[{"data":1,"prerenderedAt":-1},["ShallowReactive",2],{"_public_topic_publications_dung%20d%E1%BB%8Bch%20%C4%91i%E1%BB%87n%20ph%C3%A2n{\"limit\":5}":3,"_public_topic_byId_dung dịch điện phân":55},{"code":4,"data":5,"meta":21},"SUCCESS",{"latest":6,"mostCited":7,"vietnamFeatured":53,"vietnamLatest":54},[],[8,25,39],{"publicationId":9,"title":10,"originalTitle":11,"authorNames":12,"authorCount":16,"journalName":17,"vietnamJournal":18,"publishDate":19,"publishYear":20,"totalCitation":21,"url":22,"doi":23,"summary":24},"ffc39c3f-050d-40d6-a86e-71db22525107","Na4Mn9O18\u002FCarbon Nanotube Composite Như Một Vật Liệu Có Hiệu Suất Điện Hóa Cao Cho Pin Sodium-Ion Trong Dung Dịch","Na4Mn9O18\u002FCarbon Nanotube Composite as a High Electrochemical Performance Material for Aqueous Sodium-Ion Batteries",[13,14,15],"Fuxing Yin","Zhengjun Liu","Shuang Yang",8,"Nanoscale Research Letters",false,"2017-10-17",2017,null,"https:\u002F\u002Flink.springer.com\u002F10.1186\u002Fs11671-017-2340-1","10.1186\u002Fs11671-017-2340-1","\u003Cp>Công nghệ pin tích trữ chế tạo hệ pin sạc ion natri ASIB an toàn cao với cực dương Na4Mn9O18 phân tán trên ống nano carbon kết hợp anốt kẽm kim loại. Hệ thống ứng dụng \u003Cb class=\"publication-topic-keywords\">dung dịch điện phân\u003C\u002Fb> gốc nước hòa tan hỗn hợp muối chứa đồng thời cation Na+ và Zn2+ giúp loại bỏ triệt để nguy cơ cháy nổ hữu cơ. Thiết bị duy trì dung lượng phóng điện đảo ngược 53,2 mAh\u002Fg sau 150 chu kỳ tại mật độ dòng nạp xả cao 4C.\u003C\u002Fp>",{"publicationId":26,"title":27,"originalTitle":28,"authorNames":29,"authorCount":33,"journalName":34,"vietnamJournal":18,"publishDate":35,"publishYear":20,"totalCitation":21,"url":36,"doi":37,"summary":38},"df1b4ab2-0663-4ea9-92d7-cba104118233","Điện phân hợp kim kẽm–cobalt từ dung dịch điện phân oxalat","Electroplating of zinc–cobalt alloys from oxalate electrolytes",[30,31,32],"R. F. Shekhanov","S. N. Gridchin","A. V. Balmasov",3,"Pleiades Publishing Ltd","2017-06-04","https:\u002F\u002Flink.springer.com\u002Farticle\u002F10.1134\u002FS2070205117030224","10.1134\u002FS2070205117030224","\u003Cp>Luyện kim bề mặt khảo sát tính chất cơ lý của lớp phủ hợp kim kẽm–cobalt Zn-Co được kết tủa điện hóa từ \u003Cb class=\"publication-topic-keywords\">dung dịch điện phân\u003C\u002Fb> oxalat thân thiện môi trường. Tỷ lệ phối trộn nồng độ muối kim loại trong chất điện ly quyết định trực tiếp đến độ vi cứng, cấu trúc pha tinh thể và năng lực chống ăn mòn điện hóa của lớp mạ. Công nghệ mạ tạo lớp bảo vệ bền vững cho các kết cấu thép công nghiệp ngoài trời.\u003C\u002Fp>",{"publicationId":40,"title":41,"originalTitle":42,"authorNames":43,"authorCount":46,"journalName":47,"vietnamJournal":18,"publishDate":48,"publishYear":49,"totalCitation":21,"url":50,"doi":51,"summary":52},"3a88b16f-eb4d-409a-a887-cfa786ac7b1f","Điện phân lớp mạ bạc–thiếc từ dung dịch điện phân pyrophosphate-cyanide","Electrodeposition of silver–tin alloys from pyrophosphate-cyanide electrolytes",[44,45],"A. Hrussanova","I. Krastev",2,"Journal of Applied Electrochemistry","2008-12-24",2008,"https:\u002F\u002Flink.springer.com\u002Farticle\u002F10.1007\u002Fs10800-008-9746-5","10.1007\u002Fs10800-008-9746-5","\u003Cp>Kỹ thuật mạ điện hóa nghiên cứu cơ chế lắng đọng màng mỏng hợp kim bạc–thiếc Ag-Sn từ môi trường phức chất \u003Cb class=\"publication-topic-keywords\">dung dịch điện phân\u003C\u002Fb> pyrophosphate-cyanide bằng phương pháp đo vôn-ampe chu kỳ. Quy trình công nghệ cho phép mạ lớp bề mặt có hàm lượng thiếc lên tới 40% khối lượng với cấu trúc vi mô phân bố trật tự trên bề mặt catốt. Hệ hóa chất đem lại giải pháp thay thế lớp phủ chì độc hại trong linh kiện điện tử vi mạch.\u003C\u002Fp>",[],[],{"code":4,"data":56,"meta":21},{"id":57,"title":58,"description":59,"content":60,"term":57,"englishTitle":61,"synonyms":62,"definition":65,"discipline":66,"references":67,"faqs":106,"createUser":119,"publishUser":123,"keywords":127,"keywordCount":138,"enrichTopicLink":139,"status":140,"createTime":141,"updateTime":142,"publishTime":143,"linkEnrichedTime":144,"publicationScanTime":145,"contentErrorMessage":21,"viewCount":146,"relateTopics":147},"dung dịch điện phân","Dung dịch điện phân là gì? Bản chất và ứng dụng","Dung dịch điện phân là hệ chứa ion tự do dẫn điện trong dung môi phân cực, đóng vai trò then chốt trong điện hóa, lưu trữ năng lượng và cân bằng sinh lý.","\u003Cp>Dung dịch điện phân (electrolyte solution) là hệ phân tán đồng nhất gồm chất tan phân ly thành các ion tự do mang điện tích và dung môi phân cực, có khả năng dẫn dòng điện dưới tác dụng của điện trường ngoài. Bản chất dẫn điện của hệ xuất phát từ sự chuyển dời có hướng của các cation về cực âm (catot) và các anion về cực dương (anot), đồng thời gắn liền với các quá trình chuyển dịch điện tích và phản ứng hóa học xảy ra tại bề mặt tiếp xúc giữa điện cực và dung dịch. Khái niệm này đóng vai trò cốt lõi trong nhiệt động học hóa học, điện hóa học ứng dụng, công nghệ lưu trữ năng lượng và sinh lý học màng tế bào.\u003C\u002Fp>\n\n\u003Ch2>Bản chất lý hóa và cơ chế dẫn điện\u003C\u002Fh2>\n\u003Cp>Khác với cơ chế dẫn điện của kim loại và chất bán dẫn dựa trên sự chuyển động tự do của các electron trong mạng tinh thể, dòng điện trong dung dịch điện phân được tải bởi các hạt mang khối lượng thực là các ion dương và ion âm. Khi một chất điện giải hòa tan vào dung môi phân cực như nước, các phân tử dung môi {{topic|%7B%22topic%22%3A%22t%C6%B0%C6%A1ng%20t%C3%A1c%20t%C4%A9nh%20%C4%91i%E1%BB%87n%22%7D}} mạnh mẽ với các ion của mạng lưới tinh thể chất tan thông qua quá trình solvat hóa (hay hydrat hóa đối với nước). Lực hút tĩnh điện giữa các phân tử nước có mômen lưỡng cực lớn làm suy yếu liên kết ion, giải phóng các ion vào thể tích dung dịch dưới dạng các phức solvat.\u003C\u002Fp>\n\n\u003Cp>Theo Kontogeorgis và cộng sự (2018), các dung dịch điện phân chứa ion tự do thể hiện tương tác tầm xa Coulombic chi phối mạnh mẽ các hàm trạng thái nhiệt động và động học truyền khối. Dưới tác dụng của điện trường ngoài có cường độ xác định, lực điện trường tác dụng lên các ion mang điện tích và làm chúng chuyển dịch có hướng:\u003C\u002Fp>\n\u003Cul>\n  \u003Cli>Cation mang điện tích dương chuyển động cùng chiều điện trường về phía catot.\u003C\u002Fli>\n  \u003Cli>Anion mang điện tích âm chuyển động ngược chiều điện trường về phía anot.\u003C\u002Fli>\n  \u003Cli>Tốc độ trôi của ion phụ thuộc vào điện tích, bán kính hiệu dụng của vỏ solvat hóa, độ nhớt của môi trường dung môi và độ lớn điện trường.\u003C\u002Fli>\n\u003C\u002Ful>\n\n\u003Ch2>Định lượng độ dẫn điện và các quy luật nhiệt động\u003C\u002Fh2>\n\u003Cp>Khả năng tải điện của dung dịch điện phân được định lượng thông qua hai đại lượng vật lý cơ bản là độ dẫn điện riêng và độ dẫn điện mol:\u003C\u002Fp>\n\u003Cul>\n  \u003Cli>\u003Cstrong>Độ dẫn riêng:\u003C\u002Fstrong> Ký hiệu là \u003Cscript type=\"math\u002Ftex\">\\kappa\u003C\u002Fscript> (kappa), biểu thị độ dẫn điện của một khối dung dịch có tiết diện một đơn vị diện tích và chiều dài một đơn vị khoảng cách, đơn vị đo chuẩn trong hệ SI là siemens trên mét hoặc siemens trên centimet.\u003C\u002Fli>\n  \u003Cli>\u003Cstrong>Độ dẫn mol:\u003C\u002Fstrong> Ký hiệu là \u003Cscript type=\"math\u002Ftex\">\\Lambda\u003C\u002Fscript> (lambda hoa), biểu thị khả năng dẫn điện quy chuẩn trên một mol chất điện giải hòa tan, được định nghĩa bởi biểu thức: \u003Cscript type=\"math\u002Ftex\">\\Lambda = \\frac{\\kappa}{c}\u003C\u002Fscript> trong đó c biểu diễn nồng độ mol của chất điện giải trong dung dịch.\u003C\u002Fli>\n\u003C\u002Ful>\n\n\u003Cp>Để đo độ dẫn riêng của dung dịch trong thực nghiệm, người ta sử dụng bình đo độ dẫn chứa hai điện cực song song có diện tích A đặt cách nhau một khoảng cách l. Điện trở R của dung dịch được xác định qua định luật Ohm:\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>\u003Cscript type=\"math\u002Ftex\">R = \\frac{l}{\\kappa A}\u003C\u002Fscript>\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Từ phép đo điện trở R và việc chuẩn hóa hằng số bình đo bằng tỷ số hình học giữa khoảng cách l và {{topic|%7B%22topic%22%3A%22di%E1%BB%87n%20t%C3%ADch%20b%E1%BB%81%20m%E1%BA%B7t%22%7D}} A, độ dẫn riêng được tính toán trực tiếp theo công thức:\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>\u003Cscript type=\"math\u002Ftex\">\\kappa = \\frac{1}{R} \\cdot \\frac{l}{A}\u003C\u002Fscript>\u003C\u002Fp>\n\n\u003Ch3>Định luật Kohlrausch về sự di chuyển độc lập của ion\u003C\u002Fh3>\n\u003Cp>Đối với các dung dịch chất điện giải mạnh ở nồng độ vô cùng loãng, tương tác tĩnh điện giữa các ion trở nên không đáng kể do khoảng cách trung bình giữa chúng rất lớn. Nhà vật lý Friedrich Kohlrausch đã thiết lập định luật về độ dẫn mol giới hạn:\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>\u003Cscript type=\"math\u002Ftex\">\\Lambda_m^0 = \\lambda^0_+ + \\lambda^0_-\u003C\u002Fscript>\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Trong đó đại lượng \u003Cscript type=\"math\u002Ftex\">\\Lambda_m^0\u003C\u002Fscript> là độ dẫn mol giới hạn của chất điện giải khi nồng độ tiến dần về 0, đại lượng \u003Cscript type=\"math\u002Ftex\">\\lambda^0_+\u003C\u002Fscript> đại diện cho độ dẫn mol linh động riêng của cation và đại lượng \u003Cscript type=\"math\u002Ftex\">\\lambda^0_-\u003C\u002Fscript> đại diện cho độ dẫn mol linh động riêng của anion tại trạng thái pha loãng vô hạn.\u003C\u002Fp>\n\n\u003Ch3>Mô hình Debye–Hückel–Onsager và lý thuyết dung dịch thực\u003C\u002Fh3>\n\u003Cp>Trong các dung dịch có nồng độ thực tế, các ion mang điện trái dấu hình thành một khí quyển ion bao quanh mỗi ion trung tâm. Khi dung dịch chịu tác dụng của điện trường hoặc gradient nồng độ, hai hiệu ứng cản trở xuất hiện:\u003C\u002Fp>\n\u003Cul>\n  \u003Cli>\u003Cstrong>Hiệu ứng hồi phục:\u003C\u002Fstrong> Khí quyển ion bị biến dạng và tạo ra điện trường ngược chiều làm giảm vận tốc chuyển động của ion trung tâm.\u003C\u002Fli>\n  \u003Cli>\u003Cstrong>Hiệu ứng điện di:\u003C\u002Fstrong> Chuyển động của các phân tử dung môi solvat hóa theo các ion trái dấu ngược chiều tạo ra lực ma sát thủy động cản trở chuyển động của ion trung tâm.\u003C\u002Fli>\n\u003C\u002Ful>\n\u003Cp>Theo Naseri Boroujeni và cộng sự (2023), mô hình Debye–Hückel–Onsager mô tả định lượng sự suy giảm độ dẫn mol tỷ lệ thuận với căn bậc hai của nồng độ chất điện giải đối với các dung dịch loãng. Để tính toán hệ số hoạt độ trung bình của chất điện giải trong dung dịch chịu ảnh hưởng của lực ion, mô hình Debye–Hückel mở rộng được biểu diễn dưới dạng:\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>\u003Cscript type=\"math\u002Ftex\">\\log \\gamma_\\pm = -\\frac{A z^2 \\sqrt{I}}{1 + Ba\\sqrt{I}}\u003C\u002Fscript>\u003C\u002Fp>\n\u003Cp>Trong phương trình trên, \u003Cscript type=\"math\u002Ftex\">\\gamma_\\pm\u003C\u002Fscript> là hệ số hoạt độ ion trung bình, z là điện tích hiệu dụng, I là lực ion của dung dịch, đại lượng a là bán kính va chạm hiệu dụng của ion, và các thông số A, B là hằng số thực nghiệm phụ thuộc vào nhiệt độ tuyệt đối và {{topic|%7B%22topic%22%3A%22h%E1%BA%B1ng%20s%E1%BB%91%20%C4%91i%E1%BB%87n%20m%C3%B4i%22%7D}} của môi trường dung môi.\u003C\u002Fp>\n\n\u003Ch2>Phân loại các hệ dung dịch điện phân\u003C\u002Fh2>\n\u003Cp>Các dung dịch điện phân được phân chia thành nhiều nhóm tùy thuộc vào mức độ phân ly, bản chất hóa học của dung môi và {{topic|%7B%22topic%22%3A%22t%C3%ADnh%20ch%E1%BA%A5t%20c%E1%BA%A5u%20tr%C3%BAc%22%7D}} pha:\u003C\u002Fp>\n\n\u003Ch3>Phân loại theo mức độ phân ly trong dung môi\u003C\u002Fh3>\n\u003Ctable>\n  \u003Cthead>\n    \u003Ctr>\n      \u003Cth>Nhóm dung dịch\u003C\u002Fth>\n      \u003Cth>Mức độ ion hóa\u003C\u002Fth>\n      \u003Cth>Ví dụ điển hình\u003C\u002Fth>\n      \u003Cth>Đặc trưng dẫn điện\u003C\u002Fth>\n    \u003C\u002Ftr>\n  \u003C\u002Fthead>\n  \u003Ctbody>\n    \u003Ctr>\n      \u003Ctd>Chất điện giải mạnh\u003C\u002Ftd>\n      \u003Ctd>Phân ly hoàn toàn trong dung môi\u003C\u002Ftd>\n      \u003Ctd>Dung dịch axit vô cơ mạnh (HCl, HNO₃), bazơ kiềm (NaOH, KOH), hầu hết muối tan (NaCl, KCl)\u003C\u002Ftd>\n      \u003Ctd>Độ dẫn điện riêng cao, độ dẫn mol giảm dần theo căn bậc hai nồng độ khi tăng nồng độ\u003C\u002Ftd>\n    \u003C\u002Ftr>\n    \u003Ctr>\n      \u003Ctd>Chất điện giải yếu\u003C\u002Ftd>\n      \u003Ctd>Phân ly một phần trong dung môi\u003C\u002Ftd>\n      \u003Ctd>Axit hữu cơ (CH₃COOH), bazơ yếu (NH₃ hòa tan), muối ít tan\u003C\u002Ftd>\n      \u003Ctd>Độ dẫn điện thấp ở nồng độ thông thường, độ dẫn mol tăng nhanh khi pha loãng vô hạn\u003C\u002Ftd>\n    \u003C\u002Ftr>\n  \u003C\u002Ftbody>\n\u003C\u002Ftable>\n\n\u003Ch3>Phân loại theo bản chất dung môi\u003C\u002Fh3>\n\u003Cul>\n  \u003Cli>\u003Cstrong>Dung dịch điện phân nước:\u003C\u002Fstrong> Nước là dung môi có hằng số điện môi lớn, khả năng solvat hóa ion mạnh mẽ, chi phí hợp lý, được ứng dụng rộng rãi trong xử lý nước, xi mạ và sinh học.\u003C\u002Fli>\n  \u003Cli>\u003Cstrong>Dung dịch điện phân phi nước:\u003C\u002Fstrong> Theo Xu (2004), các dung dịch điện phân không chứa nước sử dụng {{topic|%7B%22topic%22%3A%22dung%20m%C3%B4i%20h%E1%BB%AFu%20c%C6%A1%22%7D}} phân cực kết hợp muối lithi, đóng vai trò quyết định trong việc mở rộng cửa sổ thế điện hóa trên 4 V cho pin sạc lithium-ion mà không bị phân hủy điện phân như nước.\u003C\u002Fli>\n  \u003Cli>\u003Cstrong>Chất lỏng ion và dung dịch eutecti sâu:\u003C\u002Fstrong> Hệ muối nóng chảy ở nhiệt độ phòng có độ bay hơi rất thấp và độ bền nhiệt cao.\u003C\u002Fli>\n\u003C\u002Ful>\n\n\u003Ch2>Các yếu tố chi phối độ dẫn điện của dung dịch\u003C\u002Fh2>\n\u003Cp>Độ dẫn điện của dung dịch điện phân chịu sự kiểm soát đồng thời của nhiều yếu tố nhiệt động và động học:\u003C\u002Fp>\n\u003Cul>\n  \u003Cli>\u003Cstrong>Nồng độ chất tan:\u003C\u002Fstrong> Khi tăng nồng độ từ dung dịch vô cùng loãng, số lượng hạt mang điện trong một đơn vị thể tích tăng lên làm độ dẫn riêng tăng. Tuy nhiên, khi nồng độ vượt qua một ngưỡng nhất định, tương tác hút tĩnh điện giữa các ion và sự hình thành các cặp ion trung hòa làm giảm độ linh động thực tế, dẫn tới độ dẫn riêng đạt cực đại rồi giảm dần.\u003C\u002Fli>\n  \u003Cli>\u003Cstrong>Nhiệt độ môi trường:\u003C\u002Fstrong> Khác với kim loại (nơi độ dẫn điện giảm khi tăng nhiệt độ do tán xạ mạng dao động), độ dẫn của dung dịch điện phân luôn tăng khi tăng nhiệt độ. Sự tăng nhiệt độ làm giảm độ nhớt động lực học của dung môi và cung cấp động năng giúp phá vỡ cấu trúc vỏ solvat hóa, tăng độ linh động của các ion.\u003C\u002Fli>\n  \u003Cli>\u003Cstrong>Hằng số điện môi của dung môi:\u003C\u002Fstrong> Dung môi có hằng số điện môi càng lớn càng có khả năng làm suy yếu lực hút Coulomb giữa cation và anion, ngăn ngừa sự tái kết hợp thành cặp ion không dẫn điện.\u003C\u002Fli>\n  \u003Cli>\u003Cstrong>Bán kính và điện tích ion:\u003C\u002Fstrong> Các ion có bán kính hydrat hóa nhỏ và điện tích thích hợp có mật độ điện tích tối ưu, giúp giảm lực cản thủy động khi di chuyển trong dòng điện trường.\u003C\u002Fli>\n\u003C\u002Ful>\n\n\u003Ch2>Ứng dụng công nghiệp và kỹ thuật điện hóa\u003C\u002Fh2>\n\u003Cp>Dung dịch điện phân là thành phần vật chất không thể thay thế trong các chu trình công nghệ hóa chất và sản xuất vật liệu:\u003C\u002Fp>\n\u003Cul>\n  \u003Cli>\u003Cstrong>Công nghệ điện phân clo-kiềm:\u003C\u002Fstrong> Điện phân dung dịch NaCl bão hòa bằng công nghệ màng trao đổi ion để sản xuất đồng thời khí clo, khí hydro và dung dịch natri hydroxit tinh khiết dùng trong công nghiệp hóa chất cơ bản.\u003C\u002Fli>\n  \u003Cli>\u003Cstrong>Luyện kim điện hóa và tinh luyện kim loại:\u003C\u002Fstrong> Tinh luyện đồng độ tinh khiết cao bằng phương pháp hòa tan anot đồng thô trong dung dịch điện phân CuSO₄ và axit sunfuric, kết tủa đồng kim loại tinh khiết trên catot.\u003C\u002Fli>\n  \u003Cli>\u003Cstrong>Công nghệ mạ điện và xử lý bề mặt:\u003C\u002Fstrong> Kết tủa lớp phủ kim loại mỏng (niken, crom, vàng, kẽm) từ dung dịch muối tương ứng lên bề mặt kim loại nền để chống ăn mòn và tăng tính thẩm mỹ.\u003C\u002Fli>\n  \u003Cli>\u003Cstrong>Hệ thống chuyển đổi và lưu trữ năng lượng:\u003C\u002Fstrong> Hoạt động của ắc quy axit-chì, pin kiềm và các loại pin sạc hiện đại đều phụ thuộc hoàn toàn vào tốc độ vận chuyển ion qua dung dịch điện phân bên trong ngăn cách giữa hai cực.\u003C\u002Fli>\n\u003C\u002Ful>\n\n\u003Ch2>Vai trò sinh học và ứng dụng trong y học lâm sàng\u003C\u002Fh2>\n\u003Cp>Trong các sinh vật đa bào và cơ thể người, các chất điện giải hòa tan trong nước tạo thành dung dịch dịch thể phân bố ở hai khu vực chính là nội bào và ngoại bào. Nồng độ ion được duy trì nghiêm ngặt nhờ các kênh ion và bơm màng {{topic|%7B%22topic%22%3A%22ti%C3%AAu%20th%E1%BB%A5%20n%C4%83ng%20l%C6%B0%E1%BB%A3ng%22%7D}}:\u003C\u002Fp>\n\u003Cul>\n  \u003Cli>\u003Cstrong>Cân bằng thẩm thấu và thể tích dịch:\u003C\u002Fstrong> Cation natri là ion quyết định {{topic|%7B%22topic%22%3A%22%C3%A1p%20su%E1%BA%A5t%20th%E1%BA%A9m%20th%E1%BA%A5u%22%7D}} ngoại bào, trong khi kali quyết định áp suất thẩm thấu nội bào.\u003C\u002Fli>\n  \u003Cli>\u003Cstrong>Điện thế hoạt động và {{topic|%7B%22topic%22%3A%22d%E1%BA%ABn%20truy%E1%BB%81n%20xung%20%C4%91%E1%BB%99ng%22%7D}}:\u003C\u002Fstrong> Sự chênh lệch nồng độ ion qua màng tế bào tạo ra điện thế nghỉ và cho phép khử cực màng trong quá trình dẫn truyền xung thần kinh và co cơ tim.\u003C\u002Fli>\n  \u003Cli>\u003Cstrong>Điều hòa thăng bằng kiềm toan:\u003C\u002Fstrong> Hệ đệm bicarbonate trong dung dịch máu giữ vai trò duy trì độ pH sinh lý ổn định.\u003C\u002Fli>\n\u003C\u002Ful>\n\n\u003Cp>Theo Sterns (2015), nồng độ natri huyết thanh bình thường ở người trưởng thành dao động trong khoảng từ 135 mmol\u002FL đến 145 mmol\u002FL, và rối loạn hạ natri máu với mức natri huyết thanh dưới 135 mmol\u002FL là {{topic|%7B%22topic%22%3A%22r%E1%BB%91i%20lo%E1%BA%A1n%20%C4%91i%E1%BB%87n%20gi%E1%BA%A3i%22%7D}} thường gặp nhất trên lâm sàng. Bệnh lý này gây phù {{topic|%7B%22topic%22%3A%22t%E1%BA%BF%20b%C3%A0o%20th%E1%BA%A7n%20kinh%22%7D}}, lú lẫn và có thể đe dọa tính mạng nếu không được điều chỉnh đúng tốc độ.\u003C\u002Fp>\n\n\u003Cp>Trong thực hành y khoa tại Việt Nam, theo quy chuẩn của Bộ Y tế ban hành trong Dược điển Việt Nam V (2017), dung dịch tiêm truyền natri clorid 0,9% (đẳng trương) phải chứa từ 0,85% đến 0,95% khối lượng trên thể tích NaCl, được chỉ định trong bù thể tích dịch tuần hoàn, điều trị mất nước ngoại bào và làm dung môi hòa tan các thuốc tiêm truyền tĩnh mạch.\u003C\u002Fp>\n\n\u003Ch2>Phạm vi áp dụng và giới hạn của các mô hình lý thuyết\u003C\u002Fh2>\n\u003Cp>Mặc dù các mô hình cổ điển như Debye–Hückel cung cấp cơ sở định lượng quan trọng cho các dung dịch điện phân loãng, chúng bộc lộ nhiều hạn chế khi áp dụng vào các hệ nồng độ cao hoặc dung dịch phức tạp:\u003C\u002Fp>\n\u003Cul>\n  \u003Cli>\u003Cstrong>Bỏ qua thể tích hữu hạn của ion:\u003C\u002Fstrong> Ở nồng độ cao, giả định ion là các điện tích điểm không còn chính xác, đòi hỏi phải bổ sung các tham số hiệu chỉnh kích thước va chạm hạt.\u003C\u002Fli>\n  \u003Cli>\u003Cstrong>Sự suy giảm hằng số điện môi cục bộ:\u003C\u002Fstrong> Sự định hướng chặt chẽ của các phân tử dung môi xung quanh các ion làm giảm hằng số điện môi cục bộ so với dung môi khối tinh khiết.\u003C\u002Fli>\n  \u003Cli>\u003Cstrong>Hiện tượng tạo cặp ion và liên kết phức:\u003C\u002Fstrong> Trong các dung môi có độ phân cực trung bình hoặc thấp, các ion có xu hướng liên kết tạo thành các cặp ion tiếp xúc hoặc dung môi phân tách không tham gia vào quá trình tải điện.\u003C\u002Fli>\n\u003C\u002Ful>\n\u003Cp>Các phương trình hiện đại như mô hình Pitzer được phát triển nhằm mô tả chính xác cân bằng pha và độ dẫn của dung dịch điện phân ở dải nồng độ rộng phục vụ cho các ngành kỹ thuật hóa chất và địa hóa học.\u003C\u002Fp>","electrolyte solution",[63,64],"dung dịch chất điện giải","dung dịch điện giải","Dung dịch điện phân là hệ phân tán đồng nhất gồm chất tan phân ly thành các ion tự do và dung môi phân cực, có khả năng dẫn dòng điện dưới tác dụng của điện trường ngoài.","NATURAL_SCIENCES",[68,76,84,92,100],{"citationText":69,"title":70,"authors":71,"source":72,"year":73,"doi":74,"url":75},"Kontogeorgis, G. M., Maribo-Mogensen, B., & Thomsen, K. (2018). The Debye-Hückel theory and its importance in modeling electrolyte solutions. Fluid Phase Equilibria, 462, 130-152.","The Debye-Hückel theory and its importance in modeling electrolyte solutions","Kontogeorgis, G. M., Maribo-Mogensen, B., Thomsen, K.","Fluid Phase Equilibria",2018,"10.1016\u002Fj.fluid.2018.01.004","https:\u002F\u002Fdoi.org\u002F10.1016\u002Fj.fluid.2018.01.004",{"citationText":77,"title":78,"authors":79,"source":80,"year":81,"doi":82,"url":83},"Naseri Boroujeni, M., Maribo-Mogensen, B., Liang, X., & Kontogeorgis, G. M. (2023). New Electrical Conductivity Model for Electrolyte Solutions Based on the Debye–Hückel–Onsager Theory. The Journal of Physical Chemistry B, 127(34), 7545-7558.","New Electrical Conductivity Model for Electrolyte Solutions Based on the Debye–Hückel–Onsager Theory","Naseri Boroujeni, M., Maribo-Mogensen, B., Liang, X., Kontogeorgis, G. M.","The Journal of Physical Chemistry B",2023,"10.1021\u002Facs.jpcb.3c03381","https:\u002F\u002Fdoi.org\u002F10.1021\u002Facs.jpcb.3c03381",{"citationText":85,"title":86,"authors":87,"source":88,"year":89,"doi":90,"url":91},"Xu, K. (2004). Nonaqueous Liquid Electrolytes for Lithium-Based Rechargeable Batteries. Chemical Reviews, 104(10), 4303-4418.","Nonaqueous Liquid Electrolytes for Lithium-Based Rechargeable Batteries","Xu, K.","Chemical Reviews",2004,"10.1021\u002Fcr030203g","https:\u002F\u002Fdoi.org\u002F10.1021\u002Fcr030203g",{"citationText":93,"title":94,"authors":95,"source":96,"year":97,"doi":98,"url":99},"Sterns, R. H. (2015). Disorders of Plasma Sodium — Causes, Consequences, and Correction. New England Journal of Medicine, 372(1), 55-65.","Disorders of Plasma Sodium — Causes, Consequences, and Correction","Sterns, R. H.","New England Journal of Medicine",2015,"10.1056\u002FNEJMra1404489","https:\u002F\u002Fdoi.org\u002F10.1056\u002FNEJMra1404489",{"citationText":101,"title":102,"authors":103,"source":104,"year":20,"doi":21,"url":105},"Bộ Y tế (2017). Dược điển Việt Nam V. Nhà xuất bản Y học.","Dược điển Việt Nam V","Bộ Y tế","Nhà xuất bản Y học","https:\u002F\u002Fnidqc.gov.vn",[107,110,113,116],{"question":108,"answer":109},"Dung dịch điện phân dẫn điện bằng những hạt mang điện nào?","Dung dịch điện phân dẫn điện nhờ sự di chuyển có hướng của các ion tự do gồm cation (ion dương) chuyển dịch về cực âm và anion (ion âm) chuyển dịch về cực dương dưới tác dụng của điện trường, khác với electron trong kim loại.",{"question":111,"answer":112},"Vì sao độ dẫn điện của dung dịch điện phân tăng khi tăng nhiệt độ?","Khi nhiệt độ tăng, độ nhớt động lực học của dung môi giảm và động năng của các ion tăng lên, giúp ion phá vỡ lực cản solvat hóa và di chuyển linh động hơn trong điện trường.",{"question":114,"answer":115},"Chất điện giải mạnh và chất điện giải yếu khác nhau như thế nào?","Chất điện giải mạnh phân ly hoàn toàn thành ion trong dung môi tạo ra độ dẫn điện cao, trong khi chất điện giải yếu chỉ phân ly một phần nhỏ nên dung dịch có độ dẫn điện thấp hơn nhiều ở cùng nồng độ.",{"question":117,"answer":118},"Dung dịch tiêm truyền natri clorid 0,9% có vai trò gì trong y học?","Theo tiêu chuẩn Dược điển Việt Nam V (2017), dung dịch tiêm truyền NaCl 0,9% là dung dịch điện phân đẳng trương được sử dụng để bù thể tích dịch tuần hoàn ngoại bào, điều trị mất nước và làm dung môi hòa tan thuốc tiêm truyền tĩnh mạch.",{"id":120,"researcherId":21,"name":121,"imageUrl":122},2681,"Cuong Ta","https:\u002F\u002Flh3.googleusercontent.com\u002Fa\u002FACg8ocKFuWh0ZD601Hp0_V_2xAK3kIOs20Kyv3V5ZLBo6fwfjyymJYzE=s96-c",{"id":124,"researcherId":21,"name":125,"imageUrl":126},2633,"Hoài Đặng","https:\u002F\u002Flh3.googleusercontent.com\u002Fa\u002FACg8ocLVXVafUxrnnC_H60UeQdpLE3UgeKGCSesypz_6Vi59B-n9C41A=s96-c",[128,129,130,131,132,133,134,135,136,137],"tương tác tĩnh điện","diện tích bề mặt","hằng số điện môi","tính chất cấu trúc","dung môi hữu cơ","tiêu thụ năng lượng","áp suất thẩm thấu","dẫn truyền xung động","rối loạn điện giải","tế bào thần kinh",10,true,"PUBLISHED","2025-05-26T09:39:57.740+00:00","2026-09-03T06:09:34.413+00:00","2025-06-16T03:06:48.025+00:00","2026-09-03T06:09:33.868+00:00","2026-09-03T05:20:16.439+00:00",520,[148,151,154,157,160,162,165,168,171,174],{"id":149,"title":150,"term":149,"englishTitle":21,"definition":21,"discipline":21,"disciplineCode":21,"disciplineLabel":21,"disciplineColor":21,"disciplineIcon":21},"nguyên tử hydro","Nguyên tử hydro là gì? Các công bố khoa học về Nguyên tử hydro",{"id":152,"title":153,"term":152,"englishTitle":21,"definition":21,"discipline":21,"disciplineCode":21,"disciplineLabel":21,"disciplineColor":21,"disciplineIcon":21},"ester hóa","Ester hóa là gì? Các công bố khoa học về Ester hóa",{"id":155,"title":156,"term":155,"englishTitle":21,"definition":21,"discipline":21,"disciplineCode":21,"disciplineLabel":21,"disciplineColor":21,"disciplineIcon":21},"phân compost","Phân compost là gì? Các nghiên cứu khoa học về Phân compost",{"id":158,"title":159,"term":158,"englishTitle":21,"definition":21,"discipline":21,"disciplineCode":21,"disciplineLabel":21,"disciplineColor":21,"disciplineIcon":21},"hydrophilic","Hydrophilic là gì? Các công bố khoa học về Hydrophilic",{"id":128,"title":161,"term":128,"englishTitle":21,"definition":21,"discipline":21,"disciplineCode":21,"disciplineLabel":21,"disciplineColor":21,"disciplineIcon":21},"Tương tác tĩnh điện là gì? Các nghiên cứu khoa học về Tương tác tĩnh điện",{"id":163,"title":164,"term":163,"englishTitle":21,"definition":21,"discipline":21,"disciplineCode":21,"disciplineLabel":21,"disciplineColor":21,"disciplineIcon":21},"thận nhân tạo","Thận nhân tạo là gì? Nghiên cứu khoa học về Thận nhân tạo",{"id":166,"title":167,"term":166,"englishTitle":21,"definition":21,"discipline":21,"disciplineCode":21,"disciplineLabel":21,"disciplineColor":21,"disciplineIcon":21},"áp suất thấp","Áp suất thấp là gì? Các nghiên cứu khoa học về Áp suất thấp",{"id":169,"title":170,"term":169,"englishTitle":21,"definition":21,"discipline":21,"disciplineCode":21,"disciplineLabel":21,"disciplineColor":21,"disciplineIcon":21},"micelle","Micelle là gì? Các bài nghiên cứu khoa học về Micelle",{"id":172,"title":173,"term":172,"englishTitle":21,"definition":21,"discipline":21,"disciplineCode":21,"disciplineLabel":21,"disciplineColor":21,"disciplineIcon":21},"nano silica","Nano silica là gì? Các công bố khoa học về Nano silica",{"id":175,"title":176,"term":175,"englishTitle":21,"definition":21,"discipline":21,"disciplineCode":21,"disciplineLabel":21,"disciplineColor":21,"disciplineIcon":21},"phương pháp chiết xuất","Phương pháp chiết xuất là gì? Nghiên cứu khoa học liên quan"]