":99,"term":100,"englishTitle":101,"definition":102,"discipline":103,"disciplineCode":104,"disciplineLabel":105,"disciplineColor":106,"disciplineIcon":107},"quang điện tử","Quang điện tử là gì? Ý nghĩa và ứng dụng chuyên sâu","Quang điện tử","Optoelectronics","Quang điện tử là lĩnh vực khoa học công nghệ nghiên cứu và ứng dụng sự tương tác qua lại giữa ánh sáng (photon) và các quá trình mang điện (electron) trong vật chất, tập trung vào các linh kiện phát hiện, biến đổi, dẫn truyền và phát xạ tín hiệu quang.","ENGINEERING_TECHNOLOGY","engineering-technology","Kỹ thuật và công nghệ","#5B62F4","cpu",{"id":109,"title":110,"term":111,"englishTitle":112,"definition":113,"discipline":114,"disciplineCode":115,"disciplineLabel":116,"disciplineColor":117,"disciplineIcon":118},"mật độ điện tử","Mật độ điện tử là gì? Ý nghĩa và ứng dụng chuyên sâu","Mật độ điện tử","Electron density","Mật độ điện tử là đại lượng đo lường xác suất tìm thấy một điện tử tại một điểm không gian xác định xung quanh hạt nhân nguyên tử hoặc trong một hệ phân tử, tinh thể, là biến số cơ bản trong thuyết phiếm hàm mật độ (DFT) và tinh thể học tia X.","NATURAL_SCIENCES","natural-sciences","Khoa học tự nhiên","#0E9F9C","atom"]